Διαστάσεις Η δικτατορία των κλισέ

«Only facts: όταν η Αριστερά ήταν στην εξουσία, η Εθνική Γαλλίας κέρδιζε,
όταν η Δεξιά είναι στην εξουσία, η Εθνική Γαλλίας χάνει». Πατρίκ Φιόλ,
αρχισυντάκτης του Νουβέλ Ομπζερβατέρ

Αυτοπροσωπογραφία του Πλαντύ. «Για μια φορά έπεσες μέσα!» (από το Νιούζουικ)

Ο γλυκύτατος Πλαντύ, που κοσμεί κάθε μέρα με τα σκίτσα του την πρώτη σελίδα
της Μοντ, έδωσε δυστυχώς μια από τις σπάνιες συνεντεύξεις του πριν από
τον πρώτο γύρο των βουλευτικών εκλογών στη Γαλλία. Καθώς είναι ένας άνθρωπος
που δεν μιλά συχνά, δεν θα έχουμε έτσι την ευκαιρία να μάθουμε τι σκέπτεται
για τη «δημοκρατική μοναρχία» που εγκαθιδρύεται στη χώρα του. Τις σκέψεις του
τις εκφράζει βέβαια μέσα από τη δουλειά του. Χθες, για παράδειγμα, είχε τον
εκπρόσωπο του στρατοπέδου της αποχής ξαπλωμένο σε μια αιώρα, που κρεμόταν στη
μια της άκρη από το στήθος ενός ενθουσιασμένου Σιράκ και στην άλλη από το
φίμωτρο ενός απελπισμένου Ολλάντ. Χωμένοι στη λάσπη μέχρι τον λαιμό
διακρίνονται ο Υ του Κομμουνιστικού Κόμματος και η Βουανέ των οικολόγων.

Περιέργως, ο Λεπέν λείπει από το σκίτσο. Ίσως επειδή ο σκιτσογράφος ήθελε να
αποφύγει άλλο ένα κλισέ. «Δεν θέλω να νομίζουν για άλλη μια φορά οι ψηφοφόροι
ότι τα μέσα ενημέρωσης και η ελίτ του Παρισιού απεικονίζουν τον Λεπέν ως
καρικατούρα», λέει στο Νιούζουικ. Μα ο ίδιος, καρικατουρίστας δεν
είναι; Είναι. Κτυπά κάτω από τη ζώνη, αυτή είναι η δουλειά του. Έχει αρχίσει
όμως να ανησυχεί με το πόσο σοβαρά τον παίρνουν οι αναγνώστες. Ο κόσμος
διαβάζει όλο και λιγότερο, και θεωρεί πως το σκίτσο περιγράφει με ακρίβεια μια
προσωπικότητα. Έτσι, δεν μπαίνει στον κόπο να διαβάσει την εφημερίδα.

Ζούμε σε μια δικτατορία των αρτ-νταϊρέκτορς, των τηλεοπτικών εικόνων και των
φωτογραφιών, σε μια δικτατορία των κλισέ και των εικόνων, τονίζει ο Πλαντύ. Η
Γαλλία κινείται προς τα δεξιά, αυτό είναι αναμφισβήτητο. Το 80% των
δημοσιογράφων της, όμως, είναι αριστεροί. Κρατούν λοιπόν έναν καθρέφτη που δεν
απεικονίζει τη χώρα, αλλά τα μέσα ενημέρωσης. Επιπλέον, έχουν χάσει την ουσία
της δουλειάς τους. Το Μαλάουι μαστίζεται από την πείνα. Στην Αφρική,
εκατομμύρια άνθρωποι θα πεθάνουν από AIDS επειδή τα εργαστήρια δεν κάνουν
τίποτα για να τους βοηθήσουν. Στο Ιράκ, ο κόσμος υποφέρει. Καθήκον του Τύπου
είναι λοιπόν να βομβαρδίζει τις φαρμακοβιομηχανίες και τους πολιτικούς, μέχρι
να γίνει κάτι.

Ο Πλαντύ εξεγείρεται και εξοργίζεται καθημερινά με τις ανισότητες. Κάνει όμως
και την αυτοκριτική του. Θα ήθελε, για παράδειγμα, να μην έχει κάνει μόνο
σκίτσα εναντίον του Μιλόσεβιτς, αλλά και εναντίον των ανταρτών του Κοσόβου:
«Σκότωσαν κι αυτοί πολύ κόσμο». Αδίκησε λίγο και τον πρώην πρωθυπουργό, τον
Αλαίν Ζυπέ. Όπως και τον πρώην πρόεδρο της Παγκόσμιας Τράπεζας, τον Ζαν-Κλωντ
Τρισέ, που είχε μπλεχτεί σε ένα σκάνδαλο. Το δικαστήριο τον αθώωσε λόγω
αμφιβολιών, αλλά εκείνος τον είχε ξεσκίσει.