Πρόσωπα Νύφη ετών 10

Στην αιθιοπική ύπαιθρο, το 74% των κοριτσιών παντρεύονται πριν κλείσουν τα
15 – μερικές φορές 3 ή 4 χρόνων. Η Τιζέ Μερέτου είχε μόλις κλείσει τα 10.

Τιζέ Μερέτου. Φορτωμένη στην πλάτη του μάρτυρα, η 10χρονη παραδίδεται στον γαμπρό

Τη μέρα του γάμου της, η Τιζέ ήταν σκεπασμένη από την κορυφή μέχρι τα νύχια με
ένα λευκό ύφασμα. Περίμενε σιωπηλή να έρθει ο μάρτυρας, να την φορτωθεί στην
πλάτη και να την παραδώσει στον μέλλοντα σύζυγό της, για τον οποίο δεν ήξερε
τίποτε, ούτε τον είχε δει ποτέ. Ο Γκεταχούν Ντερέμπε, 22 χρόνων, έφτασε
περήφανος με το ωραίο κοστούμι του και ζήτησε επισήμως το χέρι της μικρής από
την οικογένειά της. Ο πατέρας έκανε πως αρνείται και άρχισε η διαπραγμάτευση.
Εκείνο το βράδυ, η Τιζέ θα κοιμόταν στο σπίτι αγνώστων, των πεθερικών της.
«Είμαι ανακουφισμένη», λέει η τριαντάχρονη μητέρα της. «Ήθελα να παντρέψω την
Τιζέ πριν πεθάνω». Την προηγουμένη, όταν το κορίτσι την ρώτησε γιατί φτιάχνει
κοραφέ, την μπίρα που σερβίρουν στις γιορτές, της απάντησε πως είχαν
καλεσμένους μερικούς γείτονες. Τι άλλο να της πει; Πώς μπορείς να εξηγήσεις σ’
ένα 10χρονο κορίτσι πως την επομένη κρίνεται το μέλλον του;

Η μητέρα της Τιζέ ζει μέσα στη φτώχεια και δεν ξέρει πως ο γάμος σε τόσο μικρή
ηλικία είναι επικίνδυνος για την υγεία του κοριτσιού και, επιπλέον,
απαγορεύεται από το 1995. Πρόκειται για απαγόρευση τελείως θεωρητική: σύμφωνα
με την Unicef, το 74% των κοριτσιών στην επαρχία Αμχάρα, όπου ζει η Τιζέ,
παντρεύονται πριν από τα 15 τους με κάποιον που δεν έχουν επιλέξει. Ο γαμπρός
υποσχέθηκε προφορικά να μην αγγίξει την Τιζέ για ένα χρόνο και γραπτά να της
επιτρέψει να πάει σχολείο. Την επομένη όμως έλεγε εκνευρισμένος: «Νόμιζα πως
θα μπορούσα να την ξεπαρθενέψω αμέσως. Θα προσπαθήσω να περιμένω έξι μήνες».
Οι φίλοι του χασκογελούσαν σκουντώντας ο ένας τον άλλο. Πώς θα αντισταθεί στις
ορμές του ξαπλωμένος δίπλα σ’ ένα κορίτσι που του ανήκει νόμιμα; Ο Γκεταχούν
δεν θα τηρήσει την υπόσχεσή του. Και ουδείς θα νοιαστεί – εκτός βέβαια αν το
κορίτσι παρουσιάσει γυναικολογικές επιπλοκές. Αλλά τότε θα είναι πολύ αργά.

Στην Αμχάρα, όπως και στο μεγαλύτερο μέρος της Αφρικής, η ακραία φτώχεια, ο
υποσιτισμός, ο αναλφαβητισμός, η ανύπαρκτη υγιεινή, το AIDS μειώνουν το
προσδόκιμο ζωής στα 42 χρόνια και οι γονείς δεν περιμένουν να φτάσουν τα
κορίτσια τους στη νόμιμη ηλικία των 15 χρόνων για να τα παντρέψουν. Επίσης η
παρθενία είναι υπερτιμημένη και πρέπει να τα προφυλάξουν από βιασμούς – ώστε
να βιαστούν νόμιμα από τον σύζυγό τους. Βαθύ σκοτάδι κρύβει ακόμη το άλλο μισό
του αφρικανικού ουρανού.