Νέα πρόκληση από Γλύξμπουργκ

Επικαλούμενος ανύπαρκτους ή σαθρούς τίτλους ιδιοκτησίας, ο πρώην βασιλιάς
Κωνσταντίνος θα παρουσιασθεί στις 21 Απριλίου στην Επιτροπή του Ευρωπαϊκού
Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων για να διεκδικήσει την επιστροφή σε αυτόν
της λεγόμενης «βασιλικής περιουσίας», η οποία περιήλθε στο Δημόσιο με τον νόμο
του 1994.

ΤΗΝ ΙΔΙΑ στιγμή η ελληνική κυβέρνηση είναι αποφασισμένη να δώσει μάχη ώστε να
αποτρέψει τη δικαίωση του Γλύξμπουργκ από το Δικαστήριο του Στρασβούργου,
καθώς μια ήττα της Αθήνας δεν θα έχει μόνον πολιτικές παραμέτρους, αλλά και
οικονομικό κόστος ­ αφού πρόκειται για την κυριότητα των ακινήτων στο
Πολυδένδρι, το Τατόι και το Μον Ρεπό, αξίας κάποιων δισεκατομμυρίων. Ο πρώην
βασιλιάς ζητεί επίσης από το δικαστικό όργανο του Συμβουλίου της Ευρώπης να
του επιτραπεί να χρησιμοποιεί την ονομασία «Κωνσταντίνος, πρώην βασιλεύς των
Ελλήνων» ­ στην οποία έχει φέρει κατ’ επανάληψη αντιρρήσεις η ελληνική πολιτεία.

Στις 21 Απριλίου η Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων θα κρίνει εάν το αίτημα του
Γλύξμπουργκ είναι παραδεκτό. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, τόσο της Αθήνας όσο και
του Στρασβούργου, το πιθανότερο είναι η Επιτροπή ­ αφού ακούσει και τα δύο
μέρη ­ να αποφανθεί καταφατικά, οπότε η υπόθεση θα πάρει οριστικώς το δρόμο
του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου.

«ΕΠΙΣΤΡΑΤΕΥΣΗ»

Η κυβέρνηση ­ και προσωπικά ο Πρωθυπουργός ­ δίδει μεγάλη σημασία στο θέμα και
γι’ αυτό στην υπόθεση έχει «επιστρατεύσει» ορισμένους από τους εγκυρότερους
νομικούς και συνταγματολόγους: ανάμεσά τους, τον κ. Γ. Παπαδημητρίου, που
είναι και νομικός σύμβουλος του Πρωθυπουργού, τον κ. Ν. Αλιβιζάτο, τον κ. Δ.
Τσάτσο και τον κ. Μ. Σταθόπουλο. Από μέρους του υπουργείου Εξωτερικών, τη…
μάχη συντονίζει ο υφυπουργός Εξωτερικών Γιάννος Κρανιδιώτης, ο οποίος
προτίθεται να χρησιμοποιήσει και νομικά γραφεία του εξωτερικού.

Ουσιαστικά, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο θα κληθεί να κρίνει εάν η συγκεκριμένη
«βασιλική περιουσία» ανήκε στον Κωνσταντίνο ως ιδιώτη ­ όπως ισχυρίζεται ο
ίδιος ­ ή απέρρεε από την ιδιότητα του βασιλέα και άρα ορθώς περιήλθε στο
Δημόσιο, όπως υποστηρίζει η Ελλάδα. Πρέπει να σημειωθεί ότι το δικαστήριο δεν
πρόκειται ούτε τυπικά ούτε ουσιαστικά να εμπλακεί στις πολιτικές παραμέτρους
της υπόθεσης ­ και ως εκ τούτου ορισμένες αρχικές σκέψεις στην ελληνική
επιχειρηματολογία να περιληφθεί και η αναφορά στο ενδεχόμενο αναμόχλευσης
πολιτικών παθών, σε περίπτωση δικαίωσης του πρώην βασιλιά, εγκαταλείφθηκαν.

Αντιθέτως, η ελληνική πλευρά, τόσο με το υπόμνημα που έχει ήδη υποβάλει όσο
και με την προφορική ανάπτυξη των επιχειρημάτων της, στις 21 Απριλίου,
επιθυμεί να καταδείξει αφενός μεν ότι τα κτήματα ήταν του Κωνσταντίνου
αποκλειστικώς και μόνον επειδή ήταν βασιλιάς ­ γι’ αυτό απολάμβανε άλλωστε και
προνομίων (αφορολόγητο κ.λπ.) ­ αφετέρου δε ότι η απόδοση στο Ελληνικό Δημόσιο
έγινε για λόγους δημοσίου συμφέροντος.

ΟΙ ΤΙΤΛΟΙ

Επίσης, οι Έλληνες νομικοί επιθυμούν να μην χρησιμοποιείται καθόλου ο όρος
«απαλλοτρίωση» ­ που αναφέρθηκε αρχικά ­ διότι κάτι τέτοιο, βάσει του άρθρου
17 του Συντάγματος, θα σήμαινε την πλήρη ­ ούτε καν ανάλογη ­ αποζημίωση του Κωνσταντίνου.

Ένα βασικό σημείο που προβλημάτισε ιδιαιτέρως τους Έλληνες νομικούς ήταν το
θέμα των «τίτλων ιδιοκτησίας», τους οποίους επικαλείται μεν ο Κωνσταντίνος,
ουδείς στην Αθήνα όμως φαινόταν να γνωρίζει. Τελικώς, προ ολίγων μόλις ημερών
­ και ύστερα από κοπιώδη έρευνα στους σκονισμένους φακέλους του υπουργείου
Οικονομικών ­ διαπιστώθηκε ότι ο πρώην μονάρχης δεν διαθέτει κανέναν τίτλο
ούτε για το Πολυδένδρι (περιοχή Λάρισας) ούτε για το Μον Ρεπό ­ αντιθέτως, για
το τελευταίο, αναφέρεται ρητά ότι είχε μονάχα τη χρήση. Όμως, υπάρχουν κάποιοι
τίτλοι ιδιοκτησίας για το Τατόι. Κι αυτοί, ωστόσο, κάπου… μπάζουν, καθώς
διαπιστώνεται ότι τα κτήματα αγοράσθηκαν με δύο συμβόλαια, αξίας 120.000
δραχμών το ένα και 140.000 δραχμών το άλλο, σε μια εποχή που η ετήσια χορηγία
του βασιλιά ήταν ένα εκατομμύριο. Όπως λέει η ελληνική πλευρά, το γεγονός αυτό
αποδεικνύει περίτρανα ότι επρόκειτο περί συμβολικών ποσών, που υπονοούν ότι ο
πρώην βασιλιάς απέκτησε τα κτήματα (από κάποιους Φαναριώτες, που τα είχαν
πάρει από τους Τούρκους) διότι ακριβώς ήταν βασιλιάς.

ΠΡΟΧΕΙΡΟΤΗΤΑ

Νομικοί κύκλοι επισημαίνουν ότι και η υπόθεση της βασιλικής περιουσίας
χαρακτηρίζεται από τη συνήθη για το Ελληνικό Δημόσιο αντιφατικότητα και
προχειρότητα. Για παράδειγμα, ενώ με τον νόμο του 1994 η πολιτεία αποφάσισε
ότι δεν υπάρχει βασιλική περιουσία, από το 1988, που πέθανε η Φρειδερίκη,
έκανε συνεχείς δίκες για να προσδιοριστεί ο… φόρος που αναλογεί στη βασιλική περιουσία!

Σύμφωνα με πληροφορίες, υπήρξε ακόμα και μια «γκάφα» σε σχέση με το νομικό
γραφείο του εξωτερικού που θα αναλάμβανε την υπόθεση: η ελληνική πλευρά
απευθύνθηκε στον δικηγόρο που έχει αναλάβει τα κληρονομικά της Νταϊάνας, κ.
Λέστερ, που θεωρείται ο καλύτερος για τέτοιες υποθέσεις. «Ξέχασε», όμως, πως
αυτό δεν ήταν δυνατόν, αφού ο κ. Λέστερ εκπροσωπεί ήδη τον αντίδικο, δηλαδή
τον Κωνσταντίνο!

Μολονότι ο λεγόμενος φιλικός διακανονισμός είναι σε τέτοιες περιπτώσεις πολύ
συνηθισμένος, κυβερνητικοί κύκλοι απέκλειαν ένα τέτοιο ενδεχόμενο στην
περίπτωση της βασιλικής περιουσίας ­ αφήνοντας να εννοηθεί ότι κάτι τέτοιο θα
συνιστούσε κίνηση με πολιτική σημασία.