Ο σύμμαχος

Το πραγματικό ερώτημα τόσο των πολλών που ψήφισαν για να συνεχίσει να κυβερνά όσο και των λίγων που ψήφισαν για να φύγει ήταν εδώ και καιρό σαφές: ποιος θα είναι ο Μητσοτάκης της δεύτερης θητείας. Και οι απαντήσεις, που επηρέασαν σε έναν βαθμό και την ψήφο τους, ήταν δύο ειδών.

Οι μεν πιστεύουν ότι ο δεύτερος Μητσοτάκης θα είναι πιο χαλαρός. Απαλλαγμένος από το άγχος της επανεκλογής, τους εκβιασμούς των «σκληρών» του κόμματός του και τον μπελά μιας πιθανής συνεργασίας με τον Ανδρουλάκη, θα μπορέσει να επικεντρωθεί σε δύο βασικούς στόχους: τις πραγματικές μεταρρυθμίσεις που έχει ανάγκη η χώρα και την επανέναρξη του ελληνοτουρκικού διαλόγου με φόντο τη Χάγη.

Οι δε φοβούνται ότι θα είναι πιο αυταρχικός. Αν μετά το σκάνδαλο των υποκλοπών και τα Τέμπη πέτυχε μια τέτοια διαφορά από τον ΣΥΡΙΖΑ, λένε, τίποτα δεν θα τον εμποδίσει να είναι τη δεύτερη φορά ακόμη πιο κυνικός. Η μόνη ελπίδα ήταν να του βάζει φρένο ο συγκυβερνήτης – και χάνεται κι αυτή. Στο εξής κανείς, ούτε μέσα ούτε έξω από το κόμμα του, δεν θα μπορεί να τον αμφισβητήσει.

Το δεύτερο δύσκολα θα συμβεί. Ο Μητσοτάκης δεν έχει ψευδαισθήσεις, γνωρίζει ότι, όπως και όταν εξελέγη αρχηγός του κόμματός του, πολλοί τον ψήφισαν για να μη βγουν οι «άλλοι». Η εμπειρία της προηγούμενης τετραετίας τον δίδαξε ότι ο συγκεντρωτισμός είναι επικίνδυνος. Και φυσικά δεν είναι «Ερντογάν», όπως η Ελλάδα δεν είναι «Ουγγαρία». Οι σχετικοί μύθοι που διακίνησε ο ΣΥΡΙΖΑ εξάντλησαν την όποια χρησιμότητά τους.

Θα συμβεί το πρώτο; Ο αρχηγός της Νέας Δημοκρατίας, όπως και κάθε φιλόδοξος πολιτικός, θέλει να αφήσει ένα ορατό στίγμα, και αυτό το στίγμα στην πρώτη του θητεία δεν φάνηκε. Εχει να τα βάλει με πολλούς. Τον λαϊκισμό στο κόμμα του. Την τοξικότητα της αντιπολίτευσης. Τη διαφθορά και τη γραφειοκρατία. Οπως, φυσικά, και τον κακό του εαυτό. Αλλά η Ιστορία δεν θα του δώσει άλλη ευκαιρία.

Εχει άλλωστε έναν πολύτιμο σύμμαχο: μια κοινωνία επιτέλους «κανονική». Κουρασμένη, αναμφίβολα. Πικραμένη, πληγωμένη, ενίοτε οργισμένη. Οπλισμένη όμως με τα αποτελέσματα των πειραματισμών της. Εμπιστεύτηκε την τύχη της σε Μεσσίες, δοκίμασε τους λαϊκισμούς της Δεξιάς και της Αριστεράς, έφτασε να ενισχύσει ακόμη και μορφώματα νεοναζιστικής έμπνευσης. Πλέον είναι ώριμη, ωριμότερη και από πολλές ευρωπαϊκές. Θέλει σταθερότητα, ασφάλεια και ανάπτυξη.

Το μάθημα είναι φανερό και για την αξιωματική αντιπολίτευση: μπέρδεψε τις δεκαετίες. Πίστεψε ότι μπορεί να προσελκύσει ψήφους διεξάγοντας μια εκστρατεία αποκλειστικά σε αρνητικούς, και συχνά χυδαίους, τόνους. Μετέτρεψε τις εκλογές σε δημοψήφισμα υπέρ ή κατά του Μητσοτάκη – κι έχασε. Το μόνο στο οποίο ελπίζει πλέον είναι ένα καλύτερο αποτέλεσμα σε έναν μήνα. Αλλά δεν είναι ούτε αυτό δεδομένο.

Και αυτή τη φορά δεν μπορεί να κατηγορήσει παρά τον εαυτό της.