ΣΗΜΑΤΑ

… Κιριένκο, που πρόβαλε ξαφνικά απ’ το σκοτάδι τον Απρίλιο για να γίνει στα
35 του πρωθυπουργός της Ρωσίας, ούτε τον γνώριζαν ως τότε οι Δυτικοί ούτε,
πιθανότατα, θα τον ξανακούσουν τώρα που ο Γιέλτσιν τον ξαναβύθισε στα τάρταρα.
Αλλά ο αξιολύπητος αυτός νεανίας της ρωσικής πολιτικής δέχτηκε κλωτσιά για
αμαρτήματα που δεν διέπραξε. Ίσα ίσα, είχε κληθεί για να διορθώσει υποτίθεται
τα λάθη του προκατόχου του, τον οποίο ο Γιέλτσιν είχε αποπέμψει περίπου σαν
σκυλί (πολύ χειρότερα απ’ ό,τι τον Κιριένκο), κατηγορώντας τον ευθέως για
«έλλειψη δυναμισμού και πρωτοβουλίας, νέων μεθόδων και νέων ιδεών». Η
επιστροφή του ταπεινωμένου, ο οποίος αδυνατεί να κρύψει τον ενθουσιασμό του,
δεν αφήνει κανένα από τους τρεις αλώβητο. Ο Κιριένκο δυσφημείται. Ο
Τσερνομύρντιν, που εστερείτο «δυναμισμού, ιδεών» κλπ., αποδεικνύεται λειψός
και από σπονδυλική στήλη.

… βγαίνει περισσότερο μαδημένος απ’ όλους. Η κίνησή του όχι μόνο περιέχει
την ομολογία του σφάλματος και της αποτυχίας αλλά και αποτελεί λάβαρο
αναξιοπιστίας. Ο Ρώσος πρόεδρος προειδοποιεί θαρρείς τους συμπατριώτες του
(και τους ξένους συνομιλητές του) να μην του δίνουν και τόση σημασία, ακόμη
και όταν αναγγέλλει τις πιο σοβαρές αποφάσεις του για κορυφαίους θεσμούς της
πατρίδας του. Αλλά αν είναι έτσι, γιατί δεν άφηνε τον Κιριένκο να συνεχίσει το
πρόγραμμά του (ή το πρόγραμμα του ίδιου του Γιέλτσιν); Θεωρεί εν τέλει
σοφότερο τον Τσερνομύρντιν; Ή μήπως εμπιστότερο των ξένων επενδυτών (που δεν
είναι); Οι εικασίες θα διατυπώνονται αρκετές μέρες ακόμη, ώσπου να ολοκληρωθεί
η επανεγκατάσταση του διωγμένου και να ψηφιστεί νομοτύπως απ’ όλη τη Δούμα ­
ακόμη και από τους εντυπωσιακά πειθήνιους στον Γιέλτσιν κομμουνιστές του
Ζιουγκάνωφ (που έχουν ξεχάσει ότι είναι το πρώτο κόμμα).

… εν μέσω των «μπιζνεσμένυ» και των καιροσκόπων του όζοντος πολιτικού
τοπίου, ένοιωσε την ανάγκη να διαμαρτυρηθεί ­ υποβάλλοντας και την παραίτησή
του: ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Μπορίς Νεμτσώφ. «Υπάρχει πολύς
βυζαντινισμός στη ρωσική πολιτική ­ είπε. ­ Όλα αυτά (η ανάκληση
Τσερνομύρντιν) είναι ίντριγκες, και δεν ξέρω ως πού φτάνουν». Η θεωρία της
ίντριγκας καλύπτει ενδεχομένως και την απόφαση του Γιέλτσιν για υποτίμηση του
ρουβλίου: Ο πρόεδρος ψαλίδισε το εθνικό νόμισμα (τρεις μέρες μετά από
κατηγορηματική διαβεβαίωση ότι δεν θα το έκανε), πιθανότατα, για να
διευκολύνει τον Τσερνομύρντιν. Κατά περίεργη σύμπτωση, που επισημαίνουν τώρα
ορισμένοι Δυτικοί αναλυτές, ένας από τους κατ’ εξοχήν ωφελούμενους από την
υποτίμηση είναι ο μεγιστάν του ρωσικού Τύπου αλλά και της βιομηχανίας Μπορίς
Μπερεζόφσκυ. Οι εφημερίδες που ελέγχει είχαν κηρύξει απηνή πόλεμο τον
τελευταίο καιρό κατά του Κιριένκο και των επιτελών του. Με το ρούβλι κάτω, οι
διεθνείς τιμές των ρωσικών προϊόντων θα πέσουν. Ο Μπερεζόφσκυ θ’ αυξήσει τις
εξαγωγές του.

… ο ιστορικός του Χάρβαρντ και γνωστός βιογράφος του Στάλιν και του Τίτο,
πιστεύει ότι η Ρωσία περνά «περίοδο Βαϊμάρης, όπου οτιδήποτε είναι δυνατό να
συμβεί». Σαν τι; «Ένα κίνημα των στρατιωτικών, ένας εμφύλιος, κάτι τέτοιο».
Δεν βλέπει βέβαια νέο Στάλιν, λέει ο Γιούλαμ στην «Κορριέρε», αλλά ανησυχεί.
«Αρχίζω να φοβάμαι πως εκείνο το «Πρώτα περνάγαμε καλύτερα» δεν είναι και τόσο
μύθος. Ούτε επί Μπρέζνιεφ δεν ήταν έτσι. Τώρα, η Δύση οφείλει να βοηθήσει.
Έστω, τον Γιέλτσιν και τον Τσερνομύρντιν…».