Εκλογές στην ΕΕ

Είναι αλήθεια πως κάθε φορά που στήνονται κάλπες σε μια ευρωπαϊκή χώρα οι ευρωπαϊστές παθαίνουν ταχυκαρδία. Δεν είναι η πρώτη φορά που στις Βρυξέλλες το θερμόμετρο ανεβαίνει αναμένοντας τα αποτελέσματα των εκλογών σε κράτη – μέλη. Τρεις αλλεπάλληλες οικονομικές κρίσεις χτύπησαν την ενότητα της Ενωσης.

Η πρώτη με την κρίση των στεγαστικών δανείων χαμηλής εξασφάλισης στην Αμερική οδήγησε σε πτώχευση των μεγάλων αμερικανικών τραπεζικών και επενδυτικών ομίλων και πρωτοφανή ύφεση. Στην Ευρώπη μεταλλάχθηκε σε κρίση δανεισμού. Η δεύτερη με την πανδημία της οποίας η ΕΕ κατόρθωσε να ξεπεράσει το οικονομικό σκέλος με το Ταμείο Ανάπτυξης. Σήμερα ζούμε την τρίτη και πιο δύσκολη με τη ρωσική εισβολή και τα μέτρα κατά της Ρωσίας που βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη.

Η ακρίβεια σε τρόφιμα και ενέργεια έχει ενισχύσει τις λαϊκιστικές και αντιευρωπαϊκές δυνάμεις. Είναι όμως έτσι; Ας θυμηθούμε τα αποτελέσματα τεσσάρων εκλογών που διεξήχθησαν τους τελευταίους μήνες σε κράτη – μέλη της ΕΕ.

1Πορτογαλία. Ο πρωθυπουργός Ντα Κόστα κέρδισε την απόλυτη πλειοψηφία στη Βουλή, μετά την πτώση της κυβέρνησης  συνεργασίας. Τα δύο αριστερά κόμματα που συμμετείχαν στη διακυβέρνηση απέσυραν την εμπιστοσύνη τους και η χώρα οδηγήθηκε σε πρόωρες εκλογές στις οποίες και συνετρίβησαν. Η κυβέρνηση διπλασίασε τα ποσοστά της από τις εκλογές του ’19. Ετσι, ο σθεναρά ευρωπαϊστής πρωθυπουργός, με τις επιτυχίες στην αντιμετώπιση της πανδημίας, θα μπορέσει να συνεχίσει την εφαρμογή του προγράμματός του παρά την ουκρανική κρίση. Δεν είναι τυχαίες οι επιτυχίες της χώρας που έζησε τη μακροχρόνια δικτατορία του Σαλαζάρ. Θυμάμαι ότι στο πρώτο πακέτο Ντελόρ είχε επιλέξει ως κύριο στόχο της τη βελτίωση της  Παιδείας.

2 Ουγγαρία. Κανείς δεν περίμενε την επανεκλογή του Ορμπαν και μάλιστα με μια διαφορά πάνω από 10 μονάδες από την ενωμένη αντιπολίτευση έξι κομμάτων. Τα κόμματα της αντιπολίτευσης είχαν μεταξύ τους μεγάλες ιδεολογικές διαφορές. Τους ένωνε η μάχη κατά της διαφθοράς του καθεστώτος και η θετική στάση τους απέναντι στην ΕΕ. Μάλιστα οι δημοσκοπήσεις που διενεργούσαν οι ίδιοι τους έδιναν νίκη έστω και οριακή. Ομως ο άρχων είχε στα χέρια του τρία καλά χαρτιά. Το εκλογικό σύστημα, το σύνολο των μέσων ενημέρωσης και την ιστορία. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι μετά την ήττα στον παγκόσμιο πόλεμο ένα μεγάλο μέρος της χώρας διαμελίστηκε και πάνω από 3 εκατομμύρια Ούγγροι ζουν σε γειτονικές χώρες. Αυτοί έχουν δικαίωμα ψήφου.

3Γαλλία. Πρόσφατη είναι η αναγέννηση του εθνικισμού και αντιευρωπαϊσμού στα πρόσωπα της Λεπέν και του Ζεμούρ. Οι προεδρικές εκλογές απέδειξαν ότι οι Γάλλοι παρά την οικονομική κρίση προτίμησαν τη Γαλλία ως σημαντική δύναμη στην Ευρώπη και στον κόσμο. Και ο γαλλογερμανικός άξονας, κινητήρια δύναμη της ΕΕ δεν διαταράχτηκε. Ωστόσο είναι μπροστά μας οι βουλευτικές εκλογές. Είναι αναμενόμενο ότι μια κυριαρχία της αριστερής και της λαϊκιστικής  Δεξιάς στο Κοινοβούλιο θα είναι σοβαρό πρόβλημα για τον πρόεδρο. Ωστόσο τίποτε δεν αποκλείεται. Ακόμη και η νίκη της προεδρικής πλειοψηφίας.

4Σλοβενία. Οι τελευταίες εκλογές πραγματοποιήθηκαν στη Σλοβενία. Και μια νέα κυβέρνηση με κορμό ένα νέο κόμμα – Κίνημα της Ελευθερίας – κέρδισε τις εκλογές. Ο πρώην πρωθυπουργός υπενθυμίζουμε ότι χαρακτηρίζεται ως ακροδεξιός εθνικιστής και φανατικός φίλος του Τραμπ.

Το συμπέρασμα που καταλήγουμε είναι ότι παρά τις κρίσεις η Ενωση συνεχίζει την πορεία της διατηρώντας τις αξίες της που πηγάζουν από την αρχή της φιλελεύθερης δημοκρατίας. Και ότι πολλά ευρωπαϊκά κράτη επιθυμούν να ενταχθούν στην Ενωση. Πιστεύω ότι δεν πρέπει να τα απογοητεύσουμε.

Ο Αντώνης Τριφύλλης είναι μέλος του ανεξάρτητου, μη κερδοσκοπικού ερευνητικού οργανισμού διαΝΕΟσις και του Ελληνικού Ιδρύματος Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΛΙΑΜΕΠ), πρώην στέλεχος της ΕΕ