Σκληρά ερωτήματα για τη σύγκλιση

Ένα ακόμη βήμα προς την κατεύθυνση της ένταξης της χώρας στην ΟΝΕ
πραγματοποιείται τη Δευτέρα, με την έγκριση του ελληνικού προγράμματος
σύγκλισης από τη Νομισματική Επιτροπή της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Για δεύτερη φορά μέσα σε 10 ημέρες, οι δύο Έλληνες εκπρόσωποι στη Νομισματική
Επιτροπή, ο κ. Γ. Στουρνάρας, πρόεδρος του Συμβουλίου Οικονομικών
Εμπειρογνωμόνων, και ο κ. Ν. Γκαργκάνας, υποδιοικητής της Τραπέζης της
Ελλάδος, θα κληθούν να πείσουν τους ξένους συναδέλφους τους για τις καλές
προοπτικές της ελληνικής οικονομίας.

Όπως όλα δείχνουν, η Νομισματική Επιτροπή θα εγκρίνει το νέο πρόγραμμα
σύγκλισης της Ελλάδας, που καλύπτει την περίοδο 1999-2002.

Ωστόσο, το έργο των δύο στελεχών της οικονομικής ζωής δεν θα είναι ούτε αυτήν
τη φορά απλό, όπως δεν ήταν ­ φυσικά ­ ούτε και πριν από μία εβδομάδα, όταν
συζητούσαν στην ίδια Επιτροπή την ανατίμηση της κεντρικής ισοτιμίας της
δραχμής.

Αντίθετα, όλα δείχνουν ότι θα βρεθούν αντιμέτωπα με δύσκολα ερωτήματα για τις
προοπτικές της οικονομίας, στα οποία θα πρέπει να απαντήσουν με πειστικότητα.
Αν το πετύχουν, θα διευκολύνουν τη συνέχιση της διαδικασίας έως την τελική
έγκριση της αίτησης ένταξης στις 19-20 Ιουνίου, στο Οπόρτο.

Στο ECOFIN

Η Νομισματική Επιτροπή θα εισηγηθεί στο Συμβούλιο Υπουργών Οικονομίας, το
οποίο θα συνεδριάσει στις 31 Ιανουαρίου, την έγκριση του ελληνικού
προγράμματος, υποβάλλοντας όμως παράλληλα και κάποιες παρατηρήσεις. Το
περιεχόμενο αυτών των παρατηρήσεων είναι που θα επιδιώξουν να διαμορφώσουν
κατά τον ευνοϊκότερο δυνατόν τρόπο για την Ελλάδα οι δύο εκπρόσωποί μας στη
Νομισματική Επιτροπή.

Όπως φάνηκε και από τη συνεδρίαση της ίδιας Επιτροπής την περασμένη εβδομάδα,
αυτό που βασικά ανησυχεί τους τεχνοκράτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν είναι άλλο
από τον πληθωρισμό και δη την πορεία του σε μακροπρόθεσμη βάση.

Σύμφωνα με τις απόψεις τους, επειδή τα επιτόκια θα μειωθούν υποχρεωτικά και η
δραχμή θα υποχωρήσει προς την κεντρική της ισοτιμία, θα ασκηθούν εντονότερες
πληθωριστικές πιέσεις, τις οποίες θα χρειασθεί να αντισταθμίσουν άλλες
πολιτικές, πλην της νομισματικής. Γι’ αυτό και η Νομισματική Επιτροπή, στην
απόφασή της για τη δραχμή, την περασμένη εβδομάδα έδωσε ήδη τις πρώτες
«οδηγίες» προς την Ελλάδα:

* Να συνεχίσει την εφαρμογή ορθής δημοσιονομικής πολιτικής.

* Να προωθήσει τις διαρθρωτικές αλλαγές. Και

* Να προσέξει τις μισθολογικές εξελίξεις.

Η αξιοπιστία

Οι ίδιες αυτές επισημάνσεις προβλέπεται να επαναληφθούν και μεθαύριο, στη
συζήτηση του ελληνικού προγράμματος σύγκλισης. Το θέμα, άλλωστε, προσφέρεται
κατ’ εξοχήν για κάτι τέτοιο.

Ουσιαστικά, η Νομισματική Επιτροπή θα κληθεί να αποφασίσει κατά πόσον οι
προβλέψεις που διατυπώνει η ελληνική κυβέρνηση στο πρόγραμμα σύγκλισής της
είναι αξιόπιστες. Γιατί αν είναι, δεν έχει κανέναν λόγο να συστήσει τίποτα
περισσότερο από την πιστή εφαρμογή όσων έχουν ήδη εξαγγελθεί.

Σύμφωνα με όσα λέει στην «Οικονομία» ο κ. Στουρνάρας, η ίδια η Νομισματική
Επιτροπή, με την απόφασή της για την ανατίμηση της κεντρικής ισοτιμίας της
δραχμής το περασμένο Σάββατο, κατέστησε ουσιαστικά το πρόγραμμα αξιόπιστο σε
ό,τι αφορά το κρισιμότερο μέγεθος, αυτό του πληθωρισμού. Στο πρόγραμμα
σύγκλισης προβλέπεται ότι ο πληθωρισμός θα είναι φέτος 2,1% (ο εναρμονισμένος
δείκτης). Ο στόχος αυτός, που φαινόταν μάλλον φιλόδοξος όταν διατυπώθηκε, τώρα
είναι απολύτως ρεαλιστικός, λέει ο κ. Στουρνάρας. Και αυτό γιατί η ανατίμηση
της δραχμής θα περιορίσει τις πληθωριστικές πιέσεις. Σημειώνεται ότι το
πρόγραμμα σύγκλισης διαμορφώθηκε χωρίς να υπολογίζεται η ανατίμηση της
κεντρικής ισοτιμίας της δραχμής, αν και είναι σαφές ότι οι συντάκτες του είχαν
στην πραγματικότητα υπ’ όψιν τους κάτι τέτοιο, αφού η σχετική συζήτηση είχε
ήδη ξεκινήσει.

Τα μεγέθη

Τα άλλα μεγέθη του προγράμματος σύγκλισης είναι όχι μόνο ρεαλιστικά, αλλά ίσως
και να εξελιχθούν στην πράξη με καλύτερο τρόπο.

Ήδη, σύμφωνα με όσα λέει στην «Οικονομία» ο υφυπουργός Οικονομικών κ. Νίκος
Χριστοδουλάκης, το δημοσιονομικό έλλειμμα κινείται σε καλύτερη κατεύθυνση από
αυτήν που είχε προβλεφθεί. Χαρακτηριστικά αναφέρει ότι το έλλειμμα του 1999
ενδέχεται να περιορισθεί τελικά στο 1,4% από το 2,1% που ανέφερε ο
προϋπολογισμός του ιδίου έτους και από το 1,5% που είχε προβλεφθεί μόλις πριν
από ένα μήνα στο πρόγραμμα σύγκλισης. Και αυτό λόγω αυξημένων εσόδων και
χαμηλότερων δαπανών για τόκους.

Αλλά και το χρέος εκτιμάται τώρα ότι περιορίσθηκε στο 104,1% του ΑΕΠ το 1999,
από 104,2% που ανέφερε το πρόγραμμα σύγκλισης, όταν συντάχθηκε πριν από ένα
μήνα. Για φέτος, το πρόγραμμα σύγκλισης αναφέρει ότι το χρέος θα περιορισθεί
στο 103,3%, αλλά ο κ. Χριστοδουλάκης είναι αισιόδοξος ότι μπορεί να φθάσει και
στο 100%, αν οι εξελίξεις με το γιεν είναι ευνοϊκές.

Οι παρατηρήσεις

Με αυτά τα δεδομένα, είναι λογικό ότι οι κ.κ. Στουρνάρας και Γκαργκάνας δεν θα
υποσχεθούν στη Νομισματική Επιτροπή τίποτα περισσότερο απ’ όσα έχει ήδη
εξαγγείλει η κυβέρνηση και με βάση τα οποία έχει διαμορφωθεί το πρόγραμμα
σύγκλισης.

Το σημαντικότερο, ίσως, «νέο», που θα ανακοινώσουν στην Επιτροπή, είναι ότι
τον Φεβρουάριο αναμένεται να επιλεγεί ο φορέας ο οποίος θα αναλάβει τη μελέτη
για το ασφαλιστικό. Έτσι, ο διάλογος για τη μεγάλη αυτή διαρθρωτική παρέμβαση
στην οικονομία αναμένεται να ξεκινήσει από το φθινόπωρο.