Αντώνης Μυλωνάκης, συγγραφέας
«Μάλλον του Πέτρου»
Θα ήθελα να δω τη ζωή ενός από τους μαθητές του Ιησού. Μάλλον του Πέτρου. Ηταν ο πιο άνθρωπος από όλους, ούτε θεϊκός ούτε σύμβολο από μάρμαρο. Ενας φοβισμένος ψαράς γεμάτος αντιφάσεις. Στη δεύτερη, σχεδόν αυτονόητη ερώτηση «γιατί αυτόν;», η απάντηση έρχεται αβίαστα. Γιατί η ιστορία των ανθρώπων άλλαξε ακριβώς εκείνο το χρονικό σημείο, από αυτούς ακριβώς τους συγκεκριμένους ανθρώπους. Οσα είπαν επηρεάζουν ακόμη και σήμερα τον άνθρωπο στον πυρήνα του. Επηρεάζουν την επιλογή συντρόφου του, το αν μπορεί να φάει κρέας μια Τετάρτη, το αν θα ταφεί ή θα καεί το σώμα του μετά θάνατον. Θα ήθελα να ξέρω ποιος ήταν εκείνος που – άθελα του – τα πυροδότησε όλα αυτά. Πού μεγάλωσε, τι ώρα κοιμόταν, αν είχε ύπνο, πώς απευθυνόταν στη μητέρα του. Και γιατί όχι τον Ιησού; Η τρίτη φυσική ερώτηση. Γιατί πιστεύω πως ακόμη και σε αυτό το φανταστικό πλαίσιο, κανείς δεν θα έλεγε την αλήθεια για Αυτόν.
Απόστολος Κίτσος, τραγουδοποιός
«Της Τζόνι Μίτσελ»
Η ζωή της Τζόνι Μίτσελ είναι από µόνη της κινηµατογραφική. Ενα κορίτσι που µεγάλωσε στον καναδικό Βορρά, νίκησε την πολιοµυελίτιδα, έφυγε πάµπτωχη µε µια κιθάρα για την Αµερική για να ζήσει τα όνειρά της, έδωσε το παιδί της για υιοθεσία για να επιβιώσει και µετέτρεψε τον πόνο της σε τέχνη που άλλαξε τη µουσική και την τραγουδοποιία για πάντα. Το «Blue», που θα µπορούσε να γίνει µια ταινία από µόνο του, είναι µια εξοµολόγηση ψιθυρισµένη στο σκοτάδι, ένας καθρέφτης µοναξιάς και ελευθερίας. Δεν σταµάτησε ποτέ να ταξιδεύει, να κινείται, κυριολεκτικά και µεταφορικά. Οι θυελλώδεις σχέσεις της (µεταξύ των οποίων και µε τον Λέοναρντ Κοέν), η σύγκρουση ανάµεσα στην ανάγκη για αγάπη και την ανάγκη για ελευθερία, η απόφασή της να µη συµβιβαστεί ποτέ καλλιτεχνικά και να υπονοµεύει συνεχώς τον ίδιο της τον µύθο συνθέτουν ένα πορτρέτο σπάνιας ακεραιότητας και γενναιότητας. Η ζωή της Τζόνι Μίτσελ είναι µια συνεχής κίνηση προς το άγνωστο. Η ιστορία της δεν είναι θρίαµβος αλλά διαδροµή, όχι δόξα αλλά αλήθεια.
Γιάννης Νιάρρος, ηθοποιός
«Κιθ Τζάρετ, Τσικ Κορία, Μπραντ Μελντάου»
Στον κινηµατογράφο θα ήθελα να δω τη βιογραφία µεγάλων πιανιστών όπως o Μπραντ Μελντάου, ο Κιθ Τζάρετ (φωτογραφία) και ο Τσικ Κορία, πιο σύγχρονων µουσικών που δεν έχουµε την τύχη να εµβαθύνουµε στο έργο τους µέχρι σήµερα. Μου φαίνεται πολύ πολύπλευρη η εκπαίδευση στην τζαζ και άρα πιο περίπλοκη κατά µια έννοια, ελεύθερη και δηµιουργική, οπότε θα ήθελα να δω πώς έφτασαν αυτοί οι άνθρωποι να γίνουν µεγάλοι µουσικοί. Θα ήθελα ο φακός να εµβαθύνει στη µελέτη τους και µέσα από την έρευνα να σκιαγραφείται η δουλειά τους.
Θοδωρής Γκόνης, σκηνοθέτης, στιχουργός
«Του Γιώργου Σεφέρη»
Θα ήταν υπέροχο να γίνει µια σειρά για τον Γιώργο Σεφέρη. Θα ήθελα να δω κυρίως τη ζωή του, η οποία όµως να καταµαρτυρά το έργο του. Μου αρέσει ο στίχος του «Φώναξε τα παιδιά να µαζέψουν τη στάχτη και να τη σπείρουν, ό,τι πέρασε πέρασε σωστά». Σπανίζουν σήµερα τέτοιοι δάσκαλοι, οπότε θα είναι καλό να υπάρξει στην τηλεόραση κάτι για εκείνον. Βέβαια, θα είναι πολύ δύσκολο εγχείρηµα κι αυτός που θα το αναλάβει πρέπει να έχει δίπλα του τη βοήθεια σπουδαίων µελετητών. Θέλει δραµατουργία πολύ µεγάλη, µελετητές του έργου του και έναν ηθοποιό κύρους να σηκώσει το βάρος ενός από τους τελευταίους βασιλικούς ελέφαντες του ελληνικού έθνους.
Λουκία Μιχαλοπούλου, ηθοποιός
«Της Ελένης Μπούκουρα-Αλταμούρα»
Θα ήθελα να δω σε κινηµατογραφική αφήγηση τη ζωή της Ελένης Μπούκουρα-Αλταµούρα (1821-1900, εδώ σε αυτοπροσωπογραφία της). Είναι µια ιστορία που συνδυάζει καλλιτεχνική ιδιοφυΐα, προσωπική θυσία και κοινωνικό θάρρος. Πρόκειται για την πρώτη ελληνίδα ζωγράφο του 19ου αιώνα, η οποία διέσπασε τα όρια του φύλου και των κοινωνικών περιορισµών της εποχής της. Μεταµφιέστηκε σε άνδρα για να σπουδάσει στην Ιταλία, κίνηση που µαρτυρά θάρρος, αποφασιστικότητα και ξεπερνά τα στενά όρια της τέχνης. Η προσωπική της ζωή ήταν περιπετειώδης, γεµάτη έρωτες, απώλειες και τραγωδίες. Την εγκατέλειψε ο σύζυγός της, χάνει τα δυο της παιδιά, καταβυθίζεται στην αποµόνωση και την ψυχική οδύνη. Μέσα από τη ζωή της το κοινό θα γνωρίσει όχι µόνο µια σπουδαία ζωγράφο, αλλά και µια γυναίκα που προχώρησε κόντρα στους περιορισµούς της εποχής της, αφήνοντας πίσω µια κληρονοµιά που αξίζει να αναδειχθεί στη µεγάλη οθόνη.
Θοδωρής Κουτσογιάννης, ιστορικός της τέχνης
«Του Κωνσταντίνου Βολανάκη»
Η πορεία ζωής και δηµιουργίας του εξαιρετικού ζωγράφου Κωνσταντίνου Βολανάκη (1837-1907) προσφέρεται για µεταφορά στην κινηµατογραφική οθόνη, τόσο ως εικόνα όσο και ως περιεχόµενο. Με τους σταθµούς του βίου του σε διαφορετικά µέρη, µας µεταφέρει από την ακόµη τότε υπό οθωµανικό ζυγό Κρήτη (Ηράκλειο 1837-51) στο νεότευκτο ελληνικό κράτος, στην Ερµούπολη (1851-56) και στην Αθήνα και τον Πειραιά (1883-1907), όπου εγκαταστάθηκε µετά τη σταδιοδροµία του στο εξωτερικό, δηλαδή στην ανθηρή ελληνική κοινότητα της Τεργέστης (1856-64) και στο φιλελληνικό Μόναχο (1864-83), όπου µαθήτευσε καλλιτεχνικά. Το ίδιο δε το έργο του (θαλασσογραφίες) προσφέρει πλάνα εκπληκτικής εικαστικότητας. Αν και καταξιωµένος και «εµπορικός» σήµερα, επιστρέφοντας στην Ελλάδα έφτασε σε οικονοµικό και υπαρξιακό αδιέξοδο, µέχρις απόπειρας αυτοκτονίας (1891), ενώ στην κηδεία του παρευρέθηκαν ελάχιστοι άνθρωποι. Από πολλές λοιπόν απόψεις ο «µυθιστορηµατικός» καλλιτέχνης Βολανάκης αντιπροσωπεύει τη δηµιουργική Ελλάδα του 19ου αιώνα, που θέλει αλλά και αδυνατεί να συγχρονιστεί µε τη συγκαιρινή της Ευρώπη.
Δρ Αναστασία Γκαδόλου, γενική διευθύντρια Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης
«Του Γιάννη Μπουτάρη»
Η σχεδόν προδιαγεγραµµένη, λόγω οικογενειακής παράδοσης, ενασχόληση του Γιάννη Μπουτάρη µε το κρασί, η συλλογική του δράση, οι καινοτοµίες που εισήγαγε και οι συγκρούσεις που σηµάδεψαν τον κλάδο στην Ελλάδα από τη µεταπολεµική περίοδο έως σήµερα συνιστούν – κατά τη γνώµη µου – υλικό άξιο κινηµατογραφικής αποτύπωσης. Πέρα από τη ζωή και το έργο του οινοποιού «κυρ Γιάννη», ιδιαίτερη έµφαση αξίζει να δοθεί στη νικηφόρα του µάχη µε το τέρας του αλκοολισµού, καθώς και στη στήριξη που πρόσφερε σε άλλους ανθρώπους που πάλευαν µε την εξάρτηση. Οι πολιτικές του θέσεις και ορισµένες αµφιλεγόµενες πτυχές της συµπεριφοράς του υπήρξαν αιτία έντονου διχασµού στον δηµόσιο διάλογο. Ωστόσο, υπήρξε ένα βαθιά πολιτικό πρόσωπο, µε διαρκή και ουσιαστική ενασχόληση µε τα κοινά από διαφορετικούς ρόλους: ως ιδρυτικό µέλος του Μακεδονικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης, ως ιδρυτής του «Αρκτούρου», οργανισµού αφιερωµένου στην προστασία της καφετιάς αρκούδας και της άγριας ζωής, αλλά και ως πρωτεργάτης της ίδρυσης του Μουσείου Ολοκαυτώµατος. Η ιστορία του µπορεί να αποτυπώσει τη θυµοσοφία, το χάρισµα και τις αντιφάσεις ενός ανθρώπου που άφησε ισχυρό αποτύπωµα στη σύγχρονη ελληνική πραγµατικότητα.
Ολγα Μαλέα, σκηνοθέτρια
«Της Αγκαθα Κρίστι»
Δεδομένου του μεγάλου ελλείμματος που έχουμε στην ανάδειξη γυναικείων προσωπικοτήτων, θα ήθελα να δω τη ζωή της Αγκαθα Κρίστι. Διαβάζω την αυτοβιογραφία της αυτόν τον καιρό, την οποία έγραψε παράλληλα με τα 50 αστυνομικά μυθιστορήματά της, και έχω ενθουσιαστεί. Ενα εντυπωσιακό στοιχείο είναι πόσο νωρίς στη ζωή της άρχισε να γράφει και να δημοσιεύει και πόσο αργότερα άρχισε να θεωρεί τον εαυτό της συγγραφέα. Ενα δεύτερο εντυπωσιακό στοιχείο είναι ότι, όταν ο άντρας της τα έφτιαξε με μια νεαρή γραμματέα, η Αγκαθα δεν έμεινε σε έναν γάμο υποτίμησης. Απογοητεύτηκε μεν, στεναχωρήθηκε πολύ, αλλά χώρισε και λίγο αργότερα παντρεύτηκε έναν κατά 14 χρόνια νεότερό της αρχαιολόγο, με τον οποίο έζησε ευτυχισμένη μέχρι το τέλος της ζωής της. Φυσικά συνέχισε να γράφει τις διαβαστερές ιστορίες της που έχουν μεταφραστεί σε 100 γλώσσες και έχουν πουλήσει πάνω από 2 δισεκατομμύρια αντίτυπα.
Γιώργης Μαγγίνης,
επιστημονικός διευθυντής Μουσείου Μπενάκη
«Τη ζωή ενός εκκεντρικού ήρωα»
Εστω ότι τη βιογραφία ενορχήστρωνε ένας ικανός σκηνοθέτης, έστω ότι τους χαρακτήρες υποδύονταν ταλαντούχοι ηθοποιοί, έστω ότι η παραγωγή είχε μεγάλο προϋπολογισμό. Ακόμα κι αν όλα τούτα ήταν εξασφαλισμένα, και πάλι θα δυσκολευόμουν να δω έναν από τους «σοβαρούς» ήρωές μου να ζωντανεύει στο πανί ή τη μικρή οθόνη. Θα προτιμούσα τη ζωή ενός εκκεντρικού ήρωα – π.χ., του ιππότη Ντ’ Εόν, παρενδυτικού διπλωμάτη και κατασκόπου στην υπηρεσία του γαλλικού στέμματος– ή ακόμα και ενός γελοίου προσώπου – ποιος δεν έχει απολαύσει τη Μέριλ Στριπ ως «φάλτσο σοπράνο» Φλόρενς Φόστερ Τζένκινς; Οι καλλιτεχνικές λοξοδρομήσεις από την ιστορική αλήθεια θα ήταν πιο ανεκτές και διασκεδαστικές εάν δεν προσδοκούσα να διδαχτώ ή να βρω παράδειγμα, εάν στόχος ήταν απλά να ψυχαγωγηθώ. Βέβαια, αυτό δεν σημαίνει πως υπάρχει ανθρώπινη ζωή δίχως στοιχεία δράματος ή και τραγωδίας. Ισως μια ταινία κινουμένων σχεδίων για τη δικτατορία του Θεόδωρου Πάγκαλου; Με μουσική υπόκρουση ρεμπέτικα του 1920;
