Διαστάσεις «Γατοπαρδισμός» α λα μεξικάνα

Μεξικάνικα ήθη. Ανδρικό στριπτίζ σε προεκλογική συγκέντρωση του PRI στο Τσιμαλουακάν

Το ενδιαφέρον των αυριανών προεδρικών εκλογών στο Μεξικό δεν βρίσκεται μόνο
στο ότι είναι πιθανό να «σπάσει» η εβδομηντάχρονη κυριαρχία του Θεσμικού
Επαναστατικού Κόμματος (PRI) με την εκλογή του υποψηφίου της αντιπολίτευσης
(και πρώην μάνατζερ στην Κόκα-Κόλα) Βισέντε Φοξ. Το ενδεχόμενο της πτώσης ενός
ακόμη τείχους έχει διχάσει, ή μάλλον τριχάσει, και τους διανοούμενους, που
κατά παράδοση υποστήριζαν τον υποψήφιο της Αριστεράς. Τα μικρά ποσοστά (γύρω
στο 15%) που λαμβάνει στις δημοσκοπήσεις ο υποψήφιος του Κόμματος Δημοκρατικής
Επανάστασης (PRD), ο Κουαουτέμοκ Κάρντενας, έχουν οδηγήσει πολλούς
διανοούμενους να υιοθετήσουν τη λογική της χαμένης ψήφου. «Αυτή η αναμέτρηση
δεν αφορά αρχές», λέει ο συγγραφέας Χόρχε Καστανιέντα, πρώην συνεργάτης του
Κάρντενας και σήμερα σύμβουλος του Φοξ. «Πρόκειται για ένα δημοψήφισμα για την
αλλαγή ή τη μη αλλαγή. Θα ήθελα να θυμίσω στους συντρόφους μου από την
Αριστερά ότι τα κομμουνιστικά κόμματα έχουν συμμαχήσει επανειλημμένα με
σοσιαλιστές, χριστιανοδημοκράτες ή ριζοσπάστες στην Ευρώπη και τη Λατινική
Αμερική επειδή μόνα τους δεν θα μπορούσαν να κερδίσουν».

Μερικοί Μεξικανοί διανοούμενοι, πάλι, αποφάσισαν να υποστηρίξουν τον υποψήφιο
του PRI Φρανσίσκο Λαμπαστίντα επειδή διακρίνουν πίσω από τον Φοξ την επέλαση
μιας αντιδραστικής και ηθικολόγου Δεξιάς. Οι περισσότεροι, πάντως, παραμένουν
πιστοί στην παράδοση, στην ιστορία και στην ιδεολογία τους. «Η αλλαγή δεν
απαιτεί πολιτικές, ηθικές ή ιδεολογικές αυτοκτονίες», σημειώνει ο Κάρλος
Μονσιβάις. «Αυτό που προέχει είναι να διατηρηθεί ο χώρος μιας Αριστεράς
δημοκρατικής, κριτικής και γενναιόδωρης». Ανάλογες απόψεις εκφράζει και ο
Κάρλος Φουέντες.

Όλα θα πρέπει να αλλάξουν για να παραμείνουν όπως είναι, λέει ο πρίγκιπας Ντον
Φαμπρίτσιο ντε Σαλίνα στον «Γατόπαρδο» του Τομάζι ντι Λαμπεντούζα. Και απ’
αυτή τη φράση εμπνέεται προφανώς ο Πάκο Ιγκνάσιο Τάιμπο ΙΙ για να εκφράσει την
απαισιοδοξία του για το μέλλον του Μεξικού. «Ιστορική στροφή; Ίσως. Φοβάμαι
όμως ότι τυχόν νίκη του Φοξ δεν θα άλλαζε πολλά πράγματα, τα επόμενα χρόνια θα
παρακολουθήσουμε μάλλον ένα γατοπαρδισμό α λα μεξικάνα», λέει στην «Κοριέρε» ο
γνωστός συγγραφέας, που είναι και μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του PRD.

Δεν θα ήταν όμως καλύτερα να ενώσει τις δυνάμεις της η αντιπολίτευση; «Ο όρος
”αντιπολίτευση” δεν έχει νόημα. Ο Φοξ και ο Λαμπαστίντα είναι παιδιά της
ίδιας οικονομικής πολιτικής, του νεοφιλελευθερισμού των 40 ληστών. Αν κερδίσει
ο Φοξ, θα είναι αναγκασμένος να κυβερνήσει με τη γνωστή ολιγαρχία, θα
σχηματίσει μια κυβέρνηση με το πιο διεφθαρμένο κομμάτι του PRI, που δεν βλέπει
την ώρα να ανακυκλωθεί, με την τεχνική του Γατόπαρδου. Επιπλέον, ο άνθρωπος
είναι πολιτικά αναξιόπιστος, ένας χαμαιλέων, ένα προϊόν των μέσων ενημέρωσης.
Εδώ και μήνες φάσκει και αντιφάσκει, πρώτα είπε ότι θα ιδιωτικοποιήσει την
Pemex (τον γίγαντα του πετρελαίου) κι έπειτα έκανε πίσω για να μη χάσει
ψήφους. Το ίδιο και με τη δημόσια εκπαίδευση».