Η «επόμενη μέρα»

Πολλή συζήτηση έχει γίνει από τη στιγμή που ανακοινώθηκε το αποτέλεσμα των εκλογών της 21ης Μαΐου για την «επόμενη μέρα», κυρίως εστιασμένη στον ΣΥΡΙΖΑ και τη σημαντική, αναμφίβολα, ήττα του.

Ωστόσο, όσο χρήσιμη και ενδιαφέρουσα και αν είναι η ανάλυση του εκλογικού αυτού αποτελέσματος, στην οποία ο καθένας και η καθεμία θα είχε να εισφέρει πολλές σκέψεις – και το έκανε πρώτος ο ίδιος ο ΣΥΡΙΖΑ – ο εκλογικός κύκλος είναι ακόμη ανοιχτός. Ετσι, εκτός του ότι τα όποια συμπεράσματα και αναλύσεις έχουν σημαντικό βαθμό προσωρινότητας, το κυριότερο είναι ότι και στην πραγματικότητα αυτό που διακυβεύεται δεν είναι μόνο ή κυρίως η «επόμενη μέρα» του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά η «επόμενη μέρα» της κοινωνίας και της χώρας.

Ο ΣΥΡΙΖΑ, με όλες τις αδυναμίες που θα μπορούσε κανείς να του καταμαρτυρήσει, υπήρξε την προηγούμενη δεκαετία και πλέον η ισχυρότερη φωνή, το ισχυρότερο στήριγμα των πολλών. Αναδύθηκε εκλογικά αλλά και κοινωνικά / κινηματικά μέσα από την ανάγκη που γέννησε η οικονομική κρίση και η λιτότητα των αρχών της προηγούμενης δεκαετίας, δεν αποτέλεσε όμως απλώς ένα όχημα έκφρασης κοινωνικής δυσαρέσκειας και οργής. Κυβέρνησε τη χώρα για τεσσεράμισι χρόνια και κατόρθωσε σε δύσκολες συνθήκες να σταθεροποιήσει την οικονομία, να προστατέψει την κοινωνία και να διευρύνει το πεδίο των δικαιωμάτων και της δημοκρατίας.

Και στη συνέχεια εξάλλου – προφανώς με τρόπο που κρίθηκε μη επαρκώς ικανοποιητικός από τους πολίτες – αποτέλεσε ως αξιωματική αντιπολίτευση τη δύναμη που κατεξοχήν έδωσε μάχες εντός και εκτός Βουλής για σχεδόν όλα τα μεγάλα ζητήματα που ανέκυψαν την περίοδο 2019 – 2023: από το δημόσιο σύστημα υγείας και το νερό, μέχρι το οκτάωρο και τα εργασιακά δικαιώματα, την προστασία των εισοδημάτων και το δικαίωμα στην ιδιωτικότητα και τη δημοκρατία.

Με αυτή την έννοια, άλλωστε, ο ΣΥΡΙΖΑ εκπροσώπησε και εξακολουθεί να εκφράζει έναν υπαρκτό και ευρύ κοινωνικό και πολιτικό χώρο και ένα σημαντικό σύνολο θέσεων και αιτημάτων, γι’ αυτό και – ακόμα και στις στιγμές δοκιμασίας του – δεν έχει τα χαρακτηριστικά κόμματος «κομήτη».

Αντικείμενο και διακύβευμα λοιπόν των επικείμενων εκλογών δεν είναι σε τελική ανάλυση ο ΣΥΡΙΖΑ αλλά η ζωή των ανθρώπων στην Ελλάδα. Θα ήταν λάθος σε αυτή την προεκλογική περίοδο οι πολίτες να μετατραπούν από διαμορφωτές σε σχολιαστές της πολιτικής. Η προεκλογική περίοδος, ακόμα και με τους περιορισμούς της, είναι ευκαιρία να συζητηθούν μεγάλα διλήμματα και προκλήσεις: τι συγκροτεί μία δίκαιη και ευημερούσα κοινωνία και πώς μεταφράζεται αυτό σε πολιτικές για την εργασία, τα εισοδήματα, την καθολική πρόσβαση σε κοινά αγαθά και δημόσιες υπηρεσίες, τις προτεραιότητες των δημόσιων επενδύσεων, τους θεσμούς, τη διεύρυνση του πεδίου των δικαιωμάτων κ.ο.κ.

Μέσα από αυτή την ουσιαστική πολιτική και προγραμματική συζήτηση έχει επιλέξει εξάλλου και ο ΣΥΡΙΖΑ να επιχειρήσει την εν κινήσει διόρθωση της πορείας του. Η ιστορία του έχει αποδείξει ότι όχι απλώς έχει την ικανότητα να αφουγκραστεί και να εκπροσωπήσει τις κοινωνικές διαθέσεις, ανάγκες, αγωνίες, αιτήματα και ελπίδες, αλλά και ότι ο ίδιος ως οργανισμός τρέφεται από την αλληλεπίδρασή του με την κοινωνία.

Η Δανάη Κολτσίδα είναι διευθύντρια του Ινστιτούτου Νίκος Πουλαντζάς