ΟΑΣΗΣ, ωράριο και όρια θα φέρουν νέα κεφάλαια

Κώστας Συριόπουλος, διευθυντής στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς. «Η διεύρυνση των ορίων διακυμάνσεων υπό τις υπάρχουσες συνθήκες όγκου και επενδυτικού ενδιαφέροντος συμβάλλει στη ρευστότητα και την αποτελεσματικότητα της αγοράς»

«Ηταν Αύγουστος του 1991, όταν εφαρμόστηκαν για πρώτη φορά τα όρια διακύμανσης
στις τιμές των μετοχών», θυμάται ο πρώην πρόεδρος του Χρηματιστηρίου Αξιών
Αθηνών κ. Νικήτας Νιάρχος. Τότε λειτουργούσε το Αυτόματο Σύστημα Ηλεκτρονικών
Συναλλαγών (ΑΣΗΣ). Τα όρια αρχικά δεν ήταν τα ίδια για όλες τις μετοχές. Στην
αρχή υπήρχε όριο 4% για εκείνες που είχαν μικρή εμπορευσιμότητα και 8% για τις
υπόλοιπες, ενώ υπήρχε η δυνατότητα για περαιτέρω διεύρυνση του ορίου. Μετά το
8% εφαρμόστηκε σε όλες τις μετοχές.

Οκτώ χρόνια μετά, το ΑΣΗΣ έδωσε τη θέση του στο Ολοκληρωμένο Αυτόματο Σύστημα
Ηλεκτρονικών Συναλλαγών (ΟΑΣΗΣ), το οποίο έκανε την πρεμιέρα του την
Παρασκευή, 12 Νοεμβρίου. Εννέα χρόνια μετά, τα όρια διακυμάνσεων στις τιμές
των μετοχών (λίμιτ απ και λίμιτ ντάουν) αυξάνονται από 8% σε 12%. Από το 2000,
μαζί με τα διευρυμένα όρια, αυξάνεται και ο χρόνος των συνεδριάσεων του
Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών. Η λήξη των συνεδριάσεων θα είναι στις 3.30 μ.μ.
από 1.30 μ.μ. που είναι σήμερα.

Όλα αυτά είχαν βασική προϋπόθεση την ωριμότητα της αγοράς και την ολοκλήρωση
της αποϋλοποίησης των μετοχών που αποτελούν αντικείμενο διαπραγμάτευσης στο
Χρηματιστήριο. Υπενθυμίζεται ότι το πρόγραμμα αποϋλοποίησης ξεκίνησε από τις
29 Μαρτίου 1999.

Τα βήματα αυτά δεν έχουν επιπτώσεις μόνο στο Χρηματιστήριο, αλλά και στην
ευρύτερη λειτουργία της κεφαλαιαγοράς. Για παράδειγμα, η αποϋλοποίηση και το
ΟΑΣΗΣ ήταν βασικοί σταθμοί και για τη λειτουργία του Χρηματιστηρίου Παραγώγων
Αθηνών. Άλλωστε, με ένα κομμάτι του ΟΑΣΗΣ γίνεται η διαπραγμάτευση των
παραγώγων στην οδό Λέκκα.

Από την άλλη, η ύπαρξη ορίων στις τιμές των μετοχών ­ και μάλιστα μικρών ­
δυσχεραίνει τη διαπραγμάτευση δικαιωμάτων επί μετοχών στο Χρηματιστήριο
Παραγώγων, καθώς δημιουργεί πρόβλημα στην αποτίμησή τους. Τα προϊόντα αυτά
αναμένεται να αποτελέσουν αντικείμενο διαπραγμάτευσης στο Χρηματιστήριο
Παραγώγων το 2000. Κορυφαία στελέχη της ελληνικής κεφαλαιαγοράς, μιλώντας για
την αύξηση του ωραρίου και των ορίων, αλλά και για το ΟΑΣΗΣ και την
αποϋλοποίηση, τονίζουν ότι πρόκειται, ίσως, για τα σημαντικότερα βήματα της
ελληνικής κεφαλαιαγοράς, τα οποία αποτελούν προϋπόθεση για την ομαλότερη
λειτουργία της ευρύτερης αγοράς χρήματος και κεφαλαίων, όπως είναι για
παράδειγμα η αγορά παραγώγων

Αυτά δίνουν βάθος και κύρος στην ελληνική αγορά, καθώς την κάνουν
ανταγωνιστικότερη, διαφανέστερη και πιο οικία στους επενδυτές ξένων
αναπτυγμένων αγορών.

Ο κ. Κώστας Συριόπουλος, διευθυντής στη Διεύθυνση Μελετών, Παρακολούθησης
Κεφαλαιαγοράς και Διεθνών Σχέσεων της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, αναφερόμενος
στην αύξηση του ωραρίου των συνεδριάσεων στο Χρηματιστήριο τόνισε στην
«ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ» ότι «σύμφωνα με την εμπειρία από ξένα χρηματιστήρια, όπου συνέβη
παρόμοια αλλαγή στον χρόνο των συναλλαγών, αρχικά παρατηρήθηκε μείωση του
όγκου. Στη συνέχεια ο όγκος των συναλλαγών αποκαταστάθηκε και αυξήθηκε σε
υψηλότερα επίπεδα». Επίσης, άλλα στελέχη επισημαίνουν ότι το νέο ωράριο θα
συμβάλει στην αύξηση του τζίρου, καθώς θα δώσει την ευκαιρία για περισσότερες
εντολές από το εξωτερικό.

Για την αύξηση των ορίων διακυμάνσεων των τιμών των μετοχών στο +12% ή -12%
από +8% ή -8% (λίμιτ απ και λίμιτ ντάουν αντίστοιχα) ο κ. Συριόπουλος
επισήμανε ότι «η διεύρυνσή τους υπό τις υπάρχουσες συνθήκες όγκου και
επενδυτικού ενδιαφέροντος συμβάλλει στη ρευστότητα και την αποτελεσματικότητα
της αγοράς. Με την αύξηση του ορίου στο +12% ή -12% από +8% ή -8%
αποθαρρύνεται η τεχνητή αύξηση των τιμών. Για παράδειγμα, το λεγόμενο κλείδωμα
στο λίμιτ απ, το οποίο μέχρι σήμερα πολύ συχνά αποτελούσε κανόνα εισόδου στην
αγορά κυρίως από μικροεπενδυτές, αποδυναμώνεται ως πιθανό ψυχολογικό κίνητρο».

Όσον αγορά το ΟΑΣΗΣ, ο κ. Συριόπουλος, δήλωσε ότι «το νέο σύστημα βελτιώνει
και εκσυγχρονίζει περαιτέρω το Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών και κυρίως συμβάλλει
στη ρευστότητα της αγοράς, στη διαφάνεια και στη διευκόλυνση των συναλλαγών.
Συγχρόνως, βελτιώνεται ο συντονισμός εμφάνισης των τιμών των μετοχών σε
πραγματικό χρόνο των αιθουσών του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών και του
Χρηματιστηριακού Κέντρου Θεσσαλονίκης».

Το κόστος

Νικήτας Νιάρχος, πρώην πρόεδρος Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών. «Τον Αύγουστο του 1991 επιβλήθηκαν για πρώτη φορά όρια διακύμανσης στις τιμές των μετοχών»

Βέβαια, οι παραπάνω αποφάσεις είναι περίπλοκες και δεν μπορούν να ληφθούν
χωρίς σκέψη και μελέτη. Κι αυτό διότι πέραν από τις άμεσες συνέπειες που έχουν
στο Χρηματιστήριο και στους επενδυτές, εμπλέκεται μια σειρά από άλλους
παράγοντες που αφορούν το σύνολο των φορέων της ελληνικής κεφαλαιαγοράς.

Ενδεικτικά αναφέρεται ότι για να ληφθεί η απόφαση της αύξησης του ωραρίου στις
συνεδριάσεις χρειάστηκε μια σειρά επαφών με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς.
Αυτές περιελάμβαναν ­ εκτός από τις συζητήσεις μεταξύ των αρμόδιων αρχών ­
επαφές και ανταλλαγές απόψεων με το Αποθετήριο και τους Χρηματιστές.

Βασική προϋπόθεση ήταν η ολοκλήρωση της αποϋλοποίησης, η οποία έχει προχωρήσει
με εντυπωσιακά αποτελέσματα. Το Αποθετήριο από την πλευρά του έθετε όρους που
είχαν σχέση με το τελευταίο χρονικό περιθώριο που είχε για να πάρει τα σχετικά
στοιχεία από τη συνεδρίαση και να είναι έτοιμο το επόμενο πρωί για τη νέα
συνεδρίαση του Χρηματιστηρίου. Σύμφωνα με πληροφορίες, το τελευταίο χρονικό
περιθώριο ήταν στις 5 με 5.30 το απόγευμα.

Ταυτοχρόνως, το Χρηματιστήριο έπρεπε να λάβει υπόψη του και τις απόψεις των
χρηματιστών και των χρηματιστηριακών εταιρειών, όσον αφορά τα χρονικά τους
περιθώρια, τις αντοχές τους με το φόρτο εργασίας, το απαιτούμενο προσωπικό κ.λπ.

Χαρακτηριστικές είναι οι επισημάνσεις ορισμένων στελεχών χρηματιστηριακών
εταιρειών, τα οποία τόνιζαν ότι κατά τις ημέρες της υποτονικότητας στη
Σοφοκλέους και της ανακοπής στη δημιουργία πολλών νέων κωδικών ημερησίως
δόθηκε ο χρόνος και η ευκαιρία για να σκεφτούν και να οργανωθούν.

Ίσως, βασικά θέματα υποδομών και οργάνωσης να μην πρόλαβαν να εξεταστούν και
να αλλάξουν. Ωστόσο, όπως εκτιμούν τα ίδια στελέχη, οι χρηματιστηριακές
εταιρείες από το μόνο που δεν πάσχουν αυτή τη στιγμή είναι από έλλειψη
πελατείας και από μεγάλη κερδοφορία.

Αυτό που απομένει είναι η βελτίωση των υποδομών και των παρεχόμενων υπηρεσιών
προς τους υπάρχοντες ­ κατ’ αρχήν ­ πελάτες τους, εν όψει μάλιστα των νέων
προκλήσεων με το Internet και τη δυνατότητα των τραπεζών να κάνουν
χρηματιστηριακές συναλλαγές από το νέο έτος.

Παράλληλα, θα πρέπει να είναι έτοιμες οι χρηματιστηριακές συναλλαγές, ώστε να
αντιμετωπίσουν ενδεχόμενο ανταγωνισμό από την επικείμενη είσοδο ξένων
επενδυτικών εταιρειών και χρηματιστηριακών εταιρειών στην ελληνική αγορά.