Οι ασπίδες της Σοφοκλέους για τον ιό της χιλιετίας

Τα χρηματιστήρια όλου του κόσμου θα κινηθούν τον Δεκέμβριο με τον φόβο του ιού
για το 2000. Το Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών έχει ήδη ετοιμάσει σχέδιο εκτάκτου
ανάγκης. Πρόκειται για το Σχέδιο Συνέχισης Δραστηριότητας, το οποίο
ολοκληρώθηκε στις αρχές Δεκεμβρίου και περιλαμβάνει επτά ασφαλιστικές δικλίδες
για την αποτελεσματική αντιμετώπιση προβλημάτων κατά τη μετάβαση στο 2000.

Παρά τα σχέδια εκτάκτου ανάγκης, τα στελέχη του Τμήματος Σχεδιασμού και
Οργάνωσης του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών, μιλώντας στην «ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ»,
εξέφρασαν την αισιοδοξία τους ότι δεν αναμένονται προβλήματα στη λειτουργία
της χρηματιστηριακής αγοράς από τη μετάβαση στο 2000. Στο μεταξύ, όπως έχει
ανακοινώσει ο πρόεδρος του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών κ. Σπύρος Κουνιάκης,
την Κυριακή 2 Ιανουαρίου 2000 θα πραγματοποιηθεί εικονική συνεδρίαση, ώστε να
διαπιστωθεί η συμβατότητα του ΟΑΣΗΣ και του ΑΣΗΣ με το έτος 2000.

Οι κύριοι άξονες

Όσον αφορά τα σχέδια εκτάκτου ανάγκης, οι κύριοι άξονες στους οποίους
βασίζονται είναι οι εξής:

* Ύπαρξη δεύτερου συστήματος ηλεκτρονικών συναλλαγών για την αγορά των
μετοχών. Το ΑΣΗΣ, αν και αντικαταστάθηκε από το ΟΑΣΗΣ, έχει αναβαθμισθεί σε
έκδοση συμβατή με το 2000. Το ΑΣΗΣ θα συνεχίσει να συντηρείται και μετά την
αντικατάστασή του από το ΟΑΣΗΣ, ώστε να είναι έτοιμο να τεθεί σε λειτουργία
στην περίπτωση που το νέο σύστημα αντιμετωπίσει πρόβλημα κατά τη μετάβαση στο
2000. Σημειώνεται ότι τόσο στο ΟΑΣΗΣ όσο και στο ΑΣΗΣ έχουν ολοκληρωθεί με
επιτυχία όλοι οι έλεγχοι συμβατότητας με το 2000.

* Σε περίπτωση που το Δίκτυο Χρηματιστηριακών Συναλλαγών (ΔΧΣ) παρουσιάσει
πρόβλημα, οι χρηματιστηριακές εταιρείες θα μπορούν να δίνουν εντολές μέσω των
τερματικών που βρίσκονται στον χώρο του Χρηματιστηρίου στην Αθήνα και στη
Θεσσαλονίκη. Η υποδομή των αιθουσών διαπραγμάτευσης είναι πλήρως συμβατή με το 2000.

* Υποστηρικτικές διαδικασίες και λειτουργίες οι οποίες εκτελούνται σε μη
κρίσιμα υπολογιστικά συστήματα που πιθανόν παρουσιάσουν προβλήματα, θα
πραγματοποιούνται «χειρωνακτικά» ή θα καθυστερήσει η εκτέλεσή τους μέχρι την
επίλυση του προβλήματος (π.χ. Λογιστήριο, Αρχειοθέτηση, κ.λπ.).

* Ειδική ομάδα του Χρηματιστηρίου θα είναι σε ετοιμότητα για την υποστήριξη
των συμμετεχόντων της κεφαλαιαγοράς. Επίσης, η ίδια ομάδα θα λειτουργήσει
βοηθητικά (help desk) κατά την περίοδο Δεκεμβρίου 1999 – Ιανουαρίου 2000.

* Οι προμηθευτές υλικού και λογισμικού των κρίσιμων συστημάτων του
Χρηματιστηρίου θα είναι σε ετοιμότητα τουλάχιστον για την περίοδο των δύο
πρώτων εβδομάδων του έτους 2000.

* Όπως και όλοι οι χρηματοοικονομικοί φορείς και οργανισμοί της χώρας, το
Χρηματιστήριο δεν θα λειτουργήσει την 31/12/1999.

* Την Κυριακή 2 Ιανουαρίου 2000 θα πραγματοποιηθεί έλεγχος της λειτουργίας των
συστημάτων, καθώς και του Δικτύου Χρηματιστηριακών Συναλλαγών, για να
διαπιστωθεί η σωστή μετάβαση στο 2000.

Το έργο ΧΑΑ-2ΥΚ

Πέραν όμως των σχεδίων εκτάκτου ανάγκης, το Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών έχει
ήδη ξεκινήσει από το πρώτο εξάμηνο του 1998, σε συνεργασία με το Ινστιτούτο
Τεχνολογίας Υπολογιστών (ΙΤΥ), την υλοποίηση σχετικού έργου, το οποίο
ονομάζεται έργο ΧΑΑ-2ΥΚ, για την αντιμετώπιση τυχόν προβλημάτων με τον ιό του 2000.

Το έργο αυτό σχεδιάσθηκε και υλοποιήθηκε σύμφωνα με τη διεθνή εμπειρία από
αντίστοιχα έργα άλλων χρηματιστηρίων και οργανισμών του χρηματοοικονομικού
χώρου. Οι κύριες φάσεις του έργου ολοκληρώθηκαν τον Σεπτέμβριο του 1999. Ένας
από τους κυριότερους στόχους του έργου ΧΑΑ-2ΥΚ ήταν η εξασφάλιση συμβατότητας
με το έτος 2000 των συστημάτων του Χρηματιστηρίου. Σε αυτά περιλαμβάνονται τα
Κεντρικά Συστήματα Διαπραγμάτευσης, το Δίκτυο Χρηματιστηριακών Συναλλαγών και
άλλες Κρίσιμες Εφαρμογές, όπως Σύστημα Στατιστικής και Πληροφόρησης, Σύστημα
Εποπτείας, Σύστημα Λογιστηρίου κ.λπ. Ακόμη περιλαμβάνονται οι εφαρμογές
αυτοματισμού γραφείου, οι προσωπικοί υπολογιστές και ο λοιπός εξοπλισμός, όπως
γεννήτριες, τηλεφωνικά κέντρα, συστήματα ασφαλείας, κλιματιστικά κ.λπ.

Ένας από τους βασικούς στόχους του έργου ΧΑΑ-2ΥΚ είναι η ευαισθητοποίηση
σχετικά με το πρόβλημα των βασικών «συμμετεχόντων» της ελληνικής χρηματαγοράς.
Πρόκειται για τα Μέλη του Χρηματιστηρίου, το Κεντρικό Αποθετήριο Αξιών, τις
τράπεζες εκκαθάρισης, το Χρηματιστήριο Παραγώγων Αθηνών, την ΕΤΕΣΕΠ και τους
Προμηθευτές Πληροφοριών. βασικός στόχος είναι ο έλεγχος των συστημάτων
επικοινωνίας και η ευαισθητοποίηση των εισηγμένων εταιρειών, όπως και η
ενημέρωση του επενδυτικού κοινού σχετικά με τις ενέργειές τους για την
αντιμετώπιση του προβλήματος του ιού του 2000.

Χρηματιστηριακές εταιρείες και ΕΛΔΕ

Το Χρηματιστήριο ερεύνησε την ετοιμότητα των χρηματιστηριακών εταιρειών μέσω
ειδικών ερωτηματολογίων. Τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν ότι όλα τα μέλη
αναμένεται να έχουν πλήρη συμβατότητα.

Όπως εξηγεί η κ. Χ. Μπαλτά από το Τμήμα Σχεδιασμού και Οργάνωσης του
Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών, τα περισσότερα συστήματα που χρησιμοποιούν τα
μέλη, τα οποία έχουν σχέση κυρίως με το σύστημα διαπραγμάτευσης, παρέχονται
από το Χρηματιστήριο, το οποίο έχει την ευθύνη για τη συμβατότητά τους.
Επιπλέον, η πλειοψηφία των μελών, σε αναλογία 69 από τα 71, χρησιμοποιούν
εφαρμογές back office που παρέχονται από τον ίδιο προμηθευτή, ο οποίος έχει
πιστοποιήσει τη συμβατότητά τους με το έτος 2000.

Όσον αφορά τις ΕΛΔΕ, δεν εκφράζεται ιδιαίτερη ανησυχία, αφού ο σκοπός των
εταιρειών αυτών είναι μόνον η λήψη και η διαβίβαση εντολών. Οι εταιρείες αυτές
δεν κάνουν διαχείριση χαρτοφυλακίου ούτε μπορούν να δώσουν απ’ ευθείας εντολές
στο Χρηματιστήριο. Αντίθετα χρησιμοποιείται Μέλος του Χρηματιστηρίου για την
πραγματοποίηση των εντολών. Στελέχη μάλιστα της αγοράς επισημαίνουν ότι στην
περίπτωση που εντοπιστούν προβλήματα σε ΕΛΔΕ με τον ιό του 2000, πιθανώς να
αναδειχθούν παράνομες δραστηριότητες των εταιρειών αυτών.

Οι εισηγμένες

Το Χρηματιστήριο, επίσης, στο πλαίσιο της ευαισθητοποίησης των εισηγμένων
εταιρειών για το πρόβλημα του έτους 2000, αλλά και της σωστής και έγκαιρης
ενημέρωσης του επενδυτικού κοινού απέστειλε προς τις τελευταίες πληροφοριακό
υλικό συνοδευόμενο από ένα ερωτηματολόγιο. Τα ερωτηματολόγια που εστάλησαν
ήταν συνολικά 266 και οι απαντήσεις που παρέλαβε το Χρηματιστήριο μέχρι τις 18
Οκτωβρίου ήταν 253. Σύμφωνα με τις απαντήσεις αυτές, το 22% των ερωτηθέντων
έχει ξεκινήσει το έργο αντιμετώπισης του προβλήματος του έτους 2000 (έργο Υ2Κ)
πριν από το 1998, το 48% άρχισε το έργο μέσα στο 1998, το 19% ξεκίνησε μέσα
στο 1999, ενώ 11% των ερωτηθέντων δεν έδωσαν ακριβή ημερομηνία έναρξης του έργου.

Επίσης, το 79% των ερωτηθέντων έχει ήδη ολοκληρώσει το έργο Υ2Κ, ενώ το 19%
προγραμματίζει να τελειώσει μέχρι το τέλος του 1999. Το 2% των ερωτηθέντων δεν
έδωσε ακριβή ημερομηνία ολοκλήρωσης του έργου.

Υπενθυμίζεται ότι στο Ημερήσιο Δελτίο Τιμών στις 13 Μαΐου 1999 δημοσιεύτηκαν
τα αποτελέσματα της έρευνας του ΧΑΑ, στο οποίο συμπεριλαμβάνονταν οι
απαντήσεις των εισηγμένων εταιρειών που παρελήφθησαν μέχρι τις 16/4/1999. Στο
πλαίσιο της ίδιας έρευνας, απεστάλησαν ερωτηματολόγια σε όσες εταιρείες δεν
είχαν απαντήσει έως τις 16/4/1999, καθώς και σε όλες τις νέες εισηγμένες έως
την 1/9/1999. Για τις εταιρείες που εισήχθησαν στο ΧΑΑ μετά την 1/9/1999
υπάρχει σχετική αναφορά της ετοιμότητάς τους στο Ενημερωτικό τους Δελτίο. Από
τον Μάιο του 1999, για τη σωστή και έγκαιρη πληροφόρηση του επενδυτικού
κοινού, το Χρηματιστήριο καθιέρωσε διαδικασία με βάση την οποία στα
ενημερωτικά δελτία των προς εισαγωγή εταιρειών αναφέρονται οι ενέργειες τους
για την αντιμετώπιση του προβλήματος του έτους 2000.

Η σημερινή κατάσταση

Η τρέχουσα κατάσταση για κάθε κατηγορία εξοπλισμού του Χρηματιστηρίου είναι η εξής:

* Υλικό (Hardware): Συμβατό με το έτος 2000 και δεν υπήρξε ανάγκη αντικατάστασης.

* Λογισμικό Συστήματος (System Software): Συμβατό. Η εγκατάσταση νεώτερων,
συμβατών με το έτος 2000, εκδόσεων του λογισμικού έχουν ολοκληρωθεί.

* Δικτυακός Εξοπλισμός: Συμβατός και δεν υπήρξε ανάγκη αντικατάστασης.

* Λογισμικό Εφαρμογών: Συμβατό. Τόσο οι διαδικασίες αναβάθμισης και διόρθωσης
όσο και οι έλεγχοι συμβατότητας με το έτος 2000 έχουν ολοκληρωθεί.

* Λοιπός Εξοπλισμός (Συστήματα Συνεχούς Παροχής Ρεύματος, κλιματιστικά κ.λπ.):
Συμβατός και δεν υπήρξε ανάγκη αντικατάστασης).

Διευκρινίζεται ότι το έργο ΧΑΑ-Υ2Κ περιελάμβανε την πραγματοποίηση ελέγχων σε
τρία επίπεδα:

* Τοπικά: Περιλαμβάνεται ο έλεγχος κάθε συστατικού τού εξοπλισμού ξεχωριστά.

* ΧΑΑ: Κατά τη διάρκεια αυτής της φάσης διεξήχθη και ο έλεγχος συνεργασίας και
αλληλεπίδρασης των συστημάτων του ΧΑΑ.

* Ελληνική Κεφαλαιαγορά: Περιλαμβάνεται ο έλεγχος συνεργασίας και
αλληλεπίδρασης των κεντρικών συστημάτων διεπικοινωνίας όλων των βασικών
συμμετεχόντων της ελληνικής χρηματαγοράς (Μέλη του ΧΑΑ, Κεντρικό Αποθετήριο
Αξιών, Τράπεζες Εκκαθάρισης, Χρηματιστήριο Παραγώγων, Εταιρεία Εκκαθάρισης
Συναλλαγών επί Παραγώγων, Προμηθευτές Πληροφοριών).

Διευθύνσεις στο Internet

Αναλυτικά στοιχεία και επιπρόσθετες πληροφορίες υπάρχουν στη σελίδα στο
Internet του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών στη διεύθυνση www.ase.gr/.

Πληροφορίες για το πρόβλημα του 2000 υπάρχουν στην ιστοσελίδα του
Χρηματιστηρίου με διεύθυνση http://www.ase.gr/year2000/year2000.gr.htm.

Στοιχεία για την αντιμετώπιση του «προβλήματος του έτους 2000» για τις
εισηγμένες εταιρείες στο Χρηματιστήριο υπάρχουν στη διεύθυνση http://www.ase.gr/year2000/Υ2Κ.gr.doc.