Ανοχύρωτη πολιτεία

Σχετικά με τα όσα τραγικά συμβαίνουν εκ νέου στα πανεπιστήμια, θα έπρεπε αρχικά να επαινεθεί η μετά 35 χρόνια κατάργηση του τρισάθλιου δήθεν «ακαδημαϊκού ασύλου» από την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας. Το γεγονός αυτό επέτρεψε στον πρόσφατα απελθόντα πρύτανη του ΕΜΠ Ανδρέα Μπουντουβή να ζητήσει τη βοήθεια της Αστυνομίας, όταν ήταν απαραίτητο, πράγμα που είχε ως συνέπεια την πρώτη στην ιστορία δικαστική καταδίκη φοιτητή. Πλην, όμως, σήμερα η ανομία είναι και πάλι κυρίαρχη στα πανεπιστήμια και μάλιστα με πρωτόγνωρες διαστάσεις.

Συγκεκριμένα διαβάζω στο εξώφυλλο της εφημερίδας «ΤΑ ΝΕΑ» στις 24.1.24:

Ο νόμος της κουκούλας στο υπό κατάληψη ΕΜΠ. Αγρια επίθεση με θύμα φοιτητή. Με σοβαρές κακώσεις στο κεφάλι μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο. Τον έσωσαν από τις σιδηρογροθιές οι συμφοιτητές του. Είχαν προηγηθεί δύο επιθέσεις μπαχαλάκηδων στην πρυτανεία μερικές ώρες πριν. Το περιστατικό έλαβε χώρα αμέσως μετά τη γενική συνέλευση των φοιτητών. Κραυγή αγωνίας από φοιτήτρια: «Φοβόμαστε».

Και τι κάνει η κυβέρνηση μπροστά σ’ αυτή την έκρυθμη κατάσταση; Ο,τι και όλες οι προηγούμενες επί πέντε δεκαετίες, την πάπια δηλαδή. Ακόμα χειρότερα, σε εγκύκλιο από 25.1.24 συνιστά την κωμικοτραγική και τελείως ανεφάρμοστη διέξοδο… να γίνονται οι εξετάσεις προφορικά (από έναν καθηγητή, που έχει εξωπεταχτεί από το εργαστήριο του, σε εκατοντάδες εξεταζόμενους) μέσω Διαδικτύου. Τίποτε δεν αναφέρεται για την εφαρμογή των νόμων του κράτους.

Αυτά, δε, γίνονται από την (τελευταία στη σειρά) κυβέρνηση που έχει εγκαταλείψει το Πολυτεχνείο σε έσχατη ένδεια, με σημερινή κρατική χρηματοδότηση μειωμένη κατά 71% από εκείνη του 2009 και αντίστοιχα με τους καθηγητές μειωμένους κατά 36% ενώ οι σπουδαστές έχουν αυξηθεί κατά 21%. Επιπλέον, οι ολίγοι καθηγητές δουλεύουν με εξευτελιστικές αμοιβές (από το 99% του μισθού του αρεοπαγίτη το 1995 στο 52% σήμερα) και αντίστοιχες συντάξεις. Και μέσα σ’ αυτό το μπάχαλο, που περιλαμβάνει το γεγονός ότι είμαστε η μοναδική πολιτισμένη χώρα χωρίς ανώτερη εκπαίδευση, το μόνο που ενδιαφέρει την κυβέρνηση φαίνεται να είναι η ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων.

Παρά ταύτα, το Πολυτεχνείο λειτουργεί άκρως αξιοπρεπώς σε διεθνές επίπεδο και συνεπώς η μεγάλη πλειονότητα των καθηγητών του, όχι μόνο καταδικάζει τις καταλήψεις –που έχουν εξαπλωθεί σε όλες τις σχολές του ΕΜΠ, σε οκτώ από τις οποίες είναι ήδη στην τρίτη εβδομάδα– αλλά μέσω αποφάσεων των γενικών συνελεύσεων των σχολών (που γίνονται ηλεκτρονικά / εξ αποστάσεως) ενημερώνουν τους φοιτητές ότι η πραγματοποίηση της χειμερινής εξεταστικής  καθίσταται αδύνατη. Επιπλέον, οι καθηγητές αναφέρονται στη μεγάλη ζημιά που προκαλούν οι καταλήψεις στο ίδρυμα, πέραν αυτής που προκαλείται στους φοιτητές, που ανατρέπεται το πρόγραμμα των σπουδών τους και ο προγραμματισμός της ζωής τους. Η ζημιά αυτή αφορά κυρίως στην αδυναμία εκτέλεσης οποιουδήποτε εργαστηριακού έργου, λόγω εκδίωξης, από τους καταληψίες, των φοιτητών, ερευνητών και καθηγητών, με σοβαρές συνέπειες οικονομικές αλλά και κύρους. Γι’ αυτές τις γενικευμένες σοβαρές βλάβες που υφίσταται το ίδρυμα από τις καταλήψεις αλλά και για τον τραυματισμό του φοιτητή η διοίκηση του ΕΜΠ πρέπει να πάρει θέση και να τη δηλώσει προς πάσα κατεύθυνση και προς κάθε αρμόδια αρχή.

Θα πρέπει άραγε να λειτουργεί ένα πανεπιστήμιο υπό γενικευμένη κατάσταση έκδηλης και επικίνδυνης παρανομίας, όπως δυστυχώς συνάγεται από την από 23.1.24 ανακοίνωση της Συνόδου Πρυτάνεων;

Ευτυχώς στις 26.1.24 έγινε γνωστό ότι οι εισαγγελικές αρχές επιλήφθηκαν του ιδιαίτερα σοβαρού θέματος.

Ο Θόδωρος Λουκάκης είναι ομότιμος καθηγητής του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου