Η παγκοσμιοποίηση στο μικροσκόπιο

Οι διαδηλώσεις στο Σιάτλ οδήγησαν τον Δεκέμβριο σε αδιέξοδο τη σύνοδο του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου. Το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός αποτελεί μία πολύ καλή ευκαιρία για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων πάνω σε θέματα παγκόσμιου εμπορίου.

Την ερχόμενη εβδομάδα ξεκινά στο Νταβός της Ελβετίας η ετήσια πενθήμερη
σύνοδος του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ. Εκεί θα συγκεντρωθεί ένας μικρός
στρατός από επιχειρηματικούς και πολιτικούς ηγέτες, μεταξύ των οποίων ο
Αμερικανός πρόεδρος Μπιλ Κλίντον. Ωστόσο, ο βασικός στόχος του φόρουμ να
ορίσει την έννοια της λέξης παγκοσμιοποίηση ενδέχεται να απειληθεί από
διαδηλωτές που θα επιχειρήσουν να επαναλάβουν την «επιτυχία» του Σιάτλ, όταν η
σύνοδος του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου ναυάγησε. Οι συμμετέχοντες στο
φόρουμ θα ταξιδέψουν στο Νταβός, μια πόλη-χειμερινό θέρετρο στην Ανατολική
Ελβετία και όχι μακριά από τα αυστριακά σύνορα. Η πόλη αυτή είναι περισσότερο
γνωστή για τη διακριτικότητα που προσφέρει στους επισκέπτες της. Το θέρετρο,
κάποτε ένας τόπος αποθεραπείας πλουσίων που έπασχαν από φυματίωση, δεν μοιάζει
με τον καταλληλότερο τόπο για διάλογο πάνω στα θέματα της παγκοσμιοποίησης και
του παγκόσμιου εμπορίου.

Ο κρύος χειμώνας του Νταβός θα είναι εμπόδιο στη μαζική συγκέντρωση των
διαδηλωτών. Παρ’ όλα αυτά κάποιοι από αυτούς είναι αποφασισμένοι να δηλώσουν
με έντονο τρόπο την παρουσία τους στο Νταβός. Πρόσφατα, η ελβετική αστυνομία
δεν επέτρεψε σε διαδηλωτές να μπουν στα κεντρικά γραφεία του Παγκόσμιου
Οργανισμού Εμπορίου. Ωστόσο, μοίρασαν φυλλάδια δηλώνοντας την πρόθεσή τους να
διαδηλώσουν στις 29 Ιανουαρίου, την ημέρα που ο Αμερικανός πρόεδρος Μπιλ
Κλίντον θα βρίσκεται στο Νταβός.

Ο τελευταίος αναμένεται να μιλήσει για την παγκοσμιοποίηση σε πολιτικούς
ηγέτες και σε περισσότερους από 1.000 επιχειρηματίες. Αν οι διαδηλωτές
καταφέρουν να κάνουν αισθητή την παρουσία τους, θα μιλήσουν «για την
οικονομική πολιτική που ενισχύει τις ανισότητες και τις αδικίες μεταξύ του
Βορρά και του Νότου, των πλουσίων και των φτωχών και επιδεινώνει την κατάσταση
των γυναικών», είπε ένα μέλος οργάνωσης που θα πάρει μέρος στις διαδηλώσεις.

Οι Ελβετοί αντιμετώπισαν διαδηλώσεις εναντίον του Παγκόσμιου Οργανισμού
Εμπορίου τον Μάιο του 1998, όταν οι διαδηλωτές συγκρούσθηκαν με την αστυνομία
και απέκλεισαν ένα κεντρικό τμήμα της Γενεύης, στο οποίο βρίσκονται τα
κεντρικά γραφεία του ΠΟΕ και του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών. Η αστυνομία
«σφράγισε» την περιοχή, μια πρακτική που οι υπεύθυνοι του καντονίου Γκρισόνς ­
όπου βρίσκεται το Νταβός ­ είναι σχεδόν σίγουρο ότι θα επαναλάβουν.

Ωστόσο, ένα ελβετικό δικαστήριο επέβαλε πρόστιμο στους υπευθύνους του Νταβός
για την απαγόρευση των διαδηλώσεων κατά τη διάρκεια της περυσινής συνόδου του
Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ.

Ευκαιρία

Η συνάντηση είναι η πρώτη σημαντική σύνοδος με θέμα το εμπόριο που θα
πραγματοποιηθεί μετά το ναυάγιο της συνόδου του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου
στις αρχές του περασμένου Δεκεμβρίου. Κάποιοι υποστήριξαν ότι η ανεπισημότητα
των συναντήσεων του Νταβός ­ στις οποίες αναμένεται να πάρουν μέρος ο
επικεφαλής του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου Μάικ Μουρ και ο διάδοχός του
Σουπακάι Πανιτσπακντί από την Ταϊλάνδη ­ προσφέρει μια πολύ καλή ευκαιρία για
την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων για το παγκόσμιο εμπόριο και την
παγκοσμιοποίηση.

Ωστόσο, ο Κλοντ Σμάντια, γενικός διευθυντής του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ,
επιχειρεί να «σβήσει» τις προσδοκίες γι’ αυτό το θέμα. «Το εμπόριο δεν έχει
κάποια σημαντική θέση στην ατζέντα» λέει ο ίδιος. Και προσθέτει: «Και αυτό
διότι οι παρούσες συνθήκες και ειδικότερα οι επερχόμενες εκλογές στις Ηνωμένες
Πολιτείες δεν νομίζω ότι προσφέρονται για την επανέναρξη των εμπορικών
διαπραγματεύσεων».

Περίπου 1.000 επιχειρήσεις πληρώνουν μια ετήσια συνδρομή ύψους 15.000 δολαρίων
προκειμένου να πάρουν μέρος στις εκδηλώσεις του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ.
Επιπλέον, επιχειρηματικά στελέχη από όλον τον κόσμο θα πληρώσουν περίπου
22.500 δολάρια για να συμμετάσχουν, να πάρουν μέρος σε πάνελ συζητήσεων και να
ακούσουν τις ομιλίες ειδικών από διάφορους κλάδους. Μεταξύ των διασημότερων
επιχειρηματικών στελεχών που αναμένεται να δώσουν το «παρών» στη φετινή
συνάντηση του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ συγκαταλέγονται ο Μπιλ Γκέιτς της
Μάικροσοφτ και ο Στίβεν Κέις της Αμέρικα ον Λάιν. Η 30ή ετήσια συνάντηση του
Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ ­ που αποκαλείται «Νέο Ξεκίνημα: Κάνοντας τη
διαφορά» ­ αναμένεται να επικεντρωθεί στο μέλλον της παγκοσμιοποίησης και στις
μεθόδους για τη βελτίωση αυτή της διαδικασίας. Άλλα θέματα συζήτησης, σύμφωνα
με τον κ. Σμάντια, θα είναι οι εξελίξεις στην τεχνολογία της πληροφορικής και
της βιοτεχνολογίας, ο ρόλος των Ηνωμένων Πολιτειών και η εφαρμογή τής ισχύος
της και οι μέθοδοι για τη διατήρηση των υψηλών ρυθμών οικονομικής ανάπτυξης
στις βιομηχανικές χώρες.

Οι προσκεκλημένοι

Στον κατάλογο με τους προσκεκλημένους του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ
περιλαμβάνονται ο Τόνι Μπλερ, πρωθυπουργός της Βρετανίας, ο Ερνέστο Ζεντίγιο,
πρόεδρος του Μεξικού, ο Τάμπο Μπεκί, πρόεδρος της Νότιας Αφρικής, ο
Αμπντουραμάν Βαχίντ, πρόεδρος της Ινδονησίας, ο Μαχατίρ Μοχάμεντ, πρωθυπουργός
της Μαλαισίας και ο πρόεδρος της Φινλανδίας Μαρτί Ατισάρι. Αντιπρόσωπος του
νέου Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν αναμένεται να είναι ο υπουργός
Οικονομικών Μιχαήλ Κασιάνοφ.

Παράλληλα, έχει επιβεβαιωθεί η συμμετοχή του Ισραηλινού πρωθυπουργού Έχουντ
Μπαράκ και του Γιάσερ Αραφάτ, ηγέτη της Παλαιστινιακής Αρχής.

Στους οικονομολόγους και ιθύνοντες της παγκόσμιας οικονομικής πολικής που θα
πάρουν μέρος περιλαμβάνεται ο Λόρενς Σάμερς, υπουργός Οικονομικών των Ηνωμένων
Πολιτειών, ο Χανς ‘Αιχελ, υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας, ο Ζαν Κλοντ
Τρισέ, διοικητής της κεντρικής τράπεζας της Γαλλίας και ο Ιάπωνας υφυπουργός
Οικονομικών Γιοσιμάσα Χαγιάσι.

Παράλληλα, από τις Ηνωμένες Πολιτείες θα πάρουν μέρος η υπουργός Εξωτερικών
Μαντλίν Ολμπράιτ, η εμπορική αντιπρόσωπος Σαρλίν Μπαρσέφσκι, ο σύμβουλος
Εθνικής Ασφάλειας Σάμιουελ Μπέργκερ, ο υπουργός Εμπορίου Ουίλιαμ Ντάλι, ο
υπουργός Ενέργειας Μπιλ Ρίτσαρντσον και ο βασικός σύμβουλος οικονομικής
πολιτικής του προέδρου Μπιλ Κλίντον, Τζιν Σπέρλινγκ.

Νέες εμπορικές διαπραγματεύσεις

Εκτός από το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ, το θέμα του παγκόσμιου εμπορίου
αναμένεται να απασχολήσει και τη σύνοδο αξιωματούχων από όλον τον κόσμο που θα
πραγματοποιηθεί στα μέσα του ερχόμενου μήνα στην Μπανγκόκ. Πρόκειται για τη
διάρκειας μιας εβδομάδας σύνοδο της Επιτροπής Εμπορίου των Ηνωμένων Εθνών που
θα πραγματοποιηθεί στην πρωτεύουσα της Ταϊλάνδης μεταξύ 12 και 17 Φεβρουαρίου.

Η σύνοδος «θα προσφέρει στις κυβερνήσεις μια πολύτιμη ευκαιρία για ανταλλαγή
απόψεων, μέσα σε ένα ήρεμο κλίμα, σχετικά με τις λύσεις των προβλημάτων που
προκαλεί η παγκοσμιοποίηση», δήλωσε ο πρόεδρος της επιτροπής Ρούμπενς
Ρικιουπέρο. Επιπλέον, τόνισε ότι η σύνοδος θα αποτελέσει το σκηνικό «ενός
παγκόσμιου Κοινοβουλίου για την παγκοσμιοποίηση», το οποίο είναι εξαιρετικά
αναγκαίο μετά την αποτυχία της συνόδου του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου στο
Σιάτλ των Ηνωμένων Πολιτειών.