Χρονιά της χελώνας το 2001

Την πιο απότομη προσγείωση από την εποχή της πετρελαϊκής κρίσης του 1973
βιώνουν οι μεγαλύτερες οικονομίες του πλανήτη­ ΗΠΑ, Ευρώπη και Ιαπωνία.
Οικονομολόγοι και κυβερνήσεις ελπίζουν ότι από τις αρχές του επόμενου χρόνου
θα ξεκινήσει η ανάκαμψη.

Τα πιο πρόσφατα οικονομικά στοιχεία δείχνουν ότι και πολλές περιφερειακές
οικονομικές δυνάμεις ­Ιταλία, Γερμανία, Μεξικό, Βραζιλία, Ιαπωνία και
Σιγκαπούρη έχουν σχεδόν μηδενίσει τους ρυθμούς ανάπτυξής τους, διαψεύδοντας
τις ελπίδες ότι η ανάπτυξη σε άλλες χώρες θα αντισταθμίσει την οικονομική
επιβράδυνση στις Ηνωμένες Πολιτείες, τη μεγαλύτερη οικονομία του πλανήτη.

Παρόλα αυτά, το αξίας 33 τρισεκατομμυρίων δολαρίων παγκόσμιο οικονομικό προϊόν
προβλέπεται ότι και φέτος θα παρουσιάσει θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης, όπως
έκανε κάθε χρόνο μετά τη μεγάλη οικονομική κρίση του μεσοπολέμου. Από τις
μεγαλύτερες οικονομίες, μόνον η ιαπωνική αναμένεται φέτος να συρρικνωθεί, παρά
το γεγονός ότι το παγκόσμιο Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν αναμένεται να μεγεθυνθεί
κατά 2%.

Μεγάλη επιβράδυνση

Πολλοί οικονομολόγοι εκτιμούν ότι η παγκόσμια οικονομία επιβραδύνεται με
ρυθμούς ταχύτερους από οποιαδήποτε άλλη περίοδο, μετά την πετρελαϊκή κρίση του
1973.

Η μεγαλύτερη έκπληξη είναι η χαμηλές οικονομικές επιδόσεις της Ευρώπης, κυρίως
της Γερμανίας. Οι ιθύνοντες της ευρωπαϊκής οικονομικής πολιτικής πίστευαν,
μέχρι πρόσφατα, ότι θα απέφευγαν τις αρνητικές επιπτώσεις της αμερικανικής
οικονομικής επιβράδυνσης. Η γερμανική οικονομία, η μεγαλύτερη της ευρωζώνης,
παρουσίασε σχεδόν μηδενικούς ρυθμούς ανάπτυξης το δεύτερο φετινό τρίμηνο. Η
Ιταλία και η Ολλανδία βρίσκονται σε κατάσταση οικονομικής στασιμότητας. Και η
σχετικά πιο ζωηρή γαλλική οικονομία έχει επιβραδύνει σημαντικά τους ρυθμούς
ανάπτυξής της, καθώς τόσο οι καταναλωτές όσο και οι επιχειρήσεις έχουν
περικόψει δραματικά τις δαπάνες και τις επενδύσεις τους, αντίστοιχα. Το
αποτέλεσμα είναι ότι η Ευρώπη δεν μπορεί να πάρει τη σκυτάλη της ανάπτυξης από
την αμερικανική οικονομία, η οποία από τις αρχές του 2000 έχει προσγειωθεί.
Πρόσφατα, η αμερικανική κυβέρνηση αναθεώρησε προς τα κάτω την πρόβλεψή της για
τους φετινούς ρυθμούς ανάπτυξης της οικονομίας, από 2,4% σε 1,7%. Στην άλλη
όχθη του Ατλαντικού, οι προσδοκίες για συνέχιση της οικονομικής ανάπτυξης
διαψεύστηκαν.

Στην ευρωζώνη

Την περασμένη άνοιξη, οι ιθύνοντες της ευρωπαϊκής οικονομικής πολιτικής
προέβλεψαν ότι η οικονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα μεγεθυνθεί φέτος κατά
2,5%. Οι εξελίξεις, ωστόσο, τους διέψευσαν. Η σημαντική μείωση της ζήτησης για
καταναλωτικά αγαθά και βιομηχανικό εξοπλισμό στην Ευρώπη, αλλά και η περικοπή
των εγχώριων επενδύσεων από τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, έχει κάνει τους
περισσότερους αναλυτές να προβλέπουν ότι φέτος η ευρωπαϊκή οικονομία θα
αναπτυχθεί με ρυθμούς χαμηλότερους του 2%.

Η αύξηση του κόστους ενέργειας και των τιμών των τροφίμων είναι ένα ακόμη
σημαντικό πρόβλημα. Εν μέρει, λόγω και της απειλής του πληθωρισμού, η
Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έχει αντισταθεί στις μεγάλες πολιτικές πιέσεις για
την περικοπή των επιτοκίων, η οποία θα λειτουργούσε τονωτικά για την ανάπτυξη.