Το ελληνικό ψάρι το τρώνε… οι ξένοι

Η ανάπτυξη στον κλάδο των θαλασσο-καλλιεργειών ξεκίνησε το 1987. Οι καλές συνθήκες στην Ελλάδα, χάρη στα καθαρά και ζεστά νερά των θαλασσών, οι επιδοτήσεις, που φθάνουν και σήμερα στο 50%-55% της συνολικής επένδυσης, ανέβασαν την ελληνική παραγωγή

Έξω από… τα νερά τους καταναλώνονται τα φρέσκα ψάρια που παράγουν οι Έλληνες
ιχθυοκαλλιεργητές. Στην Ελλάδα παράγονται περίπου 26.000 τόνοι ψαριών πρώτης
ποιότητας από οργανωμένες μονάδες. Το 70% από αυτά, το απολαμβάνουν φρέσκο στο
πιάτο τους οι Ιταλοί, οι Ισπανοί, οι Γερμανοί, οι Γάλλοι και οι Βρετανοί,
καθώς η ζήτηση από το εξωτερικό είναι μεγάλη.

ΜΕΣΑ σε λίγα χρόνια, η Ελλάδα εξελίχθηκε σε πρώτη δύναμη στην παραγωγή και
στις εξαγωγές μεσογειακών ψαριών. Ειδικότητά μας: το λαβράκι και η τσιπούρα.
Όμως τα τελευταία χρόνια… βάλαμε πλώρη και για σαργούς, φαγκριά και
λυθρίνια. Γύρω στα 60 δισ. δρχ. ετησίως υπολογίζεται ο τζίρος από την
καλλιέργεια ψαριών στην Ελλάδα.

Σε τι διαφέρει ένα ψάρι ιχθυοτροφείου από αυτό που κυνηγά την τροφή του
ελεύθερο; «Σηκώνουμε τα ψάρια ζωντανά. Πριν σηκωθούν έχουν νηστέψει και έτσι
τα εντόσθιά τους είναι καθαρά. Στη συνέχεια υφίστανται “παγοσόκ”, σε δεξαμενές
κρύου νερού. Ύστερα μεταφέρονται σε κιβώτια μιας χρήσης καλυμμένα με πάγο και
μπαίνουν σε ψυγεία, όπου διατηρούνται στους 0 βαθμούς Κελσίου. Με αυτά
ταξιδεύουν αεροπορικώς για το εξωτερικό», λέει ο κ. Αριστείδης Μπελλές,
πρόεδρος της εταιρείας «Νηρεύς».

ΗΛΕΓΜΕΝΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑ

Όλες αυτές οι διαδικασίες σημαίνουν για τον καταναλωτή «εγγυημένη φρεσκάδα»,
λέει ο κ. Γιάννης Στεφανής, διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας «Σελόντα». «Οι
μονάδες μπορούν να προμηθεύσουν τις αγορές με φρέσκο ψάρι από ηλεγμένες
περιοχές, όπου η τροφή των ψαριών παρακολουθείται αυστηρά», προσθέτει ο ίδιος.

Άλλωστε το ψάρι «δεν μεταβολίζει τίποτε άλλο εκτός από ψάρι. Ο οργανισμός δεν
μπορεί να δεχθεί κάτι ξένο. Το αποβάλλει», λέει ο κ. Αλέξανδρος Λέανδρος,
πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της «Ionian Sea Farm».

Όταν το ψάρι είναι ελεύθερο, διανύει μίλια για να κυνηγήσει την τροφή του. Το
ψάρι του ιχθυοτροφείου βρίσκεται στη θάλασσα, αλλά τρέφεται από τον
καλλιεργητή. «Όταν αυτός δεν προσέξει, μπορεί να το παραταΐσει και έτσι να
αποκτήσει περισσότερο λίπος. Μόνο που το λίπος αυτό, σύμφωνα με όσα δείχνουν
οι επιστημονικές έρευνες, ενισχύει τη λεγόμενη “καλή χοληστερίνη”. Πιθανόν,
βέβαια, να επηρεάζει τη γεύση», λέει ο κ. Μπελλές. «Όμως οι οργανωμένοι
καλλιεργητές, ξεπέρασαν και αυτό το πρόβλημα», τονίζει.

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ

Η ανάπτυξη στον κλάδο των θαλασσοκαλλιεργειών ξεκίνησε το 1987. Οι καλές
συνθήκες στην Ελλάδα, χάρη στα καθαρά και ζεστά νερά των θαλασσών, οι
επιδοτήσεις, που φθάνουν και σήμερα στο 50%-55% της συνολικής επένδυσης,
ανέβασαν την ελληνική παραγωγή. «Στον κλάδο μπήκαν και άνθρωποι που οργάνωσαν
επιστημονικά τις επιχειρήσεις τους. Σήμερα οι Έλληνες παραγωγοί έχουν μεικτές
επιχειρήσεις και πωλούν την τεχνογνωσία και την τεχνολογία τους στις
μεγαλύτερες επιχειρήσεις του κόσμου, στην Ιαπωνία και την Κίνα και σε άλλες
χώρες της Άπω Ανατολής, αλλά και σε όλη την Αραβική Χερσόνησο, την Αφρική και αλλού.

«Το 1985 η ελληνική παραγωγή δεν ξεπερνούσε τους 100 τόνους. Το 1992 έφθασε
τους 2.000 τόνους ψαριών και το 1997 ξεπεράσαμε τους 26.000 τόνους», λέει ο
διευθυντής του Συνδέσμου Ελληνικών Θαλασοκαλλιεργειών κ. Γρηγόρης
Χαραλαμπάκης. «Στις μονάδες αυτές εργάζονται περίπου 5.000 άτομα και άλλα
5.000 άτομα εργάζονται σε συμπληρωματικές επιχειρήσεις του κλάδου. Το
επενδεδυμένο κεφάλαιο ξεπερνά τα 70 δισ. δρχ., ενώ νησιά και νησίδες που οι
Τούρκοι προέβαλαν κατά καιρούς διεκδικήσεις, όπως η Ψέριμος, το Αγαθονήσι, οι
Φούρνοι και οι Οινούσσες, έχουν καλλιέργειες και κατοικούνται από προσωπικό
των εταιρειών του Συνδέσμου», προσθέτει ο ίδιος.

ΟΙ ΕΞΑΓΩΓΕΣ

Σύμφωνα με στοιχεία του Συνδέσμου, από τους 26.000 τόνους της παραγωγής των
ιχθυοτροφείων, το 47% είναι λαβράκι, «που η τιμή του στην Ιταλία είναι από τις
μεγαλύτερες, γιατί αυτό το ψάρι αρέσει ιδιαίτερα», το 48% είναι τσιπούρες και
το 5% είναι τα είδη που τώρα άρχισαν να καλλιεργούνται, όπως τα διάφορα είδη
σαργών (χιόνα, ούγαινα κ.λπ.), το φαγκρί και το λυθρίνι.

Περίπου 8.500-9.000 τόνοι αυτών των ψαριών, κυρίως τσιπούρες, καταναλώνονται
στην ελληνική αγορά, σε σχέση με τους 260.000 τόνους, που είναι η συνολική
κατανάλωση ψαριών ­ ιχθυοτροφείου και αλιείας ­, όπως υπολογίζει ο κ.
Λέανδρος. Ο ίδιος λέει: «Γίνονται διαλογές στα ψάρια ανάλογα με το μέγεθός
τους. Γιατί τα μεγαλύτερα ψάρια τρώνε το φαγητό των μικρών. Έτσι χωρίζονται
συνήθως σε τρεις κατηγορίες».

Είναι τα λεγόμενα «ψάρια μερίδας». «Στην Ελλάδα αγοράζουν ψάρια 300-450
γραμμαρίων», λέει ο κ. Μπελλές. Στην Ισπανία, ζητούν ψάρια των 400-500
γραμμαρίων, ενώ στον φτωχότερο ιταλικό νότο τα μικρότερα των 200-300
γραμμαρίων. Αντίθετα, στον ιταλικό βορρά, και γενικά στις βορειότερες χώρες,
ζητούν ψάρια από 500 γραμμάρια και πάνω».

ΟΙ ΜΕΤΟΧΕΣ

Οι πιο μεγάλες εταιρείες του κλάδου είναι εισηγμένες στο Χρηματιστήριο. Η
«Νηρεύς», που το Χρηματιστήριο ενέκρινε την αύξηση του μετοχικού της κεφαλαίου
και τη μετάταξή του στην Κύρια Αγορά. Η εταιρεία «Σελόντα», που βρίσκεται
επίσης στην Παράλληλη Αγορά του Χρηματιστηρίου και, όπως λέει ο διευθύνων
σύμβουλός της κ. Γιάννης Στεφανής, διαθέτει «το 70% της επίσης εισηγμένης στην
Παράλληλη Αγορά “Rio Pesca” που τώρα θα την απορροφήσει». Επίσης η «Ionian Sea
Farm» είναι εισηγμένη στην Παράλληλη Αγορά. Άλλες εταιρείες του κλάδου, είναι
τα «Ιχθυοτροφεία Κεφαλονιάς», ο «Εύριπος», το «Γαλαξείδι» κ.λπ.