«Μανιτάρια» δηλητήριο

Στα μέσα του τρέχοντος Ιανουαρίου και κατά τη διάρκεια της εβδομάδας προώθησης του γαλλικού σινεμά από τον οργανισμό της Unifrance, μια βόλτα μου στο βροχερό και κρύο Παρίσι, υπήρξε αρκετά αποκαλυπτική· για λόγους άσχετους με την αποστολή. Αναζητώντας ένα μπιστρό, ένα καφέ-μπαρ, ή τέλος πάντων κάποιον τέτοιου τύπου χώρο εστίασης για να απολαύσω έναν καφέ σε εξωτερικό μεν χώρο αλλά υπό ανεκτές συνθήκες από πλευράς θερμοκρασίας γιατί έκανε πολύ κρύο, πρόσεξα ότι δεν υπήρχαν πουθενά οι γνωστές σε όλους μας σόμπες αερίου. Οι διαφόρων μεγεθών θερμάστρες εξωτερικού χώρου που είναι γνωστές στην Ελλάδα κυρίως με το παρατσούκλι «μανιτάρια». Ονομάζονται έτσι λόγω του ανοξείδωτου «καπέλου» που διαθέτουν (που όντως θυμίζει καπέλο μανιταριού), χάρη στο οποίο έχουν θαυμάσια απόδοση και μπορούν να θερμάνουν σε μεγάλη απόσταση.

Θυμήθηκα ότι πριν από λίγο καιρό είχα ενημερωθεί ότι στην Ελλάδα πολλά καφέ-μπαρ και εστιατόρια που χρησιμοποιούσαν «μανιτάρια» στους εξωτερικούς χώρους τους είχαν ήδη προβεί στην κατάργηση αυτών των εξωτερικών μονάδων θέρμανσης μη αντέχοντας την ακρίβεια καθώς το κόστος αυτού του τύπου θέρμανσης είναι πλέον πολύ μεγάλο. Μιλώντας δε με γνωστούς μου εστιάτορες κατάλαβα το αδιέξοδό τους. Zούμε σε μια εποχή που τα κόστη τα οποία σχετίζονται με τη θέρμανση προκαλούν, χωρίς καμία υπερβολή, τρόμο. Σε πολλές περιπτώσεις ο λογαριασμός του ηλεκτρικού έχει έως και τριπλασιαστεί συγκριτικά με τα προ Covid-19 χρόνια. Για παράδειγμα, ένας μέσος όρος 450 ευρώ έχει δώσει τη θέση του κάπου ανάμεσα στα 1.900-2.000 ευρώ.

Αλλά δεν είναι μόνο το κόστος του ηλεκτρικού. Είναι και η πρώτη ύλη. Τα «μανιτάρια» λειτουργούν είτε με φυσικό αέριο είτε με φιάλες υγραερίου. Αν ο καταστηματάρχης έχει μανιτάρια με φιάλες υγραερίου, αυτό σημαίνει περίπου 27 ευρώ ανά φιάλη. Η διάρκεια της κάθε φιάλης είναι περίπου μία μέρα, με την προϋπόθεση ότι δεν θα παραμένει συνεχώς ανοιχτή. Συνεπώς για έναν χώρο εστίασης που διαθέτει π.χ. πέντε «μανιτάρια» το κόστος είναι 135 ευρώ καθημερινά, οπότε καταλαβαίνετε πού πηγαίνει ο λογαριασμός ανά μήνα. Και σε αυτό το κόστος δεν περιλαμβάνεται βεβαίως ο λογαριασμός του ηλεκτρικού ρεύματος που ανεβάζει τον προϋπολογισμό στα διπλάσια περίπου χρήματα. Επειτα από όλα αυτά, η ιδέα για κουβέρτες τοποθετημένες στις καρέκλες των τραπεζιών ακούγεται (και είναι) μια πολύ πιο συμφέρουσα, οικονομική λύση.

Δεν αμφισβητείται το γεγονός ότι η οικονομία και η μείωση του κόστους θα ήταν επίσης λόγοι που θα ωθούσαν εστιάτορες της Γαλλίας, όπως και άλλων ευρωπαϊκών χωρών, στην απόφαση της διακοπής της χρήσης εξωτερικών θερμαστρών. Μόνο που όπως μαθαίνω εκεί, στις περισσότερες χώρες του εξωτερικού, δεν είναι πια ζήτημα επιλογής του εστιάτορα το αν θα χρησιμοποιήσει σόμπες ή αν θα βάλει στη θέση τους κουβέρτες. Η κατάργηση των «μανιταριών» είναι πλέον νόμος ο οποίος ψηφίστηκε στο πλαίσιο μιας ευρύτερης προσπάθειας προστασίας της ενέργειας του περιβάλλοντος. Πέρα από το ότι οι εξωτερικές θερμάστρες είναι πολύ ακριβές για την τσέπη των επιχειρηματιών, φαίνεται ότι είναι επίσης αδηφάγες στην κατανάλωση ενέργειας, άρα επιβλαβείς για το περιβάλλον.

Φυσικά, η διά νόμου κατάργηση των «μανιταριών» έχει ενοχλήσει και ανησυχήσει πολύ τους εστιάτορες του εξωτερικού· αρκεί να αναφερθεί ότι στις Βρυξέλλες, όπου από τις αρχές της τρέχουσας χρονιάς μπήκε αυτό το πρόγραμμα σε λειτουργία, ήταν τόσο μεγάλη η ανησυχία των επιχειρηματιών της εστίασης για την πιθανότητα πελατειακής απώλειας λόγω έλλειψης θέρμανσης, που οι τοπικές Αρχές αποφάσισαν να εφαρμόσουν ένα πρόγραμμα βοήθειας με τη διανομή… εκατοντάδων κουβερτών σε επιχειρήσεις σχετικές με την εστίαση.

Μένει να δούμε αν ο νόμος αυτός θα επισκεφθεί κάποια στιγμή και την Ελλάδα, όπου η τραγελαφική ειρωνεία είναι ότι πριν από τρία χρόνια, τα μανιτάρια-θερμάστρες υπήρξαν μέρος ενός προγράμματος… επιδότησης για την εστίαση, με συνολική δημόσια δαπάνη περίπου 60 εκατ. ευρώ! Δεν μπορεί παρά να αναρωτηθεί κανείς πώς ξαφνικά η Ευρωπαϊκή Ενωση αποφάνθηκε ότι στην πραγματικότητα τα «μανιτάρια», που μόλις τα τελευταία χρόνια και με τόσο ζήλο προωθούνταν παντού, αποδείχθηκαν τελικά τόσο δηλητηριώδη και επιβλαβή για την ενέργεια;