Τέσσερα κριτήρια για τη νέα Συνθήκη

Παροτρύνω τους συμπολίτες μου να ασχοληθούν με τη νέα Συνθήκη και παροτρύνω
τον Τύπο και τα ΜΜΕ να πληροφορήσουν όσο γίνεται ενδελεχέστερα για το
περιεχόμενο της Συνθήκης. Ένας υπεύθυνος πολίτης δεν θα έπρεπε να παπαγαλίζει
τα όσα λένε και θα πουν οι πολιτικοί φορείς για τη Συνθήκη είτε τα όσα,
συνήθως δυσνόητα, λένε όσοι από εμάς, καλώς ή κακώς, θεωρούνται κάπως ειδικοί.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα προσδιορίζει όσο πάει και περισσότερο τη ζωή μας, τη
νομοθεσία μας, τη νομολογία των δικαστηρίων, την οικονομία μας, τα
περιβαλλοντολογικά μας, την αντιμετώπιση του εγκλήματος και πολλά άλλα.

Για τους λόγους αυτούς, σημαντικότερο από το να πω την όποια γνώμη έχω εγώ, θα
ήταν να διαμορφωθούν κάποια κριτήρια βάσει των οποίων ίσως θα έπρεπε να
κριθούν τελικά οι αναθεωρημένες Συνθήκες. Για τη συζήτηση που θα αρχίσει θα
ήθελα να βάλω στο τραπέζι ορισμένα τέτοια κριτήρια, ασχέτως αν αυτά
αμφισβητηθούν ή συγκεντρώσουν μια συναίνεση.

Ένα πρώτο κριτήριο είναι εάν οι διαδικασίες που προβλέπονται γεννούν τις
προϋποθέσεις της δημοκρατικής νομιμοποίησης των αποφάσεων. Το κριτήριο αυτό το
στηρίζω στη σκέψη ότι όσο και αν ένας θεσμός λειτουργεί αποτελεσματικά, σε μια
Ευρώπη των είκοσι επτά, τελικά οι αποφάσεις τους δεν έχουν υποδοχή στην
κοινωνία αν δεν προβλέπονται μηχανισμοί δημοκρατικής νομιμοποίησης. Έτσι π.χ.
η κατάργηση της ομοφωνίας και η εισαγωγή της λεγόμενης ειδικής πλειοψηφίας
στον τρόπο λειτουργίας του Συμβουλίου αίρει μεν τα μπλοκαρίσματα που προκαλεί
το βέτο αλλά είναι λύση θνησιγενής αν δεν συνοδεύεται από την υποχρεωτική
συναπόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Δεύτερον, οι διαδικασίες της Ε.Ε. πρέπει να γίνουν διαφανείς. Έτσι π.χ. το
Συμβούλιο δεν μπορεί να νομοθετεί εν κρυπτώ, αλλά με χαρτιά, προς τα έξω,
αναγνώσιμα και σαφή.

Τρίτον, από τη φύση της η Ε.Ε. δεν μπορεί να περιλαμβάνει «ταξικές» διακρίσεις
μεταξύ των μελών της, γι’ αυτό στο Συμβούλιο, που είναι όργανο έκφρασης των
κρατών, θα έπρεπε να ισχύει η ισοτιμία των κρατών και δευτερευόντως θα έπρεπε
να λαμβάνεται υπόψη η δημογραφική τους κατάταξη.

Τέταρτον, η Ε.Ε. δεν μπορεί να επιζήσει ως μόνο εξουσιαστικός μηχανισμός με
στόχο την οικονομία. Αν δεν μπορούν οι ρυθμίσεις της να ανάγονται σε μια τάξη
αξιών τότε αυτή η ενωσιακή εξουσία ίσως καταστεί απάνθρωπη και αυθαίρετη.

Αυτά είναι τα κριτήρια που τουλάχιστον εγώ έχω επιλέξει.

Ας αρχίσει επιτέλους μια συζήτηση για τα κριτήρια αξιολόγησης της Συνθήκης και
μια ανάλυσή της με αυτά ή όσα άλλα αντιπροτείνονται.