ΓΝΩΜΗ Να χτυπηθεί η ρίζα της τρομοκρατίας

Η στρατιωτική επέμβαση των ΗΠΑ ξεκίνησε. Η αναμέτρηση που άρχισε είναι αφελές
να υποθέσει κανείς ότι είναι ένας πόλεμος στο Αφγανιστάν. Ο εχθρός εδώ είναι
αόρατος και μπορεί να αποδειχθεί πανταχού παρών.

Το κράτος-θύμα δεν έχει απέναντι του ένα κράτος-εχθρό. Έχει έναν ιδιώτη,
υπερεθνικό ή ενδοεθνικό, ο οποίος έχει απίστευτη δυνατότητα στο μέτρο που
είναι αποφασισμένος να πεθάνει.

Ό,τι συνέβη στις 11/9 στις ΗΠΑ δεν έχει προηγούμενο σε συνέπειες παγκοσμίων
διαστάσεων. Θα είναι μια ημερομηνία-σταθμός για την πορεία του κόσμου.
Εγκαινιάζεται μια νέα εποχή. Την ονομάζουν εποχή ασύμμετρων πολέμων.

Ας ψηλαφήσουμε τις κρίσιμες πληγές του προβλήματος:

1. Η εκδοχή μιας κλασικής μορφής στρατιωτικής δράσης είναι εξ ορισμού
απρόσφορη να πατάξει την τρομοκρατία. Μια στρατηγική βίας είναι τελείως
ανίκανη να εμποδίσει τη διάπραξη επομένων πράξεων διεθνούς τρομοκρατίας όπου
γης, αλλά και στο έδαφος των ΗΠΑ, όπως εύστοχα υπέμνησε η μειοψηφήσασα
Μπάρμπαρα Λι. Γενικά, εξάλλου οι ευάλωτοι στόχοι παγκοσμίως είναι μύριοι.

2. Η τρομοκρατία είναι έγκλημα και πρέπει η διεθνής νομιμότητα να το
αντιμετωπίσει ως τέτοιο. Ένα Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο έχει αποφασισθεί προ
πολλού να συγκροτηθεί στη Χάγη. Οι ΗΠΑ και οι άλλες απολειπόμενες χώρες να
σπεύσουν να κυρώσουν τη συμφωνία για να αρχίσει η λειτουργία του.

Για όσους υπάρχουν αποχρώσες ενδείξεις ασκείται δίωξη και το Δικαστήριο ζητεί
την έκδοσή τους. Αν η χώρα παραμονής του διωκομένου αρνηθεί να τον παραδώσει,
το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών λαμβάνει μέτρα για να την
πειθαναγκάσει σε προσαγωγή του.

3. Η αντιμετώπιση σημαίνει βεβαίως και καταστολή. Αλλά σημαίνει
πρωτίστως πρόληψη. Πρέπει να υπάρξουν αποφάσεις, οι οποίες να αφαιρούν κάθε
ιδεολογικό πρόσχημα στους πάσης φύσεως αυτουργούς.

Μια επιχείρηση βομβαρδισμών κατά των εξαθλιωμένων Αφγανών, που είναι πρώτοι
αυτοί θύματα των Ταλιμπάν, έστω και με το περιτύλιγμα της ρίψης ανθρωπιστικής
βοήθειας για τους αμάχους, θα ήταν αστείο να υποθέσει κανείς ότι εντάσσεται σ’
ένα σοβαρό πλαίσιο αντιτρομοκρατικής πολιτικής.

Εννοείται συναφείς ενέργειες όπως το μετά τον πόλεμο του Κόλπου ebargo κατά
του Ιράκ ποσώς δεν ενόχλησαν τον φερόμενο ως στόχο Σαντάμ, αλλά έστειλαν
ελλείψει φαρμάκων και παιδικών τροφών 500.000 αθώα παιδιά στον θάνατο. Η
πρόληψη ξεκινάει από το ερώτημα τι οδήγησε στο έγκλημα της 11/9.

Το μήνυμα του Μπιν Λάντεν που πάγωσε την Αμερική, και όχι μόνον, περιείχε δύο
υψίστης κρισιμότητας σημεία:

Πρώτον, τα πάθη των Παλαιστινίων εξαιτίας της απόλυτης ταύτισης των ΗΠΑ με το
Ισραήλ. Και δεύτερον, τους θανάτους, 1.000.000 λέει αυτός, παιδιών του Ιράκ.
Εδώ κυρίως βρίσκεται το κλειδί της όλης υπόθεσης. Η απονομιμοποίηση του Οσάμα
βρίσκεται σε έναν άμεσο επαναπροσδιορισμό της αμερικανικής πολτικής στο
Μεσανατολικό και το Ιράκ: Αναγνώριση άμεση του κράτους της Παλαιστίνης και
άρση άμεση του ebargo για το Ιράκ. Πολλοί διεθνείς αναλυτές καταλογίζουν στην
Ουάσιγκτον ότι ενέμεινε «σε θέση σκανδαλώδους μεροληψίας υπέρ του Ισραήλ εις
βάρος των Παλαιστινίων» (Ramonet). Η μονόπλευρη και ολοκληρωτική ταύτιση ΗΠΑ –
Ισραήλ δεν ματαιώνει επί έτη μόνο την ειρήνη στη Μέση Ανατολή, αλλά θα έδειχνε
από ‘δώ και πέρα ότι η υπερδύναμη δεν διδάχθηκε τίποτε από το μέγα πάθημά της.

Όπως θύμιζε προ ημερών ο Ignaclo Ramonet (Monde Diplomatique/Κυριακάτικη
30/9), «οι ΗΠΑ διά της CIA προέβαιναν σε παρόμοιες ενέργειες (κρατική
τρομοκρατία) σε δημόσιους χώρους, αεροπειρατείες, σαμποτάζ, δολοφονίες». Για
το ασφαλές του λόγου, ο πολυσυζητημένος Μπιν Λάντεν είναι δημιούργημα των
αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών, που στη δεκαετία του ’70 δραστηριοποιήθηκαν
στο στήσιμο των «Ισλαμικών Ταξιαρχιών» με στρατολόγηση Αραβομουσουλμάνων
«μαχητών ελευθερίας» για την καταπολέμηση της κομμουνιστικής διείσδυσης.

Δηκτικός μεν, δίκαιος και ανδρείος δε, όλες αυτές τις ημέρες ο Robert Fisk
(«Independent»/«ΝΕΑ» 4/10) λέει στους δικούς του ότι προσλαμβάνουν μια
συμμορία τρομοκρατών, την αποκαλούμενη Βόρεια Συμμαχία του Αφγανιστάν,
«γνωστούς βιαστές και φονιάδες», για να δουλέψουν για τις ΗΠΑ. Πόσοι Μπιν
Λάντεν θα ξεφυτρώσουν από το νέο αυτό φυτώριο, το σκέπτεται κανείς;

4. Το κακό αν δεν κτυπηθεί στη ρίζα του και αν τα όποια μέτρα δεν
στρέφονται κατά πάσης τρομοκρατίας, τότε σίγουρα μπορεί στην καλύτερη
περίπτωση να συλληφθεί ο Λάντεν, αλλά τα πανομοιότυπά του θα πολλαπλασιασθούν.
Όταν ένα δισ. άνθρωποι έχουν έως 1 δολάριο την ημέρα, όταν οι πλουσιότερες
χώρες του κόσμου αρνούνται να συνεισφέρουν στην αντιμετώπιση της φτώχειας,
ειδικά δε η ισχυρότερη διαθέτει για βοήθεια σε τρίτες χώρες 0,1% (ήτοι το 1/10
του 1/100) του ΑΕΠ της, εδώ υπάρχει μια υποκρισία ασύλληπτου μεγέθους, αφού
επιπλέον το μεγαλύτερο ποσοστό της «βοήθειας» πηγαίνει σε μία μόνο χώρα, που
όμως δεν είναι καθόλου φτωχή, το Ισραήλ!

5. Τέλος, για να εξουδετερωθεί η τρομοκρατία χωρίς τον κίνδυνο αντ’
αυτής να εξουδετερωθεί η ελευθερία, κανένα μέτρο απ’ όσα πρόκειται να ληφθούν
δεν πρέπει να έχει ως τίμημα τους δημοκρατικούς θεσμούς. Αυτό θα ήταν νίκη και
όχι ήττα των τρομοκρατών.

Ο Στέλιος Παπαθεμελής είναι βουλευτής του ΠΑΣΟΚ, πρώην υπουργός