ΠΡΟΣΩΠΑ Ο τελευταίος δανδής στο Παρίσι

Στη ζωή του, ο Αλμπέρ Κοσσερύ δεν ήθελε παρά ένα πράγμα: να μη γίνει δούλος
κανενός πράγματος ή ανθρώπου. Ογδόντα έξι χρόνων σήμερα, μπορεί να
περηφανεύεται ότι το κατάφερε.

Αλμπέρ Κοσσερύ. Τα ονόματα των φίλων του ήταν Καμύ, Τζακομέττι, Κενώ, Βιάν, Γκρεκό…

Ο Κοσσερύ μόλις εξέδωσε το τελευταίο του μυθιστόρημα, «Τα χρώματα της
ατιμίας», το όγδοο μέσα σε εξήντα χρόνια. Τις 130 σελίδες του τις «δούλευε»
επί 15 χρόνια αργά-αργά, με ρυθμό μια φράση την ημέρα ­ κι αυτήν, όταν είχε
έμπνευση. Ο συγγραφέας των «Τεμπέληδων της εύφορης κοιλάδας» δεν θα μπορούσε,
βέβαια, να είναι εργασιομανής.

Το μέλημα της ζωής του ήταν να μη γίνει δούλος πραγμάτων ή ανθρώπων. Έτσι ο
δανδής αυτός, που γεννήθηκε το 1913 στο Κάιρο και από το 1945 ζει στο Παρίσι,
δεν απέκτησε ποτέ του αυτοκίνητο ούτε διαμέρισμα, παντρεύτηκε «μια φορά και
για λίγο» μια 17χρονη ­ τη μετέπειτα σύζυγο του Φιλίπ Νουαρέ ­ δεν απέκτησε
παιδιά ούτε εργάσθηκε. Και, εδώ και 55 χρόνια, κατοικία του είναι ένα δωμάτιο
του ξενοδοχείου Λα Λουιζιάν, στη ρυ ντε Σεν. «Μετά τον πόλεμο, το Μονπαρνάς
και το Σαιν-Ζερμαίν ήταν το μέρος όπου όφειλες να βρίσκεσαι», αφηγείται στη
«Λιμπερασιόν». «Συναντούσες τους πάντες. Το βράδυ, βρισκόμασταν με τους φίλους
στο Σαιν-Μπενουά, μετά πηγαίναμε για φαγητό πριν ορμήσουμε στις κάβες». Τα
ονόματα των φίλων ήταν Καμύ, Τζακομέττι, Κενώ, Βιάν, Γκρεκό. Στο διπλανό
τραπέζι, ο Σαρτρ: «Χαιρετιόμασταν με ένα νεύμα, αλλά ουδέποτε είχαμε μιλήσει.
Είχε πάντα γύρω του τις πιο άσχημες γυναίκες του κόσμου», και μάλιστα σε μια
εποχή που «οι γυναίκες ήταν τόσο όμορφες και έξυπνες…». Τα καλοκαίρια του τα
περνούσε με πλούσιους φίλους στο Σαιν Τροπέ ή σε κάποιο ελληνικό νησί. Ήταν το
πρότυπο του δανδή της αριστερής όχθης, ενός Καρτιέ Λατέν που σε τίποτε δεν
θυμίζει το σημερινό των φαστ-φουντ και των μπουτίκ ρούχων. Ωστόσο εξακολουθεί
να μένει εκεί, το απόγευμα καπνίζει το τσιγάρο του στο Φλορ και χαζεύει τα
κορίτσια. «Πού να πάω; Δεν είμαι πια σε ηλικία για μετακομίσεις, δεν έχω τη
δύναμη. Δεν γνωρίζω πια κανένα. Όλοι έφυγαν».

Ο Αλμπέρ Κοσσερύ αρρώστησε από καρκίνο του λάρυγγα και υποχρεώθηκε να
αφαιρέσει τις φωνητικές χορδές ­ έκανε ορθοφωνία και καταφέρνει να μιλάει
στοιχειωδώς, αλλά τις περισσότερες φορές γράφει αυτό που θέλει να πει σ’ ένα
κομμάτι χαρτί. Και εξακολουθεί να «περηφανεύεται» ότι ουδέποτε σηκώθηκε από το
κρεβάτι του πριν από το μεσημέρι. Όπως και ότι ουδέποτε χώρισε εκείνος μια
γυναίκα. Είναι θέμα αρχής. Είναι θέμα τεμπελιάς. «Βλέπετε, οι χωρισμοί, οι
καυγάδες, είναι κουραστικοί…».