ΜΑΤΙΕΣ Ο Ηρακλής

Ήξερα πως είναι άρρωστος. Και, μάλιστα, βαριά. Μου το ‘χε πει ο γιος του, ο
Δημήτρης, πριν από ένα μήνα, στην είσοδο του ΔΟΛ, στη Χρήστου Λαδά. «Μπορώ να
πάω να τον δω;», ρώτησα. «Καλύτερα να μην πας…». «Γιατί;». Η εξήγηση ήταν
ένα χαρμάνι από παράπονο και οργή: «Γιατί εκείνος ο άντρακλας, που γνώρισες, ο
καπετάνιος, έχει μείνει ο μισός!..». Έσκυψα το κεφάλι. Ο Δημήτρης όμως
συνέχισε: «Κι ύστερα είναι και τούτο: μόλις τον αντικρύσεις, θα συννεφιάσεις ­
μοιραία. Και, βέβαια, θα διαβάσει το βλέμμα σου. Και θα πληγωθεί…».

Τέλειωσαν όλα, αυτό τον μήνα, της άνοιξης. Αδύνατο να το φαντασθώ! Είναι
μερικοί άνθρωποι, άντρες, γυναίκες, που δεν γίνεται να τους σκεφτείς πέρα από
τη ζωή!.. Τέτοιος άνθρωπος ήταν ο Ηρακλής. Ο γενναίος και σοφός Ηρακλής
Τζάθας. Που τ’ όνομά του ερχόταν από μακριά. Με ιστορίες γεμάτες μάχες,
δίκωχα, πολυβόλα, γένια, βρώμικες χλαίνες, αίμα και ανδραγαθήματα. Και με
αγάπες και τραγούδια. Και, κυρίως, με πολύχρονους αγώνες για τη δημοκρατία.
Που πληρώθηκαν με διώξεις, εξορίες και φυλακίσεις ετών…

Δεν έτυχε ποτέ να τον ανταμώσω, πριν από τον ερχομό του στα «ΝΕΑ». Είχα
ακούσει όμως αρκετούς να μιλάνε γι’ αυτόν. Και ήμουν βέβαιος πως πρόκειται για
ένα πρόσωπο που ακτινοβολεί. Από λεβεντιά. Από ομορφιά. Από καλοσύνη. Από
τρυφερότητα. Κι από δύναμη. Θυμάμαι, μου ‘δωσε το χέρι για το «χαίρω πολύ», με
απίστευτη εγκαρδιότητα! Και τον άκουσα, κατόπιν, να λέει στον Καψή, νομίζω,
ένα λόγο που δεν θα τον ξεχάσω: «Είναι μερικοί συντάκτες, Γιάννη, που πρέπει
να γράφουν όποτε θέλουν, ό,τι θέλουν και να παίρνουν όσα χρήματα θέλουν! Ούτε
ωράρια ούτε σαχλαμάρες ούτε χειρόγραφα με την οκά! Γράφεις, παραδίδεις το
κείμενό σου και μετά περνάς από το λογιστήριο και ζητάς όσα λεφτά χρειάζεσαι!
Ένα εκατομμύριο, ενάμισι!..».

Τα ‘λεγε συχνά αυτά. Γιατί τα πίστευε. Και γελούσε, σαν μικρό παιδί! Και
ύστερα άναβε τσιγάρο κι έπιανε να αφηγείται περιστατικά του βίου του, όλα
ζυμωμένα με το μπαρούτι και τις μοσκοβολιές του έρωτα, αλλά και τις ζαβολιές
του συνάμα. «Αυτά, που λες, με την τάδε θείτσα…», κατέληγε, πάντα. Και μετά,
έσκυβε στα χαρτιά του και ψιθύριζε: «Άιντε να γράψουμε και καμιά αράδα, γιατί
θα μας πάρει στο κυνήγι ο Καψής…».

Δουλέψαμε πολλά χρόνια μαζί, στην αρχισυνταξία των «ΝΕΩΝ». Τρίτος της παρέας,
αλλά πρώτος, στην ουσία, ο Β. Νικολόπουλος. Που αγαπούσε πολύ τον «Ηρακλέα».
Κι όλο και μια γλυκιά κουβέντα του ‘χε φυλαγμένη έτσι για «πρωινό δωράκι». Ο
Καψής; Τον λογάριαζε πολύ. Και, κάθε φορά, που έβγαινε στην επιφάνεια ένα
πολιτικό θέμα, με ενδεχόμενες παγίδες, τον καλούσε να συζητήσουν. Και η
συζήτηση αυτή, πάντοτε έβγαινε σε καλό.

Ένα βράδυ, άφησε στο τραπέζι μου ένα ποίημα. Δικό του ποίημα. Που μιλούσε για
την Αθήνα. Την αγαπημένη πολιτεία που κάθε μέρα, σιγά-σιγά, μας σκοτώνει. Με
το «νέφος», με τη φασαρία, με τη βρώμα, με τις συγκοινωνίες. Το διάβασα και
του είπα, «είναι υπέροχο!». Και κατόπιν: «γράφεις;». Μου έριξε μια κρυφή
ματιά, σα να ομολογούσε την… ενοχή του κι έτρεξε προς το γραφείο του, για να
κρυφτεί πίσω από τις σελίδες της «Αυγής»…

Ηρακλή, φίλε, καληνύχτα.