Οι δυόμισι νικητές του πολέμου

Πέντε μήνες μετά την έναρξή του, από ευρωπαϊκή σκοπιά, ο πόλεμος ουσιαστικά πέρασε πια σε δεύτερη μοίρα. Με διάφορες μορφές κωλυσιεργίας, ιδίως η Γερμανία, που ξεκίνησε τη βοήθεια στην Ουκρανία στέλνοντας… 5.000 κράνη (!) έφτασε μόλις πρόσφατα να στείλει κάποια σοβαρή βοήθεια. Πολύ πιο γενναία υπήρξε η στήριξη άλλων πρώην σοσιαλιστικών χωρών και, φυσικά, μακράν περισσότερο της Αγγλίας και πάνω απ’ όλων των ΗΠΑ. Ομως οι περισσότεροι θέλουν πια απλώς να τελειώνει. Το συντομότερο.

Η ξένη βοήθεια όπως και οι πολλές τακτικές αστοχίες των Ρώσων δεν πέτυχαν τίποτε άλλο παρά την καθυστέρηση του αναπόφευκτου. Μπορεί πια να μη βρίσκεται ούτε στα τριτοδεύτερα θέματα των δελτίων ειδήσεων, αλλά η κατάσταση για τους Ουκρανούς είναι πιο δραματική από ποτέ. Περισσότερο από το ένα τρίτο της χώρας τους έχει χαθεί. Οι δυνάμεις τους εξαντλούνται. Η πίεση είναι ασφυκτική. Ο χρόνος εναντίον τους όσο ποτέ. Εσωτερικά, ο Ζελένσκι φαίνεται ότι σταδιακά μένει όλο και πιο μόνος σε έναν αγώνα που είναι αδύνατον να κερδίσει: Ηδη απέταξε ως προδότες βασικούς παράγοντες του κράτους του. Οι δυνάμεις που θέλουν συμβιβασμό προφανώς ενισχύονται καθημερινά. Και η Ευρώπη, που του υποσχέθηκε πολλά, έκανε ελάχιστα.

Τα οικονομικά μέτρα που τόσο πολύ διαφημίστηκαν όχι απλώς αποδείχθηκαν ανεπαρκή όπως εξαρχής είχε έντονα επισημανθεί ότι θα συμβεί, αλλά, αντίθετα, ενδυνάμωσαν τον Πούτιν. Την Τετάρτη, την ώρα που ανακοίνωνε τις βαριές επιπτώσεις του πολέμου στις ευρωπαϊκές οικονομίες, το ΔΝΤ ανακοίνωνε και ότι «η ρωσική οικονομία αντέχει περισσότερο απ’ όσο προβλέφθηκε»: Ηταν η «ευγενής» διατύπωση μιας τεράστιας αποτυχίας. Η ίδια η Ρωσία έχει ανακοινώσει τεράστια αύξηση κερδών από τις ενεργειακές εξαγωγές με τη στροφή σε άλλες αγορές, ενώ έχει πετύχει τρεις ακόμα σημαντικές διπλωματικές οικονομικές νίκες: Χαλύβδωσε τις στρατηγικές σχέσεις με την Κίνα, που έβαλε μεγάλη πλάτη, αλλά και με το Ιράν, με το οποίο ήρθε επίσης πολύ κοντά, όπως είχε εξαρχής προβλεφθεί. Και, επιπλέον, το κυριότερο, ο πόλεμος στην Ουκρανία έφερε τον άλλο, τον ενεργειακό οικονομικό πόλεμο, μέσα στην Ευρώπη, η οποία τρέμει τώρα αμήχανη την έλευση του χειμώνα, αν και σε αυτό η ευθύνη είναι πρωτίστως δική της: Αφησε το Βερολίνο να την καταστήσει όμηρο της Ρωσίας με εθνικιστική οικονομική ιδιοτέλεια. Και που ακόμα και σήμερα ενεργεί για ισορροπίες με τη Μόσχα.

Είναι χαρακτηριστικό ότι με την αποχώρηση Ντράγκι μία ολόκληρη ήπειρος, η δεύτερη πλουσιότερη του πλανήτη, τρέμει. Είναι δυνατόν αυτό το σύστημα να σταθεί απέναντι στη Μόσχα; Ο Μεντβέντεφ γελοιοποιεί την Ευρώπη ρωτώντας ποιος έχει σειρά… Ολα αυτά, έπειτα από μήνες φαιδροτήτων: Ο Πούτιν υποτίθεται ότι πέθαινε, τον ρίχνανε με πραξικοπήματα, του έκαναν απόπειρες… «Πληροφορίες» που «φωνάζουν» απελπισία. Προχθές, όμως, ο διευθυντής της CIA είπε ότι ο Πούτιν χαίρει άκρας υγείας. Και συμπλήρωσε το προφανές: Απλώς είναι αδίστακτος. Ο Πούτιν παραμένει κυρίαρχος και, δυστυχώς, απόλυτος νικητής.

Το πόσο ανεπαρκής είναι η Ευρώπη φάνηκε όταν σε όλο αυτό το διάστημα δεν έγινε η παραμικρή συζήτηση για την ουσία: Οτι ή θα προχωρήσει ώστε να ενωθεί αληθινά ή θα αυτοακυρωθεί. Γι’ αυτό, ουδείς είπε λέξη. Και δεν προχώρησε. Αντίθετα, επιβεβαίωσε οριστικά ότι δεν μπορεί να το κάνει. Τελικά, όλη η διαχείριση ήταν μία αποτυχημένη πυρόσβεση της κακιάς ώρας. Από την οποία η Ευρώπη εξέρχεται ως ο μέγας παρίας του αύριο. Οχι όμως η Γερμανία: Η νέα μεγάλη και στρατιωτική πλέον δύναμη που γεννιέται από αυτόν τον πόλεμο. Που δεν είναι κοινή η Ευρώπη, αλλά κάτι εντελώς διαφορετικό: Το Βερολίνο. Τελικά, ο άλλος πραγματικός νικητής του πολέμου. Που φέρει και την πλήρη ευθύνη για την ενεργειακή λαίλαπα στην Ευρώπη. Υπάρχει τέλος και ο «μισός» νικητής: Η Τουρκία. Που όμως ακόμα ακροβατεί με τους κινδύνους των επιλογών της.