Απόρρητο των επικοινωνιών;

Η απόπειρα παγίδευσης του κινητού τηλεφώνου του προέδρου του ΠΑΣΟΚ προκάλεσε βαθιά ανησυχία για τη λειτουργία αδιαφανών μηχανισμών σε βάρος της δημοκρατικής νομιμότητας και των ατομικών ελευθεριών. Προηγήθηκαν οι καταγγελίες για την παρακολούθηση του δημοσιογράφου Κουκάκη και του τηλεφωνικού κέντρου του ΚΚΕ στον Περισσό.

Είναι πολλές οι συμπτώσεις σε μικρό χρονικό διάστημα, για να μη σκεφτούμε τον κίνδυνο παρεκτροπής σε ένα καθεστώς ζόφου, που ταιριάζει με τον τύπο της αυταρχικής διακυβέρνησης.

Η κυβέρνηση έδειξε μέχρι τώρα, με διάφορους τρόπους, ότι θέλει να κλείσει την υπόθεση των παρακολουθήσεων και των υποκλοπών όσο πιο γρήγορα γίνεται.

Αυτό δεν θα το επιτρέψουμε, γιατί η ανακάλυψη της αλήθειας βοηθά τη Δημοκρατία και προστατεύει την ανθρώπινη αξιοπρέπεια.

Στο πλαίσιο των θεσμικών πρωτοβουλιών που θα συνεχίσει να αναλαμβάνει το ΠΑΣΟΚ, θα ήθελα να υποδείξω τη χρησιμότητα ορισμένων άμεσων μέτρων πολιτικής, που θα παρέχουν περισσότερες εγγυήσεις  ελέγχου των πάσης φύσεως μηχανισμών, πρόθυμων να παραβιάσουν το απόρρητο των επικοινωνιών.

Είναι αυτονόητο πως ελάχιστα θα αποδώσουν μέτρα και δράσεις, αν δεν ρυθμιστεί τώρα η αγορά και δεν τεθούν αυστηροί περιοριστικοί ή απαγορευτικοί κανόνες στην προμήθεια λογισμικών spyware.

Χρήσιμο πρώτο βήμα θα ήταν η ψηφιοποίηση των εισαγγελικών διατάξεων της άρσης του απορρήτου, κάτι άλλωστε που προβλέπεται από τον νόμο, αλλά, περιέργως πως, δεν εφαρμόστηκε μέχρι τώρα, γιατί δεν εκδόθηκε το σχετικό Προεδρικό Διάταγμα. Σε ψηφιακή μορφή οι  άρσεις του απορρήτου, θα μεταβιβάζονται αμέσως ηλεκτρονικά και κρυπτογραφημένα στην Αρχή Διασφάλισης Απορρήτου των Επικοινωνιών, ώστε να είναι ευκολότερος ο έλεγχος της νομιμότητας στη δράση υπηρεσιών ασφαλείας.

Θα πρέπει, επίσης, να επανέλθει η δυνατότητα να ενημερώνεται ο υποστείς άρση του απορρήτου των επικοινωνιών του, αν, μετά τη λήξη της άρσης, κριθεί τούτο σωστό από την ΑΔΑΕ και την Εισαγγελία του Αρείου Πάγου.

Ενα ακόμη μέτρο θα ήταν ο περιορισμός της τάσης των υπηρεσιών ασφαλείας να συνεργάζονται με ιδιώτες στην «παραγωγή» πληροφοριών, ένα είδος outsourcing, ιδιώτες που συνήθως δεν υπάγονται σε κανένα έλεγχο. Αυτή η τάση παρατηρείται διεθνώς και στη χώρα μας. Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ενωσης χρειάζεται, ασφαλώς, συντονισμός για τον περιορισμό της δράσης ιδιωτικών μηχανισμών ασφαλείας και πληροφοριών. Στην Ελλάδα – και μέχρι τον συντονισμό των Ευρωπαίων – τίποτε δεν εμποδίζει τις πολιτικές δυνάμεις να συμφωνήσουν στη διεύρυνση του κοινοβουλευτικού ελέγχου της Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας και επί κάθε ιδιωτικού φορέα, που μοιράζεται με κρατικές υπηρεσίες το πεδίο συλλογής και επεξεργασίας πληροφοριών.

Τέλος, η δημιουργία ενός κέντρου αποτροπής απειλών για τα κινητά και τους υπολογιστές των πολιτικών προσώπων, με έδρα τη Βουλή των Ελλήνων, ανάλογου με αυτό του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, θα βοηθούσε στην προστασία του απαραβίαστου της επικοινωνίας των πολιτικών.