Τη γλίτωσε. Φαντάσου να σκοτωνόταν. Το αμάξι του, μάρκας Fiat 131 Mirafiori, που οδηγούσε στη Λεωφόρο Βουλιαγμένης την 1η Μάη του 1976, πριν από πενήντα χρόνια δηλαδή, διαλύθηκε. Αυτός όμως σώθηκε. Ο παραλίγο θάνατός του θα ήταν ένα ιστορικό γεγονός. Ποιος ξέρει τι σενάρια θα εξυφαίνονταν. Τι θα γράφανε οι εφημερίδες.

Δεν ήταν ποτέ και ο πιο ήσυχος άνθρωπος. Δεν ήταν ποτέ ο πιο συναινετικός. Ακόμη και τότε ως βουλευτής της Ενώσεως Κέντρου – Νέες Δυνάμεις ετοίμαζε όχι απλώς την ανεξαρτητοποίησή του, αλλά ήδη την Πρωτομαγιά του 1976 απειλούσε τα χουντικά σταγονίδια πως είχε στα χέρια του φακέλους της ΚΥΠ και της ΕΣΑ για τους βασανιστές, για αυτούς που δίνανε τις εντολές για να σακατέψουν τον λαό και τους αγωνιστές στα κρατητήρια της χούντας κατά την Επταετία. Και αυτοί δεν ήταν μόνο υψηλόβαθμοι. Δεν ήταν μόνο οι κλασικοί πρωταίτιοι. Ηταν και πρόσωπα τα οποία, ενώ κινούνταν σε πιο γκρίζες ζώνες, δεν ήταν ακριβώς γνωστά για τις πολιτικές και εγκληματικές τους ευθύνες.

Ο Αλέκος Παναγούλης την περίοδο λίγο πριν από αυτό το τρομερό τροχαίο που παραλίγο, ξαναλέμε, θα του στοίχιζε τη ζωή, είχε ήδη προαναγγείλει μεγάλες αποκαλύψεις για την τρομερή Επταετία. Και κάτι ακόμα: ο μεγάλος αγωνιστής που παραλίγο να δολοφονήσει τον δικτάτορα Γεώργιο Παπαδόπουλο (13 Αυγούστου του 1968) και εξαιτίας ακριβώς αυτής του της σύλληψης βασανίστηκε αγρίως – πράγμα που έγινε γνωστό διεθνώς και συγκίνησε τον κόσμο – είχε μεγάλες επιφυλάξεις πενήντα χρόνια πριν για το εγχείρημα του Ανδρέα Παπανδρέου και για το νέο του κόμμα που λεγόταν ΠΑΣΟΚ. Ο Παναγούλης δεν έχανε ευκαιρία να δίνει συνεντεύξεις ήδη από το 1974 που υπογράφηκε η περίφημη Διακήρυξη της 3ης Σεπτέμβρη από τον Αντρέα και τους συντρόφους του – κυρίως τους παλιούς του ΠΑΚ. Συνεντεύξεις και δηλώσεις όπου ο Αλέκος κατακεραύνωνε τον νέο ηγέτη της σοσιαλδημοκρατίας και του επέρριπτε ευθύνες συνολικά για τη στάση του και κατά την περίοδο της χούντας και κατά την περίοδο που ο Γεώργιος Παπανδρέου ήταν πρωθυπουργός αλλά έπεσε από την Αποστασία του 1965. Ο Αλέκος Παναγούλης ήταν ένα θηρίο το οποίο, είτε ήταν μέσα σε κλουβί βασανισμένο από τους δυνάστες του είτε ήταν έξω – μέσα στον λαό ακόμα και στη Βουλή –, δεν σιωπούσε, δεν σταματούσε, δεν συναινούσε σε κάτι με το οποίο δεν συμφωνούσε η μέσα του συνείδηση. Αυτό ακριβώς τον έκανε νούμερο 1 κίνδυνο του χουντικού καθεστώτος αλλά και αυτό τον είχε κάνει ήδη μεταπολιτευτικά ένα πρόσωπο – κινούμενη βόμβα όχι μόνο για τις γκρίζες ζώνες του καθεστώτος που διακυβέρνησε τυραννικά για επτά χρόνια αλλά και για μέρος της μεταπολιτευτικής πολιτικής σκηνής. Ούτε μάσαγε τα λόγια του ούτε τίποτα. Ηταν κάτι που είχε επιδράσει πάνω του. Η ηρωική μορφή της μάνας του. Τα αδέρφια του αγωνιστές Στάθης και Γιώργος. Ο δεύτερος χάθηκε ξαφνικά και μυστηριωδώς. Επέδρασε στον Αλέκο και η Οριάνα Φαλάτσι, ο μεγάλος του έρωτας, η ιταλίδα δημοσιογράφος. Επέδρασαν πάνω του οι σύντροφοί του (Κλωνιζάκης, Βερυβάκης, Γιώτας, Σηφουνάκης κ.ά.).

Πενήντα χρόνια ύστερα από τότε που έγινε το τρομερό τροχαίο και που παραλίγο να του στοιχίσει τη ζωή, ο Αλέκος είναι εδώ, είναι μεγάλος, έχει ακόμα τις πληγές των μεγάλων βασανιστηρίων του. Εχει όμως και εκείνη τη λαϊκή σοφία του ηλικιωμένου ανθρώπου που έχει περάσει πολλά αλλά και που διατηρεί μία εμμονή και μία προσήλωση με αυτό που λέγεται δημοκρατικό κεκτημένο. Ο Παναγούλης δεν στοιχίστηκε στον άξονα Αριστεράς – Δεξιάς. Παρέμεινε ένας δημοκράτης του Κέντρου αλλά ταυτόχρονα ένας ριζοσπάστης του Κέντρου. Ενας αγωνιστής της δημοκρατίας και των ελευθεριών. Ενας ευαίσθητος άνθρωπος που με την υψηλή του ποίηση άφησε εποχή αφού την έγραψε, την παρήγαγε από το ίδιο του το αίμα μέσα στα κελιά που τον έσερναν οι βασανιστές του. Πενήντα χρόνια μετά, ο ίδιος είναι ένας ηλικιωμένος πολιτικός Λαϊκός γέροντας που διατηρεί επιφυλάξεις για το σύνολο του σημερινού πολιτικού συστήματος. Τις ίδιες επιφυλάξεις που είχε για τον Αντρέα διατηρεί και για το εγχείρημα του Τσίπρα. Ο Αλέκος δεν έχει προσεγγίσει το ΠΑΣΟΚ του Ανδρουλάκη. Διατηρεί κριτική στάση απέναντι στη Νέα Δημοκρατία και στην κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη. Ενίοτε σφυροκοπά για θέματα όπως οι υποκλοπές. Με αυτό είναι έξω φρενών. Είναι θέματα τα οποία σε καμία περίπτωση δεν θα μπορούσε ποτέ να ανεχτεί εκείνος ο αγωνιστής της δημοκρατίας. Μέσα στα καφενεία, στα στέκια του λαού όπου τον συναντά ο κόσμος, αυτόν, έναν ζωντανό θρύλο. Πενήντα χρόνια από το 1976 που παραλίγο να του στοιχίσει τη ζωή. Τον ρωτάνε για τα πολιτικά, για τα οικονομικά, για τα διεθνή. Και εκείνος είναι έξαλλος με τον πρόεδρο Τραμπ αλλά και κριτικός απέναντι στην Ευρώπη, κριτικός σε Ρωσία και Κίνα. Ο Αλέκος Παναγούλης δεν χωρά πουθενά. Μόνον ως γέροντας, υποβασταζόμενος από μια πελώρια μαγκούρα, κοιτάει πότε πότε ψηλά. Μήπως και δει κανέναν από τη γενιά του (γεννημένος το 1936, 90 ετών σήμερα). Περπατάει τα πρωινά στη Γλυφάδα. Κάποιοι τον αναγνωρίζουν με δέος. Κάποιοι νεότεροι, όχι, σκυμμένοι στα κινητά τους. Μια μορφή που θυμίζει το μέτρο των πραγμάτων.

ΣΧΟΛΙΑ
ΠΡΟΣΘΗΚΗ ΣΧΟΛΙΟΥ
0 /50
0 /2000