Καλύτερη η «επόμενη ημέρα» για τους «11»

Μειωμένους φόρους, χάρη στα μειωμένα ελλείμματα, αλλά και αυξημένο
πληθωρισμό έφερε, μεταξύ άλλων, ο πρώτος ενάμισης χρόνος ζωής του ευρώ στα
ένδεκα κράτη, τα οποία εγκαινίασαν το κοινό νόμισμα.

Ως αρχή μιας νέας πορείας περιέγραψε ο Πρωθυπουργός κ. Κ. Σημίτης την ένταξη της Ελλάδας στη ζώνη του ευρώ, ανακοινώνοντας τη σχετική απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Φέιρα, στην Πορτογαλία

Σε γενικές γραμμές οι μακροοικονομικές επιδόσεις τους ήταν καλύτερες από τις
αναμενόμενες. Η ανάπτυξη, που ήταν αναιμική το πρώτο εξάμηνο του 1999,
ενισχύθηκε σημαντικά το δεύτερο και συνεχίζει με ικανοποιητικούς ρυθμούς και
τους πρώτους μήνες του 2000. Η ανεργία υποχώρησε σημαντικά.

Το ύψος του δημόσιου χρέους υποχώρησε κι αυτό. Εντούτοις, προς απογοήτευση
πολλών, η ισοτιμία του κοινού ευρωπαϊκού νομίσματος έπεσε δραματικά σε σχέση
με το δολάριο. Μια τάση που άρχισε πρόσφατα να αντιστρέφεται.

Εξάλλου, στη ζώνη του ευρώ και κυρίως στα κράτη της «συνοχής», δηλαδή τα
φτωχότερα κράτη, όπως είναι η Ελλάδα, ενισχύθηκαν τα πραγματικά εισοδήματα, με
εξαίρεση την Ισπανία. Παράλληλα, προωθήθηκαν οι λεγόμενες διαρθρωτικές
αλλαγές, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα την ενίσχυση του ανταγωνισμού στον
χώρο των τηλεπικοινωνιών, που οδήγησε σε μεγάλη μείωση των σχετικών
τιμολογίων.

Η Ελλάδα θα ζήσει λίγο ώς πολύ μια ανάλογη εμπειρία με αυτή των 11 πρώτων
κρατών-μελών της ζώνης του ευρώ από τις αρχές του 2001. Έτσι, σύμφωνα με όλες
τις ενδείξεις, πρέπει να περιμένουμε:

Τι περιμένουμε

* Περαιτέρω μείωση του δημοσιονομικού ελλείμματος, λόγω των επιταγών του
Συμφώνου Σταθερότητας.

* Φορολογικές ελαφρύνσεις, χάρη στα περιθώρια που εξασφαλίζει το μειωμένο
έλλειμμα.

* Υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης.

* Διατήρηση αν όχι ενίσχυση του πληθωρισμού, λόγω της νομισματικής χαλάρωσης,
αλλά και των υψηλών ρυθμών ανάπτυξης.

* Επιτάχυνση των διαρθρωτικών αλλαγών και απελευθέρωση των αγορών προϊόντων
και υπηρεσιών.

Όσον αφορά τις αγορές κεφαλαίου, δηλαδή το Χρηματιστήριο, το παράδειγμα της
Πορτογαλίας κάθε άλλο παρά ενθαρρυντικό είναι. Αλλά βεβαίως δεν μπορεί κανείς
να προεξοφλήσει ότι το παράδειγμα αυτό θα επαναληφθεί.

Οι πέντε άξονες

Αναλυτικά, η επόμενη ημέρα για τους 11 πρώτους της ζώνης του ευρώ είχε τα εξής
χαρακτηριστικά:

1 Ανάπτυξη: Η ανάπτυξη στην ευρωζώνη περιορίσθηκε στο 2,3% το 1999,
λόγω ενός πολύ κακού πρώτου εξαμήνου. Για το 2000, ωστόσο, προβλέπεται ότι θα
φθάσει το 3,4% πλησιάζοντας τους αμερικανικούς ρυθμούς. Κάτι τέτοιο, εφόσον
επιβεβαιωθεί, θα έχει πιθανώς ευνοϊκές επιδράσεις και στο νόμισμα.

Στις χώρες συνοχής, εξάλλου, η ανάπτυξη ήταν πολύ εντονότερη. Στην Ιρλανδία
έφθασε το 8,3%, στην Πορτογαλία το 2,9% και στην Ισπανία το 3,7%.

2 Ανεργία: Το ποσοστό των ανέργων στην ευρωζώνη περιορίσθηκε στο 10%
από 10,8% τον προηγούμενο χρόνο και προβλέπεται να πέσει στο 9,2% το 2000. Η
υποχώρηση είναι ιδιαίτερα έντονη στις χώρες συνοχής, με χαρακτηριστικότερη την
περίπτωση της Ισπανίας (15,8% το 1999 από 18,7% το 1998) αλλά και της
Πορτογαλίας, όπου τα σχετικά ποσοστά είναι ήδη πολύ χαμηλά (4,5%), και της
Ιρλανδίας (6,5%).

3 Πληθωρισμός: Ο σχετικός δείκτης στην ευρωζώνη διαμορφώθηκε στο 1,9%
τον περασμένο Μάιο, ενώ πριν από έναν χρόνο ήταν μόλις 1%. Βεβαίως, το ποσοστό
αυτό είναι σε μεγάλο βαθμό αποτέλεσμα της ανόδου της τιμής του πετρελαίου.
Όμως, είναι χαρακτηριστικό ότι τη μεγαλύτερη άνοδο, 5,1%, σημείωσε ο σχετικός
δείκτης στην Ιρλανδία, μια χώρα με υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης. Είναι φανερό ότι
στη συγκεκριμένη χώρα υπάρχει πλέον πρόβλημα υπερθέρμανσης. Η Ελλάδα πρέπει να
λάβει σοβαρά υπόψη της το παράδειγμα αυτό.

4 Έλλειμμα: Στο 1,2% του ΑΕΠ τους περιορίσθηκε κατά μέσο όρο το
δημοσιονομικό έλλειμμα στα 11 κράτη-μέλη της ζώνης του ευρώ το 1999. Τον
προηγούμενο χρόνο το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 2%. Το 2000 προβλέπεται να
υποχωρήσει περαιτέρω στο 0,9%. Ειδικότερα, στις χώρες συνοχής, το έλλειμμα
περιορίσθηκε στο 2% από 2,1% στην Πορτογαλία και στο 1,1% από 2,6% στην
Ισπανία, ενώ στην Ιρλανδία υπήρξε πλεόνασμα 2%, όπως και τον προηγούμενο
χρόνο.

5 Δημόσιο χρέος: Στην ευρωζώνη το σχετικό ποσοστό μειώθηκε το 1999 στο
72,3% από 73,1% τον προηγούμενο χρόνο. Το 2000 θα μειωθεί ακόμη περισσότερο,
στο 70,5%. Στην Ιρλανδία, το σχετικό ποσοστό βρίσκεται ήδη πολύ χαμηλά, στο
52,4%, και βαδίζει ολοταχώς προς το 45% για τη φετινή χρονιά. Στην Πορτογαλία
υπήρξε ελαφρά επιτάχυνση από 56,5% στο 56,7%, αλλά το ποσοστό βρίσκεται ήδη
κάτω από αυτό που απαιτεί η Συνθήκη του Μάαστριχτ (60% του ΑΕΠ). Στην Ισπανία
η πορεία είναι επίσης καθοδική και το σχετικό ποσοστό βρίσκεται κοντά στον
στόχο του Μάαστριχτ (63,5% το 1999).