Πρόσωπα «Η φωνή» του Μεξικού

Τσαβέλα Βάργκας. Η μεγάλη τραγουδίστρια παρασημοφορήθηκε πρόσφατα από την Ισπανία

«Θα σου διηγηθώ πώς έγινε. Δούλευα στο “Ελ Χάμπιτο”, ένα μουσικό καφενείο,
όταν εμφανίσθηκε ένας Ισπανός κύριος, ο Μανουέλ Αρόγιο. Δεν ήταν
επιχειρηματίας, ήταν βιβλιοπώλης, εκδότης. Μου είπε: “Πρέπει να έρθεις στην
Ισπανία, γαμώτο! Εκεί θα εκτιμήσουμε καλύτερα τη δουλειά σου και θα σε
υποστηρίξουμε όσο περισσότερο μπορούμε”. Δεν τον πίστευα, εκείνος επέμενε. Δεν
είχα τίποτε να χάσω. Ο κύριος αυτός ίδρυσε μια εταιρεία δίσκων, ακριβώς επειδή
πίστεψε στην Τσαβέλα Βάργκας. Έτσι άρχισε η ανάστασή μου, ενώ βρισκόμουνα στον
πάτο».

Αυτή που μιλάει στην εφημερίδα «Βανγκουάρδια» της Βαρκελώνης δεν είναι η
αλκοολική Τσαβέλα Βάργκας, η Τσαβέλα που τραγουδούσε σ’ ένα καταγώγιο της
Κουερναβάκα στο Μεξικό για μερικούς μεθύστακες. Δεν είναι η Τσαβέλα που
αποσύρθηκε για μια δεκαετία από τον καλλιτεχνικό κόσμο, που είχε εξαφανιστεί
σε σημείο να νομίζουν πολλοί πως έχει πεθάνει. Η Τσαβέλα Βάργκας, την οποία η
ισπανική κυβέρνηση τίμησε στα τέλη της περυσινής χρονιάς με το μεγαλόσταυρο
της Ισαβέλλας της Καθολικής, είναι μια γυναίκα γεμάτη ζωντάνια, που σηκώνει με
καμάρι τα 81 χρόνια της. Η Τσαβέλα που κατέκτησε ξανά την Ισπανία, που δίνει
συναυλίες στο Παρίσι και το Μεξικό, την οποία θαυμάζουν ο Βέρνερ Χέρτσογκ και
η Ζαν Μορώ και χειροκροτούν η Χάνα Συγκούλα και ο Πέντρο Αλμοντόβαρ.

Η Τσαβέλα Βάργκας γεννήθηκε στην Κόστα Ρίκα και στη συνέχεια πήρε τη
μεξικανική υπηκοότητα. Ποιήτρια της καταστροφικής αγάπης και μάρτυρας του
αιώνα που μόλις έκλεισε, δεν δακρύζει για τα παλιά, αντιθέτως: οι παλιοί πόνοι
της χαρίζουν νέα και γαλήνια χαμόγελα, ξεσπάσματα γέλιου. Τιθάσεψε τη λήθη,
θυμάται τα πάντα χωρίς τίποτε να την πονά. Έχει το αίσθημα πως εκπλήρωσε το
πεπρωμένο της ­ έβγαλε το μεξικάνικο τραγούδι από τις ταβέρνες και το έφερε
στα πανεπιστήμια και στις διεθνείς σκηνές. Και ξεκινάει ξανά χωρίς τύψεις,
χωρίς πικρίες, χωρίς να πονάει από τις παλιές πληγές: «Είμαι μια γριά που ζει
με όνειρα και ελπίδες. Έχω απογεύματα, έχω νύχτες, έχω μέρες μοναξιάς και
μέρες συντροφιάς. Υπάρχουν μέρες που δεν θέλω να μιλήσω, άλλες που μιλάω πολύ
με τον εαυτό μου, με τη ζωή, με τον θάνατο, με τα πράγματα. Εμένα ήθελαν να με
δέσουν και αντιπαθώ τους ανθρώπους που θέλουν να με δέσουν».

«Μερικές φορές έχω την επιθυμία να κλάψω, αλλά είναι δάκρυα γλυκά, όχι δάκρυα
πικρά, όπως είναι συνήθως τα δάκρυα της αγάπης», λέει το «ιερό τέρας» της
μεξικάνικης λαϊκής μουσικής. Σύγχρονη του Ντιέγκο Ριβέρα, της Φρίντα Κάλο, του
Πάμπλο Νερούντα, ερμηνεύτρια της κλασικής πλέον Macorina, η Τσαβέλα Βάργκας
αναγεννήθηκε την περασμένη δεκαετία από τις στάχτες της· και τραγουδάει ακόμα.