Περί δαπανών

Λένε ότι μία από τις μεγάλες διαφορές μεταξύ των φτωχών και των πλουσίων είναι ότι οι πρώτοι δαπανούν τα χρήματά τους σε αγαθά και υπηρεσίες που δεν προσφέρουν μεγάλη αξία ή απόδοση, ενώ οι πλούσιοι επενδύουν. Αν ισχύει κάτι τέτοιο και αντίστροφα, τότε από την καταναλωτική συμπεριφορά μπορεί κάποιος να διαπιστώσει ή να αντλήσει μια σοβαρή ένδειξη για το επίπεδο πλούτου ή φτώχειας μιας κοινωνίας.

Τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος δείχνουν ότι στο πρώτο τρίμηνο του έτους τα νέα καταναλωτικά δάνεια που χορηγήθηκαν ανήλθαν σε 264 εκατ. ευρώ, ξεπερνώντας τις αντίστοιχες εκταμιεύσεις για αγορά κατοικίας. Το ίδιο και με μεγαλύτερη διαφορά παρατηρήθηκε στο πρώτο τρίμηνο του 2022, αλλά και σε όλο το προηγούμενο έτος.

Πρόσφατη έρευνα από τη Focus Bari έδειξε ότι το 44% των Ελλήνων αγόρασε κινητό το τελευταίο έτος, κατατάσσοντας την Ελλάδα στην πρώτη θέση, σε σύγκριση με ανεπτυγμένες οικονομίες. Αντίθετα, βρέθηκε με αντίστοιχα ποσοστά με αναπτυσσόμενες οικονομίες. Συγκεκριμένα, στην 5η θέση, ύστερα από το Μεξικό (47%), την Κίνα (47%), τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (46%), την Ινδία (45%) και μόλις μία θέση υψηλότερα από την Ινδονησία (43%). Τα αντίστοιχα ποσοστά στη Βρετανία ήταν 19%, στη Δανία 23%. Γύρω σε αυτό το ποσοστό κινούνται ΗΠΑ, Γαλλία, Σουηδία, Καναδάς, Αυστραλία κ.ά.

Μελέτη της ΕΥ έδειξε ότι τρόφιμα, ταξίδια και ηλεκτρονικές συσκευές αποτελούν από τις πιο ανελαστικές δαπάνες για τους έλληνες καταναλωτές. Τα τρόφιμα είναι λογικό, καθώς αποτελούν βασική ανάγκη για την επιβίωση. Τα ταξίδια χρειάζονται για την ψυχική και σωματική υγεία.

Αν πράγματι αυτά αποτελούν ενδείξεις – όχι αποδείξεις – νοοτροπίας και κουλτούρας για τα οικονομικά μας, μήπως θα πρέπει να αλλάξει το οικονομικό και παραγωγικό μοντέλο της χώρας μας πρώτα από τα σπίτια μας και μέσα από τα σχολεία;