ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Η πέτρα του Σισύφου

Τελειώσαμε και με τις εκλογές! Ποιο ήταν λοιπόν το σημαντικότερο νέο
στοιχείο αυτών των εκλογών; Το ότι είχε ουσιαστικά συντελεσθεί η μετάλλαξη του
ΠΑΣΟΚ, από ριζοσπαστικό κίνημα σε δεύτερο κόμμα της αστικής τάξης. Σε κόμμα
που άσκησε και που θα ασκήσει με συνέπεια μια νεο-φιλελεύθερη πολιτική,
σύμφωνη με τις εντολές της Ε.Ε. και τις ανάγκες του ελληνικού καπιταλισμού.

Το ΠΑΣΟΚ με την ατέρμονη πολιτική λιτότητας, με τον χειρισμό των «εθνικών»
θεμάτων, κ.λπ., είχε εξοργίσει μεγάλο μέρος της κοινωνικής του βάσης. Το
γεγονός αυτό το εκμεταλλεύθηκε η Ν.Δ. και θέλησε να δείξει ένα φιλολαϊκό
πρόσωπο. Εντούτοις, πίσω από τα χαζά χαμόγελα του κ. Καραμανλή, δεν ήταν
δύσκολο να διακρίνει κανείς το γηραιό πρόσωπο της αρπακτικής Δεξιάς. Η Ν.Δ.,
εξάλλου, αντιφάσκοντας με τον φθηνό λαϊκισμό της, παρουσιαζόταν ως ο πλέον
συνεπής πρωταγωνιστής των ιδιωτικοποιήσεων και της αποικοδόμησης του
«κράτους-πρόνοιας».

Λοιπόν; Λοιπόν θα περίμενε κανείς την καταδίκη των δύο κομμάτων από τις
«λαϊκές μάζες». Όμως, αντίθετα με μια τέτοια οικονομίστικη πρόβλεψη, τα δύο
αστικά κόμματα συγκέντρωσαν το 86,5% των ψήφων. Η Ν.Δ. είδε το ποσοστό της να
αυξάνεται κατά 4,5%, το ΠΑΣΟΚ κατά 2%, ενώ αντίστοιχες ήταν οι απώλειες του
ΔΗΚΚΙ και του ΣΥΝ. Το ΠΑΣΟΚ διαθέτει συνεπώς μια άνετη πλειοψηφία για να
εφαρμόσει, ως εντολοδόχος του λαού (85%), τη νεοφιλελεύθερη πολιτική του.

Ποια πολιτική; Ο κ. Σημίτης έδωσε άφθονες υποσχέσεις. Ανέλαβε δεσμεύσεις.
Δήλωνε ότι έχει «ένα όραμα». (Κατά την ταπεινή μου γνώμη, οράματα έχουν οι
προφήτες, οι μάγοι, τα μέντιουμ και οι καφετζούδες. Αλλά αυτό είναι μια άλλη
ιστορία). Δεν έχω κανένα λόγο να αμφισβητήσω τις καλές προθέσεις του κ.
Σημίτη. Αλλά τόσο αυτός, όσο και βασικοί συνεργάτες του, δεν έκρυψαν τη
γοητεία που τους ασκεί η «αγορά», καθώς και την πρόθεσή τους να ολοκληρώσουν
την κατεδάφιση του κρατικού τομέα της οικονομίας. Έτσι, π.χ., ο κ.
Χριστοδουλάκης μάς συνιστά να αφήσουμε «κατά μέρος τους υπερβολικούς φόβους
περί κυριαρχίας των δυνάμεων της αγοράς». Ο κ. Παπαντωνίου υπόσχεται
«απελευθέρωση των αγορών», τοποθέτηση στρατηγικού εταίρου στον ΟΤΕ, δηλαδή
ολοκλήρωση της ιδιωτικοποίησης αυτού του τεράστιου και κερδοφόρου οργανισμού,
μεταρρύθμιση του Εθνικού Συστήματος Υγείας, δηλαδή μετατροπή των νοσοκομείων
σε ανώνυμες εταιρείες κ.λπ. (το ΕΣΥ θα δείξει, κατά τον κ. Χριστοδουλάκη, τα
πλεονεκτήματά του, «αν επικρατήσουν πραγματικοί όροι αγοράς» ­ ο νοών
νοείτω!).

Αυτά από τη μελλοντική μας κυβέρνηση, που δεν έκρυψε τη νεοφιλελεύθερη
πολιτική της ­ απλώς την εξωράισε με άφθονες, δωρεάν υποσχέσεις και
δεσμεύσεις. Και δίπλα από την κυβέρνηση οι εκπρόσωποι του φιλολαϊκού μεγάλου
κεφαλαίου. Διαβάζουμε λοιπόν: «Το Χρηματιστήριο δίνει ψήφο εμπιστοσύνης στην
κυβέρνηση» (και ο κ. Χριστόδουλος «ραίνει» την αίθουσα του Χρηματιστηρίου και
εξορκίζει την κρίση» ­ σε ποιο μετα-καπιταλιστικό Μεσαίωνα ζούμε στ’
αλήθεια;). Τρεχοπετάμενος και ο κ. Τσάτσος έδωσε ήδη από τη Δευτέρα βράδυ
«γραμμή» στην κυβέρνηση, ενώ το ελληνοπρεπές Money συνιστούσε «συναίνεση για
αποκρατικοποιήσεις». Και φυσικά από την χορεία των συμβούλων δεν έλειψε και η
Ε.Ε., η οποία συνιστά, τι άλλο; «Επιτάχυνση των ιδιωτικοποιήσεων».

Η πορεία της χώρας, είτε με Ν.Δ., είτε με ΠΑΣΟΚ, ήταν προδιαγεγραμμένη για
όποιον είχε μάτια για να δει και ώτα για να ακούει: Ιδιωτικοποίηση του ΟΤΕ,
της ΔΕΗ, των ΔΕΚΟ κ.λπ. «Μετοχοποίηση» των νοσοκομείων. Μετάλλαξη της παιδείας
σε χώρο παραγωγής «απασχολήσιμων». Υποβάθμιση της τιμής των αγροτικών
προϊόντων, διαιωνιζόμενη κρίση της γεωργικής παραγωγής, περαιτέρω ερήμωση της
υπαίθρου και περαιτέρω γιγαντισμός της ανθρωποφάγου πρωτεύουσας. Στη μετα-ΟΝΕ
εποχή θα ζήσουμε «ακόμα χειρότερες μέρες», επειδή μπήκαμε μεν, πρέπει να
παραμείνουμε δε. Χάριν της κεφαλαιοκρατικής ευημερίας.

Αν λοιπόν κάπως έτσι προδιαγράφεται το μέλλον μας, τότε γιατί η συντριπτική
πλειοψηφία (εργάτες, φτωχοί, αγρότες, μισθοδίαιτοι, συνταξιούχοι) ψήφισε
εναντίον των συμφερόντων της; Μια πρώτη προσέγγιση στο ερώτημα θα αναδείκνυε
τη φενάκη της Δημοκρατίας μας: τον ρόλο των ΜΜΕ υπέρ των μεγάλων κομμάτων και
τα κολοσσιαία ποσά που διέθεσαν οι υποψήφιοί τους, σε αντίθεση με τα μηδαμινά
μέσα των τριών μικρών κομμάτων και τα ανύπαρκτα της ριζοσπαστικής Αριστεράς.
Επίσης ένα μικρό ποσοστό ψήφισε Ν.Δ. αγανακτισμένο από την πολιτική του ΠΑΣΟΚ,
ενώ ένα ποσοστό αριστερών ψήφισαν ΠΑΣΟΚ, χωρίς να εγκρίνουν την πολιτική του,
για να αποφευχθεί το μεγαλύτερο κακό: η Ν.Δ. Τέλος, η πολυδιάσπαση της
Αριστεράς προκαθόριζε το ποσοστό αποδοχής της. Όλοι αυτοί οι παράγοντες και
πολλοί άλλοι συνέβαλαν στη διαμόρφωση του εκλογικού αποτελέσματος. Αν όμως
θελήσουμε να ψάξουμε βαθύτερα, τότε πρέπει να διαπιστώσουμε την ιδεολογική
αλλοτρίωση του ελληνικού λαού και να αναζητήσουμε τις αιτίες αυτής της
αλλοτρίωσης. Αυτό, άλλη φορά. Επί του παρόντος, ο ελληνικός λαός (γίγας,
κ.λπ.) θα έχει την κυβέρνηση που του αξίζει.

Ο Ευτύχης Μπιτσάκης είναι ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων.