Η «κρυφή» ανεργία

Όλο και λιγότεροι Έλληνες άνεργοι ψάχνουν για δουλειά, απογοητευμένοι ­
αποθαρρυμένοι, όπως τους χαρακτηρίζουν οι επιστήμονες ­ από την προσπάθειά
τους να βρουν μια θέση στην αγορά εργασίας.

Μελέτη του Ινστιτούτου Εργασίας της ΓΣΕΕ (ΙΝΕ ΓΣΕΕ) για την λανθάνουσα ανεργία
στην Ευρώπη (Ηλίας Ιωακειμόγλου) αναφέρει ότι, σε αντίθεση με τις άλλες χώρες
της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Ελλάδα παρουσιάζει το υψηλότερο ποσοστό
νεοεισερχομένων στους αποθαρρυμένους ανέργους ­ δηλαδή άτομα που δεν
καταγράφονται ως άνεργοι γιατί δεν αναζητούν εργασία. Συγκεκριμένα οι 4 στους
5 αποθαρρυμένους ανέργους στη χώρα μας δεν έχουν ποτέ εργασθεί, ενώ η
αντίστοιχη αναλογία στις περισσότερες από τις άλλες χώρες είναι ένας στους
πέντε. Η μόνη χώρα που παρουσιάζει ομοιότητα προς την Ελλάδα, ως προς το εν
λόγω ποσοστό, είναι η Ιταλία.

ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ

Όσον αφορά την κατανομή της αποθάρρυνσης στα δύο φύλα, τα στοιχεία της μελέτης
επιβεβαιώνουν για την περίπτωση της Ελλάδας την εξαιρετικά δυσμενέστερη θέση
των γυναικών. Οι 4 από τους 5 αποθαρρυμένους ανέργους είναι γυναίκες.

Η μελέτη του κ. Ιωακειμόγλου αναφέρει ότι υπάρχει ένα τμήμα της ανεργίας το
οποίο «λανθάνει», δηλαδή δεν καταγράφεται γιατί αποτελείται από μία «δεξαμενή»
αποθαρρυμένων ανέργων που έχουν αποσυρθεί από την αγορά εργασίας. Η ύπαρξη της
λανθάνουσας ανεργίας γίνεται φανερή από το γεγονός ότι μεγάλες μάζες ατόμων
αποσύρονται από το εργατικό δυναμικό ή επανεντάσσονται σε αυτό ανάλογα με την
συγκυρία: όταν αυξάνεται η απασχόληση, άρα και οι πιθανότητες εξεύρεσης
εργασίας, ένα μέρος των αποθαρρυμένων ατόμων, που δεν καταγράφονται ως άνεργοι
γιατί δεν αναζητούν εργασία (εξαιτίας της αποθάρρυνσης), επανεντάσσεται στην
αγορά και, αντιστρόφως, αποσύρεται όταν η απασχόληση μειώνεται.

ΝΕΕΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΕΙΣ

Από τα τελευταία στοιχεία του ΟΟΣΑ (Ιούνιος 1998) προκύπτει ότι η απασχόληση
κατά την περίοδο 1985-1995 αυξήθηκε σε όλες τις χώρες του διεθνούς οργανισμού
με εξαίρεση τρεις μόνο χώρες (Φινλανδία, Ιταλία, Σουηδία). Η αύξηση της
ανεργίας προήλθε στις περισσότερες χώρες από την αύξηση του εργατικού
δυναμικού. Η τελευταία δεν συσχετίζεται με τη μεγέθυνση του πληθυσμού
εργάσιμης ηλικίας (15-64 ετών) αλλά με τις μεταβολές της απασχόλησης. Οι
αυξήσεις της απασχόλησης κατά τη 10ετία 1985-1995 έτειναν να αντισταθμιστούν
από ισόποσες ή μεγαλύτερες αυξήσεις του εργατικού δυναμικού. Αυτό, τονίζεται
στη μελέτη, αποτελεί ισχυρή ένδειξη ότι η λανθάνουσα ανεργία είναι σημαντική
σε όλες τις χώρες του ΟΟΣΑ, έτσι ώστε οι αυξήσεις στην απασχόληση να προκαλούν
σχεδόν ισόποσες εισροές αποθαρρυμένων ατόμων από την λανθάνουσα στην φανερή
ανεργία, με αποτέλεσμα κάθε πρόοδος στη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας να
τείνει να ακυρωθεί από την επανεμφάνιση των αποθαρρυμένων ανέργων στην αγορά εργασίας.

ΔΕΔΟΜΕΝΑ’97

Σε άλλη έρευνα του ΙΝΕ ΓΣΕΕ για τα νέα δεδομένα στην αγορά εργασίας στην
Ελλάδα τα στοιχεία δείχνουν ότι το έτος 1997 η μεν απασχόληση παρουσίασε
πτώση, παρά το γεγονός ότι το προϊόν αυξήθηκε κατά 3,5%, η δε ανεργία των
γυναικών και των μακροχρονίως ανέργων μειώθηκε για πρώτη φορά ύστερα από
διαδοχικές αυξήσεις επί σειρά ετών.