Αβεβαιότητα και από τη Γερμανία;

Θα μπορούσε η Γερμανία να οδεύει προς πρόωρες εκλογές αυτό το φθινόπωρο; Ο κίνδυνος να καταρρεύσει ο τρικομματικός συνασπισμός του καγκελαρίου Ολαφ Σολτς τις επόμενες εβδομάδες γίνεται περιστασιακά πρωτοσέλιδο. Ενώ δεν μπορούμε να αποκλείσουμε εντελώς ότι η κυβέρνηση μπορεί να καταρρεύσει, εξακολουθούμε να το θεωρούμε απίθανο με πιθανότητα μόλις 10%-15%. Πολύ πιο πιθανό είναι ότι οι ηγέτες του συνασπισμού θα καταλήξουν σε συμφωνία για το προσχέδιο προϋπολογισμού του 2025 μέσα στις επόμενες δύο ή το πολύ τέσσερις εβδομάδες. Κανένα από τα τρία κόμματα δεν θα είχε τίποτα να κερδίσει από την πτώση της κυβέρνησης.

Το σκηνικό είναι ξεκάθαρο. Το συνταγματικό φρένο χρέους της Γερμανίας περιορίζει τα διαρθρωτικά ομοσπονδιακά ελλείμματα στο 0,35% του ΑΕΠ. Για να συμμορφωθεί με τον κανόνα, ο συνασπισμός πρέπει να κλείσει κενό έως και 25 δισ. ευρώ (0,6% του ΑΕΠ) στο προσχέδιο προϋπολογισμού για το 2025, σύμφωνα με τις περισσότερες αναφορές. Δεν είναι εύκολο να γίνει.

Ομως εξακολουθώ να περιμένω τα τρία μέρη να διευθετήσουν τις διαφορές τους σύντομα, παρά τις τρέχουσες σοβαρές διαφορές τους, αλλιώς τα τρία κόμματα θα χάσουν όλα σε πρόωρες εκλογές και πιθανότατα βαριά.

Οι ηγέτες των κομμάτων διεξήγαγαν μέχρι στιγμής τις επίμαχες διαπραγματεύσεις για τον προϋπολογισμό χωρίς πολλές διαρροές σχετικά με τις λεπτομέρειες. Αυτή η νέα πειθαρχία είναι ενθαρρυντική και αξιοσημείωτη. Υποδηλώνει ότι είναι πολύ σοβαροί για την εξεύρεση συμβιβασμού.

Οπως ήταν αναμενόμενο, φαίνεται να μειώνουν την ανάγκη για γνήσιες περικοπές καταφεύγοντας σε κάποια λογιστικά τεχνάσματα και άλλες αλλαγές. Με τύχη και κάποια δημιουργική λογιστική, τα διάφορα μέτρα θα μπορούσαν να μειώσουν την ανάγκη για πραγματικές περικοπές δαπανών σε επίπεδο που μπορεί να είναι απλώς ανεκτό για την Κεντροαριστερά, ειδικά εάν η εναλλακτική είναι πλήγμα της από πρόωρες εκλογές.

Σε αντίθεση με τις περισσότερες άλλες χώρες της Ευρώπης, η Γερμανία πιθανότατα οδεύει προς ήπια λιτότητα το 2025, όπως ήδη το 2024. Θεωρούμε ότι αυτό είναι ένας από τους λιγότερους σημαντικούς λόγους για τους οποίους η κυκλική ανάκαμψη θα μπορούσε να είναι ελαφρώς πιο υποτονική στη Γερμανία από ό,τι αλλού στην ευρωζώνη. Επιπλέον, η ακριβή ενέργεια, ο αυξανόμενος ανταγωνισμός από την Κίνα στις παγκόσμιες αγορές και οι γεωπολιτικοί κίνδυνοι συνεχίζουν να επηρεάζουν τις γερμανικές επιδόσεις.

Πιο εμπεριστατωμένες μεταρρυθμίσεις θα πρέπει πιθανότατα να περιμένουν μετά τις επόμενες εκλογές τον Σεπτέμβριο του 2025 (με μια μικρή πιθανότητα πρόωρων εκλογών ήδη το φθινόπωρο). Αναμένουμε από έναν μελλοντικό συνασπισμό υπό την ηγεσία του CDU/CSU με έναν κεντροαριστερό εταίρο (πιο πιθανό το SPD από τους Πράσινους) να χαλαρώσει το φρένο του χρέους προς όφελος περισσότερων επενδύσεων με αντάλλαγμα έναν πιο ενδελεχή εξορθολογισμό, κοινωνικές δαπάνες και αυστηρότερους ελέγχους της παράτυπης μετανάστευσης (δύο αιτήματα της Κεντροδεξιάς).

Ο Χόλγκερ Σμίντινγκ είναι επικεφαλής οικονομολόγος της επενδυτικής τράπεζας Berenberg