Βήμα μπροστά του Μιλόσεβιτς στις διαπραγματεύσεις

Η αναλογία 30-30-40, για το ποσοστό συμμετοχής του διεθνούς παράγοντα στη
στρατιωτική αποστολή στο Κόσοβο, αποτελεί τη νέα πρόταση του Βελιγραδίου στον
νέο γύρο των ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων, σύμφωνα με απόλυτα εξακριβωμένες
πληροφορίες από την πλευρά της γιουγκοσλαβικής κυβέρνησης.

ΒΕΛΙΓΡΑΔΙ

Το Βελιγράδι αποδέχεται την ανάπτυξη δύναμης που θα απαρτίζεται κατά 30% από
στρατεύματα προερχόμενα από χώρες του ΝΑΤΟ, 30% από τη Ρωσία και 40% από άλλες
χώρες από τον χώρο των ανεξαρτήτων, θέση που θα εκδηλωθεί στις συνομιλίες με
τον Ρώσο απεσταλμένο Β. Τσερνομίρντιν, ο οποίος αναμένεται στη γιουγκοσλαβική
πρωτεύουσα ­ έπειτα από έναν ευρύ κύκλο επαφών σε πολλές ευρωπαϊκές
πρωτεύουσες ­ αυτή την εβδομάδα. Η νέα πρόταση αποτελεί προϊόν του στενού
περιβάλλοντος συμβούλων του Γιουγκοσλάβου προέδρου και αποσκοπεί στο να
ξεπεραστεί ένα ζήτημα-αγκάθι ­ το εντονότερο ίσως μεταξύ της χώρας και του
ΝΑΤΟ ­ για την κατάρτιση μιας ειρηνευτικής συμφωνίας.

Νις, Γιουγκοπετρόλ. Κρανίου τόπος το διυλιστήριο από τις βόμβες των «ανθρωπιστών»

Βασική επιδίωξη της κυβέρνησης είναι να δώσει επιχειρήματα-όπλα στον φιλικό
γι’ αυτήν άξονα Ρωσίας – Κίνας, αλλά και σε αυτόν των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων
που αναδεικνύεται αργά αλλά σταθερά, με άξονα αναφοράς τη Γερμανία, απέναντι
στις ακραίες θέσεις ΗΠΑ – Βρετανίας.

Ωστόσο, ο «διπλωματικός κύκλος» του προέδρου Μιλόσεβιτς παραμένει ιδιαίτερα
απαισιόδοξος για την τύχη και αυτής της ειρηνευτικής πρότασης. Θεωρεί ότι οι
ΗΠΑ δεν πρόκειται να σταματήσουν τους βομβαρδισμούς και ότι θα τορπιλίσουν
κάθε ειρηνευτική προσπάθεια, ανεξάρτητα από τις κινήσεις ­ υποχωρητικές ή όχι
­ του Βελιγραδίου.

Προσπάθεια ΟΗΕ

«Μετά τη διάλυση των τρομοκρατικών ομάδων στο Κόσοβο άνοιξε ο δρόμος για την
αντιμετώπιση των προβλημάτων των προσφύγων», τόνισε ο Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς,
έπειτα από κυβερνητική σύσκεψη, στην οποία πρότεινε την ίδρυση υπουργείου για
ανθρωπιστικά θέματα.

Αναλυτές επισημαίνουν ότι με τον τρόπο αυτό ο Γιουγκοσλάβος πρόεδρος
αιτιολογεί την απόφασή του να επιτρέψει την είσοδο παρατηρητών του ΟΗΕ στη
χώρα, με σκοπό την καταγραφή της κατάστασης σε σχέση με τους πρόσφυγες και τα
προβλήματα των αμάχων. Ίσως δε με τη φράση αυτή αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο
για ακόμη μεγαλύτερη συνεργασία με διεθνείς ανθρωπιστικές οργανώσεις.

Η αντιπροσωπεία του ΟΗΕ, που έφτασε προχθές στο Βελιγράδι, τελικά δεν
συναντήθηκε με τον Γιουγκοσλάβο πρόεδρο, αλλά με κλιμάκιο υπουργών. Οι δύο
πλευρές συμφώνησαν να υποβάλουν προτάσεις για την αντιμετώπιση των
ανθρωπιστικών προβλημάτων. Ωστόσο, η γιουγκοσλαβική πλευρά δεν έχασε την
ευκαιρία να στηλιτεύσει, για μία ακόμη φορά, τη συμπεριφορά του ΟΗΕ. «Λόγω των
βομβαρδισμών έχουμε 1.200 άμαχους νεκρούς, 5.000 τραυματίες, ζημιές 100 δισ.
δολαρίων και 160.000 Σέρβους και Μαυροβούνιους πρόσφυγες από το Κόσοβο στην
υπόλοιπη Γιουγκοσλαβία. Για τους πρόσφυγες αυτούς, όπως άλλωστε και γι’ αυτούς
της Κροατίας, μετά τον σερβοβοσνιακό πόλεμο, δεν έχουμε ούτε κουβέντα από τη
διεθνή κοινότητα», είπε χαρακτηριστικά ο υπουργός Πρόνοιας Μαξίμ Κόρατς.

Σενάρια για χερσαία επίθεση

Τα σενάρια για την εκδήλωση της χερσαίας επίθεσης προκαλούν σημαντικές
αντιδράσεις στο εσωτερικό της Γιουγκοσλαβίας. Στην κρατική τηλεόραση
προβλήθηκε με ιδιαίτερη έμφαση η δήλωση εκπροσώπου της Συμμαχίας στα Σκόπια,
ότι το ΝΑΤΟ μπορεί να προστατεύσει την ΠΓΔΜ και τις δυνάμεις του στη χώρα και
να απαντήσει δυναμικά σε ενδεχόμενη σερβική επίθεση.

Για κάποιους αναλυτές, το στοιχείο αυτό όπως και ο συνεχής ισχυρισμός ότι οι
πρόσφυγες πρέπει να μετακινηθούν από τη Βόρεια Αλβανία στη Νότια, γιατί
«μπορεί να χτυπηθούν από το πυροβολικό των Σέρβων», χρησιμοποιούνται ή μπορούν
να χρησιμοποιηθούν ως προπαρασκευή του εδάφους και «καλή αφορμή» για μία
χερσαία επίθεση.

Ο στρατιωτικός διοικητής της Πρίστινα Βλ. Λαζάρεβιτς εμφανίστηκε και χθες στην
κρατική τηλεόραση για να σημειώσει ότι υπάρχουν πληροφορίες περί στρατολόγησης
ανταρτών στα Σκόπια και την Αλβανία από τον ΑΣΚ, «οι οποίοι θα χρησιμοποιηθούν
ως δύναμη της χερσαίας επίθεσης. Για τον λόγο αυτό θα παραμείνουν εδώ όσες
δυνάμεις είναι αρκετές να υπερασπίσουν την εδαφική ακεραιότητα της πατρίδας
μας», τόνισε ο στρατηγός. Ο ίδιος σημείωσε ότι δεν υπάρχει ανάγκη για την
παρουσία μεγάλων στρατιωτικών δυνάμεων στην περιοχή, από τη στιγμή που
διαλύθηκε ο λεγόμενος Απελευθερωτικός Στρατός του Κοσόβου.

Οι βομβαρδισμοί

Ένα άτομο έχασε τη ζωή του και άλλα πέντε τραυματίστηκαν στο Μπορ, όταν
ΝΑΤΟϊκά αεροσκάφη βομβάρδισαν τις εκεί δεξαμενές καυσίμων, κατά τη χθεσινή 55η
ημέρα της συμμαχικής επίθεσης στη Γιουγκοσλαβία. Σύμφωνα με το Γραφείο Τύπου
του Στρατού, στο στόχαστρο των επιτιθεμένων μπήκε χθες και πάλι το Πετς, όπου
καταστράφηκε μία ακόμη γέφυρα, το Τσάτσακ, όπου εβλήθη η σιδηροδρομική γραμμή
και η βιομηχανική περιοχή, το Λιπόβατσκα Σούμα, η Μπατάνιτσα, το Σμεντέροβο
και η Βέλικα Πλάνα.

Αμείωτες συνεχίστηκαν οι επιθέσεις και στο Κόσοβο, κατά τη διάρκεια της
νύχτας. Στο Πρίζρεν, το Πετς, το Γκόρα, το Κράλιεβο και το Ούζιτσε αναφέρθηκαν
ζημιές σε κατοικίες, αναμεταδότες της τηλεόρασης και αποθήκες τροφίμων,
σύμφωνα με τις ανακοινώσεις του στρατού, οι οποίες σημειώνουν ότι στις
περισσότερες από τις περιοχές αυτές δεν υπάρχουν στρατιωτικές εγκαταστάσεις.

Εντείνονται οι διπλωματικές φήμες στο Βελιγράδι ότι ο πρόεδρος της
Γιουγκοσλαβίας, Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς, είναι έτοιμος για συμφωνία με το ΝΑΤΟ,
αρκεί να πρόκειται για προϊόν διπλωματικής διαπραγμάτευσης και όχι
ταπεινωτικού καταναγκασμού.

Ύστερα από παραπάνω από 50 ημέρες βομβαρδισμών, ο Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς είναι
προετοιμασμένος να συνθηκολογήσει με το ΝΑΤΟ για το θέμα του Κοσσυφοπεδίου.
Υπό έναν αναγκαίο όρο όμως: να του δίνεται το περιθώριο να παρουσιάσει τη
συμφωνία ως νίκη του, ώστε να μπορεί να διατηρήσει την εξουσία του.

Σύμφωνα με τα λεγόμενα Γιουγκοσλάβων αξιωματικών και αναλυτών, ο Μιλόσεβιτς
είναι απηυδισμένος από την αργή πορεία της διαπραγματευτικής προσπάθειας του
Βίκτορ Τσερνομίρντιν, πράγμα που προστίθεται στην ήδη βαθιά δυσπιστία που
τρέφει το Βελιγράδι προς τη Μόσχα. Ο ανεξάρτητος αναλυτής Μπρατισλάβ
Γκρουμπάτσιτς είπε ότι η δυσκολία στην επίλυση της κρίσης έγκειται στο να
βρεθεί μία λύση που θα βγάζει όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές «ασπροπρόσωπες».
Για τον Μιλόσεβιτς ­ όπως είπε ένας υψηλά ιστάμενος Γιουγκοσλάβος αξιωματούχος
­ το κλειδί θα είναι να υπογραμμίσει την κυριαρχία της Σερβίας στο
Κοσσυφοπέδιο. Γιουγκοσλάβοι αξιωματούχοι δεν κρύβουν την ενόχλησή τους για τον
Ρώσο απεσταλμένο, που αν και αναμενόταν να φθάσει στο Βελιγράδι την περασμένη
Κυριακή, τελικά δεν ταξίδεψε στη Γιουγκοσλαβία, αλλά προτίμησε, μετά τον
βομβαρδισμό του ΝΑΤΟ κατά της κινεζικής πρεσβείας, να ταξιδέψει στο Πεκίνο και
κατόπιν στη Μόσχα, για συνομιλίες με τους Κινέζους και τους Αμερικανούς
αξιωματούχους. Την ίδια ώρα, σε χθεσινό φύλλο της γαλλικής εφημερίδας «Λε
Παριζιέν», που δημοσίευε συνέντευξη της υπουργού Υγείας της Γιουγκοσλαβίας,
Λεποσάβα Μιλίτσεβιτς, η υπουργός που είναι και σημαίνων στέλεχος του κόμματος
Νέα Αριστερά της συζύγου του Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς, Μίρα, δήλωσε: «Είναι
δυνατός ένας συμβιβασμός με το ΝΑΤΟ γύρω από το ζήτημα του Κοσσυφοπεδίου,
αρκεί η Συμμαχία να μεταβάλει ορισμένες από τις θέσεις της».

Τόνισε δε: «Εμείς ζητούμε από τους πρόσφυγες να επιστρέψουν και θα αποσύρουμε
τμήμα των δυνάμεών μας που σταθμεύει στο Κοσσυφοπέδιο», ενώ προσέθεσε πως η
γιουγκοσλαβική κυβέρνηση «αναλαμβάνει πολλές πρωτοβουλίες» για τον τερματισμό
του πολέμου.

Η ίδια αποκλείει την πιθανότητα συγκατάθεσης για την είσοδο ξένων στρατευμάτων
στο Κοσσυφοπέδιο: «Ποτέ δεν θα υπογράψουμε ότι δεχόμαστε την κατοχή της χώρας
μας. Η Συμμαχία θέλει να σκοτώσει τον Μιλόσεβιτς. Όμως, δεν είναι ένας μόνο
άνθρωπος που προτάσσει τα στήθη του στο ΝΑΤΟ, είναι ένας ολόκληρος λαός».

Εν τω μεταξύ, σε περίπου 10 δις δολάρια ανέρχονται οι ζημιές που έχουν
προκαλέσει στο Βελιγράδι οι αεροπορικοί βομβαρδισμοί του ΝΑΤΟ, από την έναρξη
των βομβαρδισμών και μέχρι τις 30 Απριλίου, όπως αναφέρει η γιουγκοσλαβική
εφημερίδα «Μπόρντα».

Για το ίδιο διάστημα, τονίζει η εφημερίδα, οι ζημιές που έχουν προκληθεί σε
όλη την επικράτεια της Γιουγκοσλαβίας εκτιμάται πως ξεπερνούν τα 100 δις δολάρια.