Μπλόκο στις αποζημιώσεις

Μπλόκο στα αιτήματα των συγγενών των 218 θυμάτων της ναζιστικής θηριωδίας
στο Δίστομο Βοιωτίας ­ και κατ’ επέκταση σε κάθε αντίστοιχο αίτημα ελληνικών
οικογενειών ­ για γερμανικές αποζημιώσεις «στήνει» εισήγηση στον Άρειο Πάγο,
σύμφωνα με την οποία τα ελληνικά δικαστήρια δεν έχουν αρμοδιότητα να
επιδικάσουν σχετικές αποζημιώσεις.

Το ζήτημα απασχόλησε χθες το πολιτικό τμήμα του Αρείου Πάγου, ύστερα από
αίτηση των γερμανικών αρχών για αναίρεση της γνωστής απόφασης του Πρωτοδικείου
Λιβαδειάς (από τον Νοέμβριο του 1997), με την οποία έχουν επιδικαστεί περίπου
9,5 δισ. δραχμές στους συγγενείς των νεκρών του Διστόμου. Η αποζημίωση
αφορούσε τόσο την ηθική ικανοποίηση των συγγενών των 218 θυμάτων της σφαγής
στην βοιωτική κωμόπολη το 1944 όσο και τις καταστροφές που προκάλεσαν τα
ναζιστικά στρατεύματα σε περιουσιακά στοιχεία των ελληνικών οικογενειών.

Ο εισηγητής της υπόθεσης, ωστόσο, αρεοπαγίτης Πέτρος Κακκαλής πρότεινε κατά τη
χθεσινή συζήτηση να γίνει αποδεκτή η γερμανική αίτηση και να αναιρεθεί η
πρωτόδικη απόφαση, θεωρώντας ότι στη συγκεριμένη περίπτωση η Γερμανία έχει το
προνόμιο της ετεροδικίας ­ που προβλέπεται από το Διεθνές Δίκαιο ­ και έτσι
δεν μπορεί να δικαστεί σε άλλο κράτος.

Η εισήγηση του κ. Κακκαλή δικαιώνει τη γερμανική θέση ότι τα ελληνικά
δικαστήρια είναι αναρμόδια να εκδικάσουν υποθέσεις για πολεμικές αποζημιώσεις
εις βάρος των Γερμανών για όσα συνέβησαν την περίοδο 1941-44. Και κατά τον
εισηγητή, η απόφαση του Πρωτοδικείου Λιβαδειάς πρέπει να αναιρεθεί γιατί το
δικαστήριο παραβίασε εθιμικό κανόνα Διεθνούς Δικαίου και «υπερέβη την εξουσία του».

Από την πλευρά των συγγενών των σφαγιασθέντων στο Δίστομο, συνηγόρησαν ο πρώην
υπουργός Γ.-Α. Μαγκάκης και ο τέως νομάρχης Βοιωτίας Ιωάν. Σταμούλης, οι οποία
εξαπέλυσαν δριμύ κατηγορώ για τη στάση που ακολουθεί στο θέμα των αποζημιώσεων
η γερμανική κυβέρνηση, ενώ υποστήριξαν ότι τα ελληνικά δικαστήρια
νομιμοποιούνται να εκδικάσουν σχετικές αγωγές. Τόνισαν δε ότι στο ζήτημα των
πολεμικών αποζημιώσεων δεν μπορεί, με βάση το Διεθνές Δίκαιο, να υποστηριχθεί
ότι τα εγκλήματα έχουν παραγραφεί.

Ο κ. Μαγκάκης έκανε λόγο για «κυριαρχικό δικαίωμα» της χώρας μας να απαιτήσει
την καταβολή αποζημιώσεων, ενώ ο κ. Σταμούλης, ο οποίος έχει πρωτοστατήσει για
τη δικαίωση της ελληνικής πλευράς, ανέφερε ότι η απόφαση που υφίσταται, έστω
κι αν εκδόθηκε από το Πρωτοδικείο Λιβαδειάς, εμπεριέχει για το ζήτημα τη «μόνη
νομικά ορθή άποψη».

Τη χθεσινή συζήτηση στον Άρειο Πάγο παρακολούθησνα και συγγενείς των θυμάτων
της ναζιστικής θηριωδίας, ορισμένοι από τους οποίους περιλαμβάνονταν στους
τραυματίες εκείνης της εφιαλτικής μέρας. Η απόφαση του πολιτικού τμήματος του
Ανωτάτου Δικαστηρίου, που δεν αποκλείεται να παραπέμψει το ζήτημα στην
Ολομέλεια, αναμένεται να εκδοθεί τον προσεχή μήνα.