Δρόμοι

Δέκα ημέρες…

… μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου στην Αμερική, ο δεύτερος
πιο γνωστός μουσουλμάνος στον κόσμο στάθηκε ανάμεσα στα ερείπια και
υπερασπίστηκε την πίστη του: «Το Ισλάμ δεν είναι θρησκεία δολοφόνων», είπε ο
Μοχάμεντ Άλι. «Το Ισλάμ σημαίνει ειρήνη». Πριν από τις 11 Σεπτεμβρίου, ο πρώην
πρωτοπυγμάχος ήταν ο πιο γνωστός πιστός μιας από τις μεγαλύτερες και πιο
παρεξηγημένες θρησκείες του κόσμου. Ύστερα από εκείνη τη μέρα, το πρόσωπο του
Μπιν Λάντεν έγινε το πιο γνωστό πρόσωπο του ισλαμικού κόσμου. Για πολλούς
Αμερικανούς, εδώ και τέσσερις δεκαετίες, το Ισλάμ ήταν ο Άλι. Τώρα, το Ισλάμ
είναι ο Μπιν Λάντεν.

Οι Αμερικανοί…

… βρίσκουν βολικό να ρίχνουν το φταίξιμο για την προκατάληψή τους κατά
του Ισλάμ στον Μπιν Λάντεν ­ έτσι το βγάζουν από πάνω τους. Τους κάνει να
ξεχνούν πως δεν ανακάλυψαν το Ισλάμ ως κάτι εχθρικό και αντιαμερικανικό μόλις
τώρα, αλλά πως το έβλεπαν έτσι εδώ και πολύ καιρό. «Δεν είμαι Μαύρος
Μουσουλμάνος, αυτό είναι ένα όνομα που το έφτιαξε ο Τύπος των λευκών», έλεγε ο
Κάσσιους Κλέι στα είκοσι δύο του χρόνια. «Δεν είναι το σωστό όνομα. Το
πραγματικό όνομα είναι Ισλάμ». Τότε, το 1964, ο νεαρός πυγμάχος ανακηρυσσόταν
παγκόσμιος πρωταθλητής, παίρνοντας τον τίτλο από τον Σόνι Λίστον. Οι
Αμερικανοί έβλεπαν τον Μάλκομ Χ και άλλα μέλη του Έθνους του Ισλάμ να
στέκονται στο πλευρό του και αναρωτιούνταν: Ήταν, άραγε, και ο νέος
πρωταθλητής μέλος αυτής της εξτρεμιστικής θρησκείας; «Το Ισλάμ σημαίνει
ειρήνη», εξηγούσε ο Κάσσιους Κλέι με τα ίδια λόγια που θα χρησιμοποιούσε
σαράντα χρόνια αργότερα.

Η ταραχή…

… που είχαν νιώσει τότε οι Αμερικανοί ήταν ίδια με αυτήν που νιώθουν
τώρα ­ κάνει τη σύγκριση το αμερικανικό περιοδικό «Ο φόνος τον Βούδα». Η κοινή
γνώμη διαμορφωνόταν από αθλητικογράφους σαν και εκείνον, που έγραφε: «Στα
χρόνια του Κραχ, οι κομμουνιστές χρησιμοποιούσαν τους διάσημους ανθρώπους όπως
οι Μαύροι Μουσουλμάνοι χρησιμοποιούν τώρα τον Κάσσιους Κλέι. Είναι μια αίρεση
που παραμορφώνει τον ευγενή σκοπό της θρησκείας».

Η ρητορική…

… αυτή απηχούσε τα αμερικανικά αισθήματα. Ο Κάσσιους Κλέι πήρε το
όνομα Μοχάμεντ Άλι και αρνήθηκε να πολεμήσει στο Βιετνάμ, επικαλούμενος την
ιδιότητά του ως υπουργού του Έθνους του Ισλάμ. Πέρασαν πολλά χρόνια για να
ξεχαστούν όλα αυτά. Όμως η αρνητική εικόνα για την πίστη του τον ακολουθεί
ακόμη και διαμορφώνει την αμερικανική άποψη για τον ισλαμικό κόσμο. «Αυτό που
με πονάει», είπε ο Άλι τις προάλλες, «είναι πως μπλέκεται το όνομα του Ισλάμ,
μπλέκεται το όνομα του Μουσουλμάνου και προκαλεί φασαρίες και βία». Άρρωστος
με Πάρκινσον, ο Άλι δυσκολεύεται πια να μιλήσει. Μα αν μπορούσε να πει
περισσότερα, ίσως να είχε προσθέσει εκείνα τα λόγια που είχε πει στην πρώτη
δημόσια ομολογία της πίστης του, το 1964. «Οι πιστοί του Αλλάχ είναι οι
γλυκύτεροι άνθρωποι του κόσμου. Το μόνο που θέλουν, είναι να ζήσουν εν
ειρήνη».