Αγωγοί στην ομίχλη

Σε μία κρίσιμη στιγμή γεωπολιτικών αλλαγών, λόγω της κρίσης που προκαλεί η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και την απόφαση για ενεργειακή απεξάρτηση της Ευρώπης από τη Ρωσία να είναι ψηλά στην ατζέντα της διεθνούς διπλωματίας, προγραμματίζεται να λάβει χώρα στην Αθήνα η τριμερής συνάντηση των ΥΠΕΞ Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ την ερχόμενη Τρίτη. Με την Ευρώπη να αναζητεί εναλλακτικούς προμηθευτές υδρογονανθράκων, τη Μόσχα να εκβιάζει μέσω και της ενέργειας, η προσοχή στρέφεται στους σχεδιασμούς νέων ενεργειακών οδεύσεων, με στόχο την αξιοποίηση και των κοιτασμάτων της Ανατολικής Μεσογείου, με τη συζήτηση να αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Ακόμα περισσότερο σε σχέση και με τον ρόλο που επιδιώκει να παίξει η Τουρκία, της οποίας η θέση ενισχύεται, μέσα και από το διπλωματικό της παιχνίδι στο Ουκρανικό, ενώ τη δική της αξία έχει και η προσπάθεια εξομάλυνσης των σχέσεων Αγκυρας – Ισραήλ που βρίσκεται σε εξέλιξη.

Νίκος Δένδιας, Ιωάννης Κασουλίδης και Γιαΐρ Λαπίντ κατά την τριμερή αναμένεται να έχουν ψηλά στην ατζέντα τους το ζήτημα της ενέργειας, αλλά και τις συνέπειες του πολέμου στην Ουκρανία, καθώς και τις προκλήσεις που αναδύονται στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής. Ο EastMed ενδέχεται να είναι στο μενού, με τις ΗΠΑ να μη δείχνουν να μετακινούνται από τη θέση τους απέναντι στο εν λόγω σχέδιο. Τα σενάρια για το μέλλον των αγωγών άλλωστε έχουν ήδη αρχίσει να ενισχύονται, δίνοντας πολλές διαφορετικές εκδοχές, με σημαντικό παράγοντα για τις εξελίξεις και τις επιδιώξεις της Αγκυρας και τον ρόλο που θα θελήσει να παίξει – και αν θα μπορέσει να τον επιβάλει τελικά – η Αίγυπτος στον χάρτη των αγωγών. Γεγονός που εξηγεί και το ταξίδι Δένδια στο Κάιρο τη Δευτέρα, για συνομιλίες που είχαν στο μενού και την ενέργεια.

Υπενθυμίζεται ότι σε πρόσφατη δήλωσή του το Στέιτ Ντιπάρτμεντ για την Ανατολική Μεσόγειο και τους αγωγούς, σημείωνε ότι «η περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου θα διαδραματίσει έναν αυξανόμενα σημαντικό ρόλο, καθώς διευρύνει τη δυνατότητα εισαγωγής υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) και προσφέρεται για την κατασκευή υποδομών, όπως διασυνδέσεις ηλεκτρικής ενέργειας, που επιτρέπουν αυξημένη χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας». Εστιάζοντας πάντα στις διασυνδέσεις ηλεκτρικής ενέργειας κυρίως. Σημαντική και η επίσκεψη της υφυπουργού των ΗΠΑ στην Αθήνα, Βικτόρια Νούλαντ, την ίδια μέρα, έστω και αν δεν συνδέεται με την τριμερή, σύμφωνα με το ΥΠΕΞ.

ΤΟΥΡΚΙΚΗ ΣΦΗΝΑ. Ο Ερντογάν από την πλευρά του επιμένει ότι μέσω Τουρκίας είναι ο πλέον οικονομικός τρόπος για να φτάσει το ισραηλινό αέριο στην Ευρώπη. Σε δηλώσεις του σημείωσε ότι «το να μπουν οι σωλήνες κάτω από τη θάλασσα από το Ισραήλ στην Ελλάδα και από εκεί στην Ευρώπη, αυτό δεν ήταν εφικτό να γίνει. Από άποψη κόστους, φαίνεται ότι ο καταλληλότερος δρόμος για αυτή τη δουλειά είναι η μεταφορά αυτού του φυσικού αερίου μέσω Τουρκίας…». Προανήγγειλε δε συνάντησή του με τον ισραηλινό πρωθυπουργό, Ναφτάλι Μπένετ, για τον αγωγό μετά το Ραμαζάνι. Στη γραμμή Ερντογάν που βλέπει μεγάλες ευκαιρίες στην παρούσα συγκυρία και ο τούρκος ΥΠΕΞ, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, ο οποίος προανήγγειλε ότι θα επισκεφθεί το Ισραήλ μαζί με τον υπουργό Ενέργειας της Τουρκίας, Φατίχ Ντονμέζ, τον Μάιο.

Σε ενδεχόμενη συμφωνία Τουρκίας – Ισραήλ για αγωγό αναφέρθηκε και το Ρόιτερ, σημειώνοντας ωστόσο το εμπόδιο του Κυπριακού. Ξένοι διπλωμάτες, πάντως, εκφράζουν σχεδόν τη βεβαιότητά τους για την είσοδο της Αγκυρας στους σχεδιασμούς, προβλέποντας σημαντικές πιέσεις και προς την πλευρά της Κυπριακής Δημοκρατίας να συνεργαστεί. Διπλωματικές πηγές αναφερόμενες στην ενεργειακή σεναριολογία βάζουν στην εξίσωση και τον παράγοντα Λίβανο, σημειώνοντας ότι ενδιαφέρον θα έχει και η ενδεχόμενη εξέλιξη των σχέσεών του με το Ισραήλ, πάντα υπό το βλέμμα των ΗΠΑ.