Δεν πέφτουν τα επιτόκια

Δεν πρόκειται να υπάρξει αισθητή μείωση των επιτοκίων εάν δεν υπάρξουν
σαφείς ενδείξεις υποχώρησης των πληθωριστικών πιέσεων. Το «μήνυμα» αυτό
στέλνει ο διοικητής της Τραπέζης της Ελλάδος κ. Λουκάς Παπαδήμος σε όσους
προσδοκούν γρήγορη πτώση των επιτοκίων. Ο διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας
συνδέει επίσης την πορεία των επιτοκίων και με την περιορισμένη αύξηση των
δανείων στη διάρκεια των επόμενων κρίσιμων 15 μηνών για τη συμμετοχή της χώρας
στην ΟΝΕ.

Λουκάς Παπαδήμος: Η εξέλιξη των επιτοκίων στη χώρα μας θα εξαρτηθεί κυρίως από την πορεία του πληθωρισμού και της προβλεπόμενης εξέλιξής του το 1999. Επίσης θα εξαρτηθεί από το ρυθμό αύξησης των τραπεζικών πιστώσεων

Ο διοικητής της Τραπέζης Ελλάδος κ. Λουκάς Παπαδήμος μιλώντας στα «ΝΕΑ»
διατυπώνει την εκτίμηση ότι η διεθνής κρίση θα συνεχισθεί έως ότου
αντιμετωπισθούν τα σοβαρά οικονομικά προβλήματα σε Ιαπωνία, Ρωσία και
Βραζιλία, αλλά δηλώνει αισιόδοξος ότι θα ληφθούν τα κατάλληλα μέτρα. Προβλέπει
επίσης ότι δεν θα υπάρξει σ’ αυτή τη φάση μείωση των επιτοκίων σε ΗΠΑ και
Ευρωπαϊκή Ένωση αφού, όπως χαρακτηριστικά επισημαίνει, η μείωση των επιτοκίων
δεν αποτελεί αποτελεσματικό μέσο άμβλυνσης των πιέσεων στις αγορές αν
προηγουμένως δεν αντιμετωπισθούν τα βασικά αίτιά της.

ΘΑ ΔΙΑΡΚΕΣΕΙ Η ΚΡΙΣΗ

Όπως προκύπτει από τις απόψεις που εκφράζει στα «ΝΕΑ» ο κεντρικός τραπεζίτης,
η παγκόσμια οικονομία δεν πρόκειται να βγει σύντομα από το τούνελ. «Η κρίση
δεν μπορεί να χαρακτηριστεί προσωρινή γιατί αντανακλά οικονομικά προβλήματα, η
επίλυση των οποίων απαιτεί χρόνο και διαρθρωτικές παρεμβάσεις», λέει
χαρακτηριστικά. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι η παγκόσμια κρίση και η
αντιμετώπισή της θα είναι τα κύρια θέματα που θα εξετασθούν στο ΔΝΤ και στην
Παγκόσμια Τράπεζα στις αρχές Οκτωβρίου όπως και στο άτυπο Ecofin της επόμενης εβδομάδας.

Πάντως, από τις επισημάνσεις του κ. Παπαδήμου προκύπτει το συμπέρασμα ότι η
προσπάθεια επίτευξης των οικονομικών στόχων για συμμετοχή της χώρας στην ΟΝΕ
θα είναι ιδιαίτερα δύσκολη καθώς η ελληνική οικονομία αν και πρωτογενής δεν
επηρεάζεται άμεσα από τη διεθνή κρίση εντούτοις θα πρέπει να προσαρμοσθεί σ’
ένα δυσμενές διεθνές οικονομικό περιβάλλον.

ΕΡ.: Πόσο θα διαρκέσει η διεθνής οικονομική κρίση;

ΑΠ.: Η διεθνής χρηματοοικονομική κρίση θα συνεχιστεί έως ότου αντιμετωπιστούν
αποτελεσματικά τα σοβαρά οικονομικά προβλήματα στην Ιαπωνία, τη Ρωσία και τη
Βραζιλία. Η οικονομική κατάσταση στις χώρες αυτές επηρεάζει άμεσα τις
οικονομίες άλλων χωρών στην Ασία, Ανατολική Ευρώπη και Λατινική Αμερική και
έχει δυσμενείς επιπτώσεις στην οικονομική δραστηριότητα και στα χρηματιστήρια
των ΗΠΑ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Συνεπώς υπάρχει αβεβαιότητα σχετικά με τη
διάρκεια της χρηματοοικονομικής κρίσης καθώς και κίνδυνοι επέκτασής της.

Αν και δεν είναι δυνατόν να προβλεφθεί με ακρίβεια η διάρκεια της
χρηματοοικονομικής αναταραχής στις διεθνείς αγορές, η κρίση δεν μπορεί να
χαρακτηριστεί προσωρινή γιατί αντανακλά οικονομικά προβλήματα η επίλυση των
οποίων απαιτεί χρόνο και διαρθρωτική παρέμβαση.

ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ

ΕΡ.: Δηλαδή, αναλυτικότερα, τι είδους παρεμβάσεις απαιτούνται;

ΑΠ.: Η αντιμετώπιση της αστάθειας σε ορισμένες οικονομίες απαιτεί δύσκολες
πολιτικές αποφάσεις για την εξυγίανση του τραπεζικού συστήματος σε χώρες όπως
η Ιαπωνία και η Ρωσία και για τον περιορισμό των δημοσίων ελλειμμάτων σε χώρες
όπως η Βραζιλία και η Ρωσία. Επίσης απαιτούνται αποτελεσματικότεροι μηχανισμοί
παρακολούθησης της κίνησης κεφαλαίων διεθνώς και των επιπτώσεών τους στις
επιμέρους χώρες. Παρά τις αβεβαιότητες που υπάρχουν δεν είμαι απαισιόδοξος. Οι
κυβερνήσεις και οι κεντρικές τράπεζες των μεγάλων βιομηχανικών χωρών και οι
διεθνείς οργανισμοί κατανοούν τη σοβαρότητα της κατάστασης και τους κινδύνους
που εγκυμονούν. Πιστεύω ότι θα ληφθούν τα αναγκαία μέτρα για να ανατραπεί η
γενίκευση της κρίσης και να ομαλοποιηθούν οι συνθήκες στις διεθνείς αγορές.
Αυτό απαιτεί το κοινό συμφέρον. Στην ετήσια σύνοδο του Διεθνούς Νομισματικού
Ταμείου και της Παγκόσμιας Τράπεζας στις αρχές Οκτωβρίου, καθώς και στο άτυπο
ΕΚΟΦΙΝ στην Αυστρία την επόμενη εβδομάδα, κύριο θέμα των συζητήσεων θα είναι η
αντιμετώπιση της διεθνούς οικονομικής κρίσης.

ΓΙΑ ΠΟΙΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ

ΕΡ.: Εκτιμάτε ότι τα επιτόκια θα μειωθούν διεθνώς για την αντιμετώπιση
της κρίσης;

ΑΠ.: Δεν αναμένεται μείωση των επιτοκίων στις ΗΠΑ ή την Ευρωπαϊκή Ένωση σε
αυτήν την φάση και με τα σημερινά δεδομένα. Δύο είναι οι λόγοι.

Πρώτον, δεν θεωρείται ότι μείωση των επιτοκίων αποτελεί αποτελεσματικό μέσο
άμβλυνσης των πιέσεων στις αγορές υπό τις σημερινές συνθήκες.

Είναι αναγκαίο να αντιμετωπισθούν πρώτα τα βασικά αίτια της κρίσης. Δεύτερον,
οι εγχώριες συνθήκες στις ΗΠΑ και σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν
συνηγορούν υπέρ της μείωσης των επιτοκίων, τουλάχιστον σύμφωνα με τα διαθέσιμα
στοιχεία.

Βεβαίως εάν τα δεδομένα αλλάξουν και οι εγχώριες ή διεθνείς συνθήκες
μεταβληθούν η πολιτική επιτοκίων των κεντρικών τραπεζών θα προσαρμοστεί.

ΕΡ.: Τι προβλέπετε σχετικά με την εξέλιξη των επιτοκίων στην Ελλάδα στους
επόμενους μήνες;

ΑΠ.: Η εξέλιξη των επιτοκίων στη χώρα μας θα εξαρτηθεί κυρίως από την πορεία
του πληθωρισμού και της προβλεπόμενης εξέλιξής του το 1999. Επίσης θα
εξαρτηθεί από το ρυθμό αύξησης των τραπεζικών πιστώσεων που επηρεάζει τη
συνολική εγχώρια ζήτηση και επομένως τις διαδικασίες αποκλιμάκωσης του
πληθωρισμού. Και στην περίπτωση της Ελλάδας οι εγχώριες οικονομικές συνθήκες
θα προσδιορίσουν κυρίως την εξέλιξη των επιτοκίων. Δεν πρέπει να αναμένεται
αισθητή μεταβολή των επιτοκίων έως ότου υπάρξουν σαφείς ενδείξεις υποχώρησης
των πληθωριστικών πιέσεων στη χώρα μας.