Ο «καλός», ο «κακός» και ο «ξένος»

Ο ήρωας πέφτει

ηρωικά ηττημένος

από μη ήρωες

Ελσα Κορνέτη, Ο ήρωας πέφτει

Ορισμένοι θεωρούν «κακό» [πολιτικά μιλώντας] τον Μητσοτάκη και «καλό» τον Τσίπρα. Αλλοι πάλι πιστεύουν το ακριβώς αντίθετο, ότι δηλαδή ο Μητσοτάκης είναι ο «καλός» και ο Τσίπρας ο «κακός». Και οι μεν και οι δε αναγνωρίζουν ότι στο πολιτικό, και δη στο εκλογικό, παιχνίδι έχει εμφανιστεί ένας τρίτος παίκτης, ένας μέχρι σήμερα «ξένος», τουλάχιστον ως αρχηγός κόμματος.

Ο Νίκος Ανδρουλάκης, ως εκφραστής κι εκπρόσωπος μιας νέας σοσιαλδημοκρατικής αντίληψης, χωρίς να βρίσκεται στο απυρόβλητο, καθώς για μερικούς «το παλαιό ΠΑΣΟΚ ζει ακόμα», δεν φαίνεται να θέλει ν’ ανοίξει όλα τα χαρτιά του αμέσως. Προφανώς θα έχει μελετήσει σε βάθος τους καταναγκασμούς και τις παράπλευρες απώλειες της επί δέκα και πλέον χρόνια πολιτικής [και ηθικής] απαξίωσης του χώρου και θα έχει συνειδητοποιήσει ότι το κοινωνικό κενό ανάμεσα στη δεξιοφιλελεύθερη ΝΔ και στον κεντροαριστερό [έστω fake] ΣΥΡΙΖΑ δεν μπορεί να καλυφθεί με κορόνες και ατάκες μιας χρήσης. Αυτός ο ιδεολογικός πολτός της Μεταπολίτευσης, μαζί με τα συμπτώματα μιας – κατά τον αείμνηστο Ηλία Νικολακόπουλο – «καχεκτικής δημοκρατίας», δεν είναι εύκολο να αποκτήσει βιώσιμη πολιτική μορφή μέσω του αυταρχισμού ή του λαϊκισμού. Αυτή η «μαζική δημοκρατία» [sic], όπου όλα επιτρέπονται κι όλα συμψηφίζονται, δεν έχει την ηθικοπολιτική νομιμοποίηση να δημιουργήσει γνήσια κινήματα λαού.

Ουδείς αισθάνεται υπεύθυνος για τα δεινά του πλαϊνού του κι ουδείς αναγνωρίζει τα λάθη του. Από τη μία πλευρά καθησυχαστικά κι από την άλλη εξεγερτικά κίνητρα και συνθήματα το μόνο που μέχρι σήμερα έχουν πετύχει είναι να διαιρέσουν ακόμα περισσότερο [απ’ ό,τι η ίδια η Ιστορία είχε προκαλέσει με τους διχασμούς] την κοινωνία, να δημιουργήσουν νέες κρίσεις ταυτότητας και ν’ ακυρώσουν σ’ επικίνδυνο βαθμό το συναίσθημα του συνανήκειν.

Δεν γνωρίζω αν ο «ξένος» Νίκος Ανδρουλάκης μπορεί να φτιάξει κοινά οράματα για όλους τους Ελληνες [χωρίς τα τοξικά «ταξικά πρόσημα»]. Θέλω όμως να πιστεύω ότι η Νέα Σοσιαλδημοκρατία θα διαμορφώσει όρους ισοελευθερίας και αλληλεγγύης σ’ ένα κοινωνικό κράτος δικαίου που δεν θα ξεχωρίζει και δεν θα εκδικείται [τον όποιον «καλό» ή «κακό» πολιτικό αντίπαλο ή και πολίτη]. Με άλλα λόγια, δεν θα «μουντζώνει» τη διαφορά και τη διαφωνία.

ΥΓ: Η απαγόρευση της «μούντζας» δεν είναι ζήτημα ποινικού ή διοικητικού δικαίου. Εμπίπτει στο πεδίο της κουλτούρας ενός λαού και της πολιτισμένης επικοινωνίας των ανθρώπων / πολιτών. Γι’ αυτό δεν πρέπει να καταργηθεί διά νόμου αλλά να εξαφανιστεί από τα ήθη και τα έθιμά μας. Οχι γιατί γίναμε κυριλέ Ευρωπαίοι, αλλά γιατί δεν είμαστε άγριοι προάνθρωποι. Η «μούντζα» θα φύγει από τη ζωή μας όταν δεν «κυκλοφορεί» καθημερινά στο σπίτι και στο σχολείο κι όχι όταν απειλείται πρόστιμο [άραγε, κι αυτό θα προσδιορίζεται με βάση τα εισοδήματα; Αλλιώς θα διατιμώνται τα ανοικτά 5 δάχτυλα του φτωχού από τα ανοικτά 5 δάχτυλα του πλούσιου;].

Αντίθετα, η απαγόρευση της πολιτικής βιαιότητας [λόγων, κινήσεων, υπαινιγμών] πρέπει ν’ αποτελέσει κριτήριο επιλογής, διαγραφής, αποπομπής πολιτικών [;] με τέτοιες συμπεριφορές που αμαυρώνουν την εικόνα του κοινοβουλευτισμού και της δημοκρατικής ηπιότητας [του διαλόγου, των επιχειρημάτων και όχι των ύβρεων]. Γι’ αυτούς δεν αρκεί το πρόστιμο. Πρέπει να επιβάλλεται ισόβιος αποκλεισμός από τη δημόσια ζωή. Αυτή ας είναι η πρώτη απόφαση τομής του νέου ΠΑΣΟΚ. Τιμούμε τον αντίπαλο, δεν συκοφαντούμε, δεν δολοφονούμε χαρακτήρες, δεν παίζουμε με τις ζωές των άλλων.

Ο Γιάννης Πανούσης είναι καθηγητής Πανεπιστημίου