Ετοιμάζουν στρατό 120.000 ανδρών για χερσαίες επιχειρήσεις

Σε ανάληψη αυτόνομης στρατιωτικής δράσης από τις ΗΠΑ και τη Βρετανία κατά
της Σερβίας, ώστε να επιβάλουν διά των όπλων 120.000 στρατιωτών την επιστροφή
των προσφύγων στο Κόσοβο, πιέζουν τα «γεράκια» της Ουάσιγκτον.

Στο συμπέρασμα αυτό οδηγούν εκτιμήσεις και πληροφορίες που διακινούνται σε
πολλές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες και κύκλους ειδικών στις ΗΠΑ, το συμμερίζεται δε
και ο υπουργός Άμυνας κ. Α. Τσοχατζόπουλος, σύμφωνα με πηγές που πρόσκεινται
στον ίδιο.

Για την υλοποίηση του σχεδίου αυτού γίνονται προετοιμασίες από τις
συγκεκριμένες χώρες, αναφέρουν οι ίδιες πηγές, ενώ θεωρείται βέβαιο ότι προς
την κατεύθυνση αυτή έχει προσαρμοστεί και μέρος τουλάχιστον του σχεδίου του
ΝΑΤΟ για διπλασιασμό των δυνάμεων σε Σκόπια και Αλβανία. Ειδικότερα, οι
πληροφορίες αναφέρουν ότι σε βάση των ΗΠΑ βρίσκεται σε συνεχή εκπαίδευση «σε
συνθήκες Κοσόβου» ταχυκίνητος σχηματισμός συνολικής δυνάμεως 88.000 ανδρών.

Για την καλύτερη προετοιμασία η εκπαίδευση γίνεται σε διήμερη βάση (ανά 44.000
άνδρες) και το χαρακτηριστικό του σχεδιασμού είναι μετακίνηση όλης της δύναμης
μέσα σε 48 ώρες. Ανάλογη εκπαίδευση έχει και δύναμη 30.000 Βρετανών
στρατιωτών, που θα συμπληρώσει το σώμα που, σύμφωνα με τις πληροφορίες αυτές,
«θα επιβάλουν την ειρήνη».

Τη λύση αυτή προωθεί ο σκληρός πυρήνας του αμερικανικού κατεστημένου, ο οποίος
φέρεται πως έχει επιλέξει τη στρατιωτική επέμβαση για την επιστροφή των
προσφύγων, χωρίς τη συγκατάθεση της Σερβίας. Στην περίπτωση αυτή, οι
υποστηρικτές της θέσης αυτής αρκούνται σε μια γενική νομιμοποιητική βάση και
αδιαφορούν για τυχόν άρνηση ευρωπαϊκών χωρών να συμμετάσχουν στη συγκρότηση
της δύναμης.

Στην «τάση» αυτή, που κυριαρχεί αυτό το διάστημα σε ΗΠΑ (και Αγγλία),
επικεφαλής είναι η υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ κ. Μαντλίν Ολμπράιτ και ο
πρωθυπουργός της Βρετανίας κ. Τ. Μπλερ. Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και ο
ανώτατος διοικητής των συμμαχικών δυνάμεων στην Ευρώπη, στρατηγός Κλαρκ, ενώ
κατά τη διατύπωση παράγοντα που γνωρίζει τα τεκταινόμενα στην Ουάσιγκτον, «ο
πρόεδρος Κλίντον αναγκάζεται να συμφωνεί πολλές φορές μαζί τους, εν μέσω της
αμηχανίας του…».

Ως προς τη στάση που θα κρατήσει η Ελλάδα αν της ζητηθεί διέλευση τέτοιων
δυνάμεων, κυβερνητική πηγή παρέπεμπε γενικώς στη θέση που διατύπωσε ο
Πρωθυπουργός κ. Κ. Σημίτης, ότι η Αθήνα θα συμμετέχει σε ειρηνευτική δύναμη
για την αποστολή της οποίας θα συμφωνούν όλα τα μέρη.

Στον άλλο πόλο, τον μετριοπαθή, κινούνται μια σειρά κορυφαία στελέχη του
αμερικανικού κατεστημένου με επικεφαλής τον αντιπρόεδρο Αλ Γκορ. Η τάση αυτή
δεν επιδιώκει στρατιωτική σύγκρουση μέσα από χερσαία επέμβαση ­ αντίθετα
θεωρεί ότι οι ΗΠΑ, ως υπερδύναμη, πρέπει να διαπραγματευθεί απευθείας με τον
κ. Μιλόσεβιτς για εξεύρεση λύσης. Στην ίδια λογική φέρονται πως κινούνται ο
υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ κ. Γ. Κοέν, ο αρχιτέκτονας του Ντέιτον κ. Ρ.
Χόλμπρουκ, ο αρχηγός των αμερικανικών Ενόπλων Δυνάμεων στρατηγός Σέλτον και
άλλοι κορυφαίοι της στρατιωτικής ιεραρχίας των ΗΠΑ. Η σύγκρουση των δύο
«τάσεων» δεν είναι σ’ αυτή τη φάση ανοιχτή, περιορίζεται στις δομές που
προβλέπουν οι θεσμοί, αλλά όπως λένε διπλωματικοί κύκλοι, πολλές φορές οι
αντιλήψεις της μιας ή της άλλης πλευράς «διαχέονται» και σε άλλες πρωτοβουλίες
που βρίσκονται σε εξέλιξη διεθνώς.

Πηγή προσκείμενη στον υπουργό Άμυνας κ. Α. Τσοχατζόπουλο, εκτιμούσε ότι η ­
θετική όπως τη χαρακτήριζε ­ πρωτοβουλία Μητσοτάκη και η συνάντησή του με τον
κ. Μιλόσεβιτς «θα μπορούσε να είχε πίσω της κάποιο αμερικανικό λόμπι, όπως
αυτό των μετριοπαθών».

Στα στοιχεία αυτά φαίνεται πως στηρίζει ο υπουργός Άμυνας κ. Τσοχατζόπουλος
την ουσιαστικά απαισιόδοξη θέση του για τις εξελίξεις στο γιουγκοσλαβικό. Κατά
τον υπουργό Άμυνας δεν φαίνεται να υπάρχει γρήγορα πολιτική λύση και σ’ αυτό,
όπως λέει, επιδρά αρνητικά και ο ανταγωνισμός συμφερόντων «που εξελίσσεται στα
παρασκήνια», ανεξάρτητα από τους λόγους για τους οποίους ξεκίνησε η σύγκρουση
στο Κόσοβο. Προβληματισμένος εμφανίζεται πάντως ο κ. Τσοχατζόπουλος και για το
κατά πόσο μπορεί να υπάρξει μια ουσιαστικά θετική εξέλιξη στη Σύνοδο Κορυφής
της Κολωνίας.

Στο μεταξύ το ΝΑΤΟ επιταχύνει τη συγκρότηση της ειρηνευτικής δύναμης που θα
στείλει στα Σκόπια, τον διπλασιασμό της οποίας αποφάσισε τις προάλλες.

Όπως ανακοίνωσε χθες το Στρατηγείο Ευρώπης του ΝΑΤΟ (SHAPE), την Τρίτη 1
Ιουνίου θα συνεδριάσουν στη Μονς του Βελγίου οι αρχηγοί ΓΕΕΘΑ των χωρών –
μελών του ΝΑΤΟ για να καθορίσουν, με βάση τις προτάσεις, τις εθνικές
συμμετοχές και το χρονοδιάγραμμα συγκρότησης της Δύναμης (KFOR).

Παράλληλα, το SHAPE ζήτησε από τα Σκόπια να εγκρίνει την παρουσία στο έδαφός
του και άλλων δυνάμεων, πέραν των 16.000 για τις οποίες έχει δώσει άδεια.
Επειδή ωστόσο τα Σκόπια δύσκολα θα προθυμοποιηθούν να φιλοξενήσουν και άλλες
δυνάμεις, το ΝΑΤΟ ξεκινά μελέτη για να δει ποιες γειτονικές χώρες στο Κόσοβο
θα μπορούσαν να δεχθούν στο έδαφός τους δυνάμεις. Ήδη, η Τουρκία φέρεται να
έχει διαμηνύσει ότι θα διαθέσει αεροδρόμια και λιμάνια.

Στις τρεις επόμενες εβδομάδες θα κριθεί το μέλλον του πολέμου εναντίον της
Γιουγκοσλαβίας, καθώς ο Αμερικανός πρόεδρος Μπιλ Κλίντον φέρεται να έχει δώσει
διορία 20 ημερών ­ είτε για να πεισθεί ο Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς να συμμορφωθεί
με τους πέντε όρους του ΝΑΤΟ, μέσω μιας συμφωνίας, είτε για να τον υποχρεώσουν
σε αυτήν την κατεύθυνση οι συμμαχικοί βομβαρδισμοί.

Ύστερα από εβδομάδες αμφιλεγόμενης θέσης, ο κ. Κλίντον φέρεται να έχει πεισθεί
ότι αν δεν υπάρξει αποτέλεσμα σε τρεις εβδομάδες, ο ίδιος είναι υποχρεωμένος
να περάσει στη γραμμή των χερσαίων επιχειρήσεων ­ μη διστάζοντας να αποστείλει
90.000 Αμερικανούς στην περιοχή.

Η στροφή αυτή του Αμερικανού προέδρου συντελείται καθώς στη Μόσχα
ολοκληρώθηκαν οι μαραθώνιες συνομιλίες του Ρώσου απεσταλμένου Βίκτορ
Τσερνομίρντιν, του Αμερικανού αναπληρωτή υπουργού Εξωτερικών Στρόουμπ Τάλμποτ
και του εκπροσώπου της Ε.Ε. Φινλανδού προέδρου κ. Αχτισαάρι. Ανεπιβεβαίωτες
πληροφορίες έλεγαν ότι υπήρξε κατ’ αρχήν αμερικανορωσική συμφωνία για το
Κόσοβο, η οποία μάλιστα πήρε τη μορφή γραπτού κειμένου.

Οι κ.κ. Αχτισαάρι και Τάλμποτ αναχώρησαν από τη Μόσχα για τη Βόννη, όπου είχαν
διαβουλεύσεις με τον Γερμανό προεδρεύοντα της Ένωσης καγκελάριο Γκέρχαρντ
Σρέντερ, ενώ ο κ. Τσερνομίρντιν θα μεταβεί σήμερα στο Βελιγράδι για συνομιλίες
με τον κ. Μιλόσεβιτς ­ χωρίς να έχει γίνει γνωστό τι μεταφέρει.

Το κλίμα, πάντως, δεν είναι ιδιαιτέρως ευνοϊκό για μια πολιτική λύση.
Βρετανικές πηγές, μετά την προχθεσινή συνάντηση του Βρετανού υπουργού
Εξωτερικών Ρόμπιν Κουκ με τον Γερμανό ομόλογό του Γιόσκα Φίσερ, έλεγαν ότι η
Βόννη δεν είναι τόσο κατηγορηματικά αντίθετη με τις χερσαίες επιχειρήσεις ­
απλώς είναι σαφής ότι σε αυτές δεν μπορεί να πάνε Γερμανοί στρατιώτες.

Την ίδια στιγμή, αμερικανικές διπλωματικές πηγές εμφανίζονταν ελαφρώς
ξαφνιασμένες για την απόφαση του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου ­ και
διευκρίνιζαν πως αυτή δεν εμποδίζει τη διαπραγμάτευση με τον κ. Μιλόσεβιτς.
Πηγές, όμως, προσκείμενες στον κ. Μητσοτάκη έλεγαν ότι ο Σέρβος ηγέτης μπορεί
τώρα να εμφανίζεται διατεθειμένος να διαπραγματευθεί, αλλά η αίσθηση είναι ότι
η Δύση δεν επιθυμεί πλέον κάτι τέτοιο. Σε αυτό η Συμμαχία έχει και τη
«συμπαράσταση» ενός άλλου παράγοντα ­ του πεσμένου ηθικού των Σέρβων, μετά την
ανηλεή επίθεση που έχουν υποστεί σε όλα τα επίπεδα.

Κι ενώ όλα τα μηνύματα από μέρους του ΝΑΤΟ υποδεικνύουν μια σκλήρυνση της
Συμμαχίας, κάποιες πηγές υποστηρίζουν ότι η Δύση θα μπορούσε να συνεχίσει τον
πόλεμο ακόμη και για ένα πλήρες έτος, πριν καταφέρουν να επιστρέψουν οι
πρόσφυγες στα σπίτια τους.