Κράτος, νέοι και εκλογές

Αν μπορούσε να υπάρξει δικαίωση για τα θύματα κάθε καταστροφής, αυτή θα ήταν μια νέα συλλογική αυτογνωσία και η απόφαση να συµβάλουµε στην καλυτέρευση της κοινωνίας που ζούμε.

Ο δρόμος της υπέρβασης των συλλογικών τραυμάτων είναι η ανάληψη ευθύνης, ο καταλογισμός, ο αναστοχασμός και η διόρθωση. Η ανάληψη της πολιτικής ευθύνης αφορά τους κυβερνώντες και ο καταλογισμός προσωπικών ποινικών ευθυνών αφορά τη δικαιοσύνη.

Η διαδικασία για τη διόρθωση των θεσμικών ελλειμμάτων μιας χώρας είναι δύσκολη και πολύπλοκη υπόθεση, υπόκειται σε αντιπαράθεση ιδεών και σύγκρουση αντιλήψεων, που η δικαίωση ή η απόρριψή τους συντελείται άμεσα στο πεδίο της δημοκρατίας και μακροπρόθεσμα στο πεδίο της ιστορίας.

Από το σοκ της τραγωδίας των Τεμπών και μέσα από το πλήθος των διαστάσεων που το καθορίζουν ως γεγονός, συγκρατώ τρεις θέσεις-κλειδιά:

Πρώτον, είναι σοβαρό λάθος να θεωρήσουμε ότι το ελληνικό κράτος είναι για πέταμα. Οσο και αν μας εξοργίζει το κραυγαλέο έως ασύλληπτο γεγονός της μετωπικής σύγκρουσης των τρένων, το ελληνικό κράτος είναι αρκετά προηγμένο, με όρους σύγκρισης στο πλαίσιο της διεθνούς πραγματικότητας, ενώ παρουσιάζει και σημαντικές καθυστερήσεις σε κάποιους τομείς, όπως ο τομέας των σιδηροδρόμων.

Το πολιτικό ζητούμενο συνεχίζει να είναι η διαρκής προσπάθεια συντονισμού και αναβάθμισης του αναχρονιστικού μέρους του, στο επίπεδο που βρίσκεται το προηγμένο. Το πρόβλημα εδώ είναι βαθιά πολιτικό: Είναι η διαχρονική υστέρηση του πολιτικού συστήματος να προχωρήσει σε μια οικοδόμηση του κρατικού μηχανισμού, αξιοκρατική και αντιπροσωπευτική. Με άλλα λόγια, είναι το πολιτικό σύστημα που πρέπει να κάνει το αποφασιστικό βήμα για τον εκσυγχρονισμό του κράτους και όχι το αντίστροφο.

Εδώ έρχεται το δεύτερο κρίσιμο σημείο, η κινητοποίηση των νέων. Με αφορμή την τραγωδία, οι νέοι κινητοποιούνται όχι απλά ως γενιά των Τεμπών ή των τρένων, αλλά ως νέοι σε μια ιδρυτική εποχή για το σύνολο του πλανήτη και, ειδικότερα, για τον τρόπο ζωής του δυτικού κόσμου, στον οποίο και ανήκουμε. Είναι οι νέοι που υφίστανται τις πολλαπλές συνεχόμενες κρίσεις και αποτελούν μια διαφορετική νέα γενιά από αυτές της μεταπολίτευσης. Δεν είναι «οι νέοι της ευημερίας», είναι «οι νέοι της δυσκολίας». Υπάρχει τομή με τις περασμένες γενιές ως προς τις κοινωνικές συνθήκες και ευκαιρίες, αλλά και ως προς τη συμμετοχή και προσέγγιση των δημοσίων πραγμάτων. Νέοι, κατά βάση κριτικοί, αλλά ακηδεμόνευτοι, που θέλουν, όμως, να οικοδομήσουν λύσεις για τη ζωή τους και το μέλλον τους.

Το πολιτικό σύστημα, λοιπόν, εγκαλείται άμεσα σε δύο πράγματα: Πρώτον, να συγχρονίσει τα δύο ελληνικά κράτη σ’ ένα ενιαίο επίπεδο εξέλιξης, ασφάλειας και προόδου. Δεύτερον, να μεταβολίσει στη νέα γενιά την αντίληψη μετατροπής κάθε οργής και κριτικής για τα κακώς κείμενα, σε οικοδόμηση και δημιουργία, ώστε η ίδια αναλαμβάνοντας υποχρεώσεις, να μπορεί να συμβάλλει ενεργά στη μετεξέλιξη του ελληνικού κράτους, σ’ ένα ολοκληρωμένο σύγχρονο ευρωπαϊκό κράτος, ικανό ν’ αντιμετωπίσει τις ανάγκες της εποχής που θα ζήσει.

Ομως για να έχουμε κράτος που μπορεί να διατηρεί τις κατακτήσεις του και, ταυτόχρονα, να διορθώνεται ώστε να το παραλάβει η νέα γενιά που θα βάλει τη δική της σφραγίδα εξέλιξης, θα πρέπει ν’ απαντήσουμε, κοιτώντας ανάμεσά μας στο σήμερα, «ποιος»; Ποιος μπορεί να εξελίξει, να διορθώσει και να παραδώσει αύριο ένα σύγχρονο  κράτος. Η απάντηση για μένα είναι προφανής: Αυτός, που το πιστεύει και, κυρίως, αυτός που έχει ένσημα σ’ αυτή την προσπάθεια.

Ο Γιώργος Φλωρίδης είναι πρώην υπουργός