ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Δημοτικές και μικροπολιτική

Δεν είναι παράξενο. Είναι όμως λυπηρό. Λίγες εβδομάδες πριν από τις εκλογές
για τα όργανα των δύο βαθμών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και η μικροπολιτική
καλά κρατεί.

Μείζον, δήθεν, ζήτημα των ημερών τα εσωκομματικά προβλήματα και οι τριβές που
δημιουργούν οι υποψηφιότητες οι οποίες παραβιάζουν τις κεντρικές κομματικές
επιλογές. Και πίσω από όλες αυτές τις συζητήσεις «υψηλής» πολιτικής, η
προσδοκία των επίσης μικροπολιτικών μετεκλογικών εξελίξεων.

Πώς θα αντιδράσει η εσωκομματική αντιπολίτευση στο ΠΑΣΟΚ, τι προσδοκά η
αντιπολίτευση στη Ν.Δ.; Ποια θα είναι η μετεκλογική προοπτική του ΔΗΚΚΙ κ.ο.κ.
Δεν υπάρχει αντίρρηση ότι και οι εκλογές της Τοπικής Αυτοδιοίκησης έχουν
έντονο πολιτικό χαρακτήρα.

Από αυτές αναδεικνύεται η πλησιέστερη στον πολίτη βαθμίδα του διοικητικού
συστήματος της χώρας.

Στην οποία ο νόμος έχει μεταφέρει πολλές και κρίσιμες αρμοδιότητες για τα
λεγόμενα μικρά, δηλαδή καθημερινά, δικαιώματα του πολίτη.

Δεν υπάρχει, συνεπώς, αμφιβολία ότι τα πολιτικά κόμματα φύσει και θέσει
οφείλουν να ενδιαφέρονται για τις σχετικές διαδικασίες όπου εκφράζεται η λαϊκή
κυριαρχία και διακυβεύεται η ποιότητα της συμπεριφοράς και της δράσης του
αυτοδιοικούμενου μέρους του διοικητικού μας συστήματος.

Από αυτή, όμως, τη διαπίστωση έως τη μικροπολιτική η απόσταση είναι πολύ μεγάλη.

Η ημερήσια διάταξη του δήθεν πολιτικού διαλόγου για τις δημοτικές και
νομαρχιακές εκλογές κατακλύστηκε εξαρχής από το πολιτικό μέλλον του νυν
δημάρχου Αθηναίων, από τα ενδοκομματικά, από τα προσωπικά κι από τους
προσδοκώμενους κομματικούς απολογισμούς. Λες και το καθήκον της πολιτικής και
των πολιτικών εξαντλείται στην εξεύρεση ύλης για τις αδηφάγες ανάγκες του
ημερήσιου πολιτικού ρεπορτάζ των ΜΜΕ. Οι ανάγκες, όμως, της πολιτικής δεν
ταυτίζονται με την ημερήσια επαγγελματική αγωνία των δημοσιογράφων. Η
πολιτική, και εν προκειμένω η Τοπική Αυτοδιοίκηση, δεν καθορίζει τις ανάγκες
της με κριτήριο τις ανάγκες των ΜΜΕ. Η σχέση πρέπει να είναι αντίστροφη.

Ο πολιτικός διάλογος έπρεπε ήδη να έχει επικεντρώσει την προσοχή της κοινής
γνώμης στα θεμελιώδη θέματα της Αυτοδιοίκησης. Το βασικότερο των οποίων είναι
ότι το εκλογικό σώμα θα λειτουργήσει στο οργανωτικό πλαίσιο που διαμόρφωσε η
ίδρυση των νέων δήμων και κοινοτήτων: το πρόγραμμα «Ι. Καποδίστριας», που
αποτέλεσε τη σημαντικότερη μεταπολεμική αλλαγή στο διοικητικό σύστημα της
Ελλάδας και του οποίου η επιτυχία θα συγκαθορίσει τη θεσμική εξέλιξη της χώρας.

Μήπως, όμως, ασχολήθηκε κανείς με τη Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση; Πανθομολογείται
ότι το 1994 κανείς δεν κατάλαβε τι ήταν οι νομάρχες ή ο «υπερνομάρχης» για
τους οποίους ψήφιζε. Το ψηφοδέλτιο-«σεντόνι» των νομαρχιακών ελάχιστοι
κατάλαβαν σε τι χρησίμευε. Τέσσερα, όμως, χρόνια μετά ποια είναι η εξέλιξη της
σχετικής ενημέρωσης; Σχεδόν καμία. Μόνος διάλογος αυτός του Ν. Νικολάου με τον
Ευ. Κουλουμπή, από τις στήλες του «Βήματος», για το ύψος των πόρων που
σχεδιάζεται να μεταφερθούν στη Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση και για την
αναγκαιότητά τους. Κι όμως, από τις αρμοδιότητες και τους πόρους της
Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης, τη μεταφορά αρμοδιοτήτων στις περιφέρειες και τον
καλό συντονισμό αυτών των δύο βαθμίδων της διοίκησης θα εξαρτηθεί η
αποτελεσματική, δηλαδή η ταχεία και ικανοποιητική, εξυπηρέτηση του πολίτη. Πού
βρίσκονται, όμως, όλα αυτά; Προχωρούν, καθυστερούν, ακόμη σχεδιάζονται ή
υλοποιούνται; Σιγή ιχθύος άπαντες.

Κι αντί αυτής της αναγκαίας κι απαραίτητης συζήτησης, ο πολίτης, ειδικά των
μεγάλων αστικών κέντρων, θα κληθεί να ψηφίσει με το ψευδοκριτήριο του ποιος
είναι αντάρτης και ποιος δεν είναι κι αν καλύτερη αντιμετώπιση της διαφωνίας
επέδειξε το α κόμμα ή το β. Τις ίδιες απογοητευτικές επισημάνσεις είχαμε κάνει
και τον περασμένο Ιούνιο. Δυστυχώς τίποτε δεν άλλαξε προς το καλύτερο.

Για μια ακόμη φορά οι εκλογές για τους ΟΤΑ δεν θα αποτελέσουν ευκαιρία για τη
δημόσια συζήτηση των ουσιαστικών θεμάτων τους.

Ο Ανδρέας Ν. Λοβέρδος είναι αναπληρωτής καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου στο
Πάντειο Πανεπιστήμιο.