Τον Σεπτέμβριο του 2023, η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, κάλεσε τον Μάριο Ντράγκι, τον πρώην πρόεδρο της ΕΚΤ (2011-2019) και πρώην πρωθυπουργό της Ιταλίας (2021-2022) να απαντήσει στο εξής ερώτημα: γιατί η Ευρώπη χάνει έδαφος απέναντι στις ΗΠΑ και στην Κίνα και τι πρέπει να αλλάξει ώστε να παραμείνει οικονομικά, τεχνολογικά και γεωπολιτικά ισχυρή; Η έκθεση του «Σούπερ Μάριο», με τίτλο «Το μέλλον της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας», που παρουσιάστηκε επίσημα τον Σεπτέμβριο του 2024 προσέφερε τη στρατηγική για μια ισχυρότερη, ανταγωνιστικότερη και πιο ενωμένη Ευρώπη. Πρότεινε μια πολύ πιο συντονισμένη βιομηχανική πολιτική, ταχύτερη λήψη αποφάσεων και μαζικές επενδύσεις, περίπου 750-800 δισ. ευρώ ετησίως.
Η επονομαζόμενη και «Εκθεση Ντράγκι» ήταν ένας από τους βασικούς λόγους – πέραν της συμβολής του στη διάσωση του ευρώ και την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση – για τους οποίους βραβεύτηκε, τον περασμένο Μάιο, ο συντάκτης της με το Διεθνές Βραβείο Καρλομάγνου. Και εντούτοις, σχεδόν δύο χρόνια μετά την παρουσίασή της, νέα αξιολόγηση του European Policy Innovation Council (EPIC) που αποκάλυψαν χθες πρώτοι οι «Financial Times» καταγράφει ότι μόλις ένα 15,7% των 383 συστάσεων του Ντράγκι έχει εφαρμοστεί πλήρως, ενώ ένα 41,3% έχει εφαρμοστεί εν μέρει.
Το European Policy Innovation Council (EPIC) είναι ένα think tank με έδρα τις Βρυξέλλες, το οποίο ασχολείται κυρίως με την ευρωπαϊκή πολιτική, την ανταγωνιστικότητα και τις θεσμικές μεταρρυθμίσεις. Τον Σεπτέμβριο του 2025, το ίδιο θέσπισε το Παρατηρητήριο και Δείκτη Εφαρμογής Ντράγκι, προκειμένου να αξιολογεί την πορεία εφαρμογής των συστάσεων που περιλάμβανε η διάσημη πια έκθεση. Στην προηγούμενη επικαιροποίηση του εν λόγω Δείκτη, τον περασμένο Ιανουάριο, το EPIC έκρινε πως ένα 15,1% των 383 συστάσεων είχε υλοποιηθεί πλήρως και ένα 38,9%, μερικώς. Υπάρχουν, λοιπόν, όπως πάντα, δύο τρόποι να κοιτάξει κανείς το ποτήρι: μπορεί να δει αρκετή, ή ανεπαρκή πρόοδο. «Ο Ντράγκι έχει κερδίσει τη μάχη των επιχειρημάτων στις Βρυξέλλες. Ολόκληρο το ευρωπαϊκό σύστημα έχει πλέον ευθυγραμμιστεί με τη δική του αντίληψη για την ανταγωνιστικότητα», είπε στους «Financial Times» ο Αντώνιος Νέστορας, ο (έλληνας) διευθυντής και ιδρυτής του EPIC. Οπως πρόσθεσε, ωστόσο, ο ίδιος, η ατζέντα «εφαρμόζεται μόνο σε επίπεδο πολιτικής κατεύθυνσης και όχι μέσω δεσμευτικής νομοθεσίας».
Από την αξιολόγηση του EPIC προκύπτει ότι η μεγαλύτερη πρόοδος καταγράφεται στους τομείς όπου η ανταγωνιστικότητα συνδέεται με την ασφάλεια, ενώ οι πολιτικά δυσκολότερες μεταρρυθμίσεις, όπως η εμβάθυνση της Ενωσης Κεφαλαιαγορών και η ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς, εξακολουθούν να υστερούν. «Δίνουμε την εντύπωση ότι προχωρούμε σαν υπνωτισμένοι, ενώ ο Ντράγκι μάς είχε ήδη προειδοποιήσει ότι αυτός ο δρόμος οδηγεί σε έναν αργό θάνατο. Πιστεύω ότι έκανε λάθος. Δεν θα είναι αργός», σχολίασε ο πορτογάλος Ζοάο Κότριμ ντε Φιγκουεϊρέδο, ευρωβουλευτής της φιλελεύθερης ομάδας Renew.
Προκειμένου να ξεπεραστούν οι διαφωνίες μεταξύ των ευρωπαϊκών θεσμών, Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και κράτη-μέλη συμφώνησαν, στο πλαίσιο κοινού οδικού χάρτη που υιοθετήθηκε τον Απρίλιο, σε συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα για την υλοποίηση της ατζέντας ανταγωνιστικότητας. Ο Νέστορας, όμως, θεωρεί ότι αυτό δεν αρκεί για να καμφθούν οι αντιστάσεις των εθνικών κυβερνήσεων. «Ενα από τα βασικά προβλήματα», σημειώνει, «είναι η απροθυμία των κρατών-μελών να ενστερνιστούν αυτό το όραμα – το όραμα του Ντράγκι για την Ευρώπη – καθώς αυτό θα σήμαινε ότι θα πρέπει να πάψουν να υπερασπίζονται τα στενά εθνικά τους συμφέροντα. Πρόκειται για ένα πρόβλημα συλλογικής δράσης». Σε ομιλία του τον περασμένο Φεβρουάριο, ο Μάριο Ντράγκι είχε προειδοποιήσει πως η ΕΕ πρέπει να εξελιχθεί σε «ομοσπονδία», ώστε να μην μπορούν ΗΠΑ και Κίνα να την εξουδετερώνουν κομμάτι-κομμάτι, μία χώρα τη φορά.
