Προς καθολικό αποκλεισμό στα ρωσικά πλοία

Να κλείσουν τα ευρωπαϊκά λιμάνια για τα ρωσικά πλοία, στον δρόμο που χάραξε η Βρετανία, εξετάζει η Ευρωπαϊκή Ενωση, στα πρότυπα των αντίστοιχων αποφάσεων που ελήφθησαν για το κλείσιμο του εναέριου χώρου των κρατών – μελών της ΕΕ για τα αεροσκάφη συμφερόντων Ρωσίας. Στο πλαίσιο αυτό, σύμφωνα με πληροφορίες των «ΝΕΩΝ», τα συναρμόδια υπουργεία των χωρών – μελών της ΕΕ πραγματοποίησαν τα δύο τελευταία 24ωρα σειρά τηλεδιασκέψεων, χωρίς ωστόσο να λάβουν ακόμη οριστικές αποφάσεις. Βασική πηγή προβληματισμού αποτελεί η εφαρμογή ενός καθολικού απαγορευτικού στα πλοία, δεδομένου ότι στη ναυτιλία σε αντίθεση με τις αερομεταφορές δεν είναι εύκολο να συνδέσεις ένα πλοίο με μία χώρα, με εξαίρεση όσα πλοία φέρουν τη σημαία της χώρας.

Προβληματισμός υπάρχει και για το κατά πόσο ένα καθολικό απαγορευτικό θα αφορά και τα φορτία των πλοίων. Σε μια τέτοια περίπτωση δεν θα μπορεί να προσεγγίσει ευρωπαϊκό λιμάνι πλοίο που μεταφέρει ρωσικό πετρέλαιο, υγροποιημένο φυσικό αέριο, άνθρακα, σιτηρά κ.λπ. Ηδη, ένα πλοίο μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου, το «Fedor Litke», μεταφορικής ικανότητας 172.600 κυβικών μέτρων, πρόκειται να φτάσει στον τερματικό σταθμό Isle of Grain στα νοτιοανατολικά του Ηνωμένου Βασιλείου στις 6 Μαρτίου. Το εν λόγω πλοίο ανήκει στην ελληνικών συμφερόντων ναυτιλιακή εταιρεία Dynagas, φέρει κυπριακή σημαία και μεταφέρει ρωσικό LNG για λογαριασμό του Ηνωμένου Βασιλείου, το οποίο από χθες προτρέπει τα βρετανικά λιμάνια να απαγορεύσουν τις προσεγγίσεις σε ρωσικά πλοία. Το πλοίο φόρτωσε στον τερματικό σταθμό Yamal LNG, το οποίο ελέγχεται από τη ρωσική εταιρεία φυσικού αερίου Novatek, στις 27 Φεβρουαρίου. Επίσης άλλα φορτία από το Yamal LNG έχουν επίσης προγραμματιστεί να φτάσουν σε ευρωπαϊκούς τερματικούς σταθμούς στη Γαλλία, την Ισπανία και το Βέλγιο. Πάντως αυτό που εξετάζεται είναι να απαγορευτεί ο κατάπλους σε πλοίο που ανήκει σε εταιρεία που είναι σε “μαυρη λίστα” listed, ή ο φορτωτής (ιδιοκτήτης του φορτίου) να είναι εταιρεία που βρίσκεται στην λίστα των απαγορευμένων ρωσικών εταιριών ή το φορτίο να προέρχεται από περιοχές που έχουν προσαρτηθεί από τους Ρώσους, (Κριμαία, Ντουμπάζ ή Λουγκανσκ).

Στο μεταξύ, η ECSA, η Ενωση των εφοπλιστικών φορέων της ΕΕ, προτρέπει τις ρυθμιστικές Αρχές να εγγυηθούν την κινητικότητα των ναυτικών και τα δικαιώματά τους ως βασικών εργαζομένων. Μάλιστα, ο πρόεδρός της, ο Ελληνοκύπριος Φίλιππος Φιλής, τονίζει με δήλωσή του ότι οι ευρωπαίοι πλοιοκτήτες παρακολουθούν πολύ στενά τις επιπτώσεις των γεγονότων στην Ουκρανία στα πληρώματα και την ασφαλή συνέχιση των ναυτιλιακών εργασιών.

Ο στόλος της ΕΕ βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στους ουκρανούς και τους ρώσους ναυτικούς, οι οποίοι αποτελούν σημαντικό ποσοστό του σημερινού εργατικού δυναμικού της ναυτιλίας. Οι ουκρανοί και οι ρώσοι ναυτικοί αποτελούν το 14,5% του παγκόσμιου εργατικού δυναμικού της ναυτιλίας. Οι ναυτικοί είναι βασικοί εργαζόμενοι και βρίσκονται στην καρδιά της οικονομίας της Ευρώπης, επισημαίνει. «Εχουν εργαστεί ακούραστα για να παραδώσουν τα αγαθά μας και έχουν κάνει εξαιρετικές θυσίες για να διατηρήσουν την οικονομία μας σε λειτουργία τα δύο τελευταία χρόνια της πανδημίας», προσθέτει ο Φίλιππος Φιλής και προειδοποιεί ότι λόγω της τρέχουσας κρίσης μπορεί να προκύψουν σοβαρές ελλείψεις πληρωμάτων και ειδικότερα ελλείψεις αξιωματικών στα πλοία της ΕΕ. Σημαντικά αναμένεται να επηρεαστεί και η πληρωμή μισθών για ναυτικούς που έχουν ήδη συμβάσεις. Οι πλοιοκτήτες, τόνισε ο Φίλιππος Φιλής, προειδοποιούν επίσης για το αποτέλεσμα της μη πρόσβασης στα ουκρανικά λιμάνια, κάτι που μπορεί να επηρεάσει περαιτέρω τις αλυσίδες εφοδιασμού και τις εταιρείες της ΕΕ.

«Απαγορευτικό» ύψωσε πρώτη η Βρετανία

Την απόφαση να απαγορεύσει στα πλοία ρωσικών συμφερόντων ή πλοίων που συνδέονται με τη Ρωσία να προσεγγίσουν τα βρετανικά λιμάνια έλαβε η Βρετανία. Ο υπουργός Μεταφορών του Ηνωμένου Βασιλείου κάλεσε χθες με επιστολή του τα λιμάνια του Ηνωμένου Βασιλείου να απαγορεύσουν την προσέγγιση σε πλοία που συνδέονται με τη Ρωσία ως απάντηση στην απόφαση του Κρεμλίνου να εισβάλει στην Ουκρανία. Θα ακολουθήσει «απαγορευτική νομοθεσία», έγραψε ο Rt Hon Grant Shapps. Σημειώνεται ότι ο εμπορικός στόλος ρωσικών συμφερόντων αποτελείται από 1.786 πλοία (2021), συνολικής μεταφορικής ικανότητας 23,86 εκατ. dwt, 1,13% του παγκόσμιου στόλου. Τα 1.464 πλοία φέρουν τη ρωσική σημαία. Σύμφωνα πάντως με την British Ports Association, οι απαγορεύεις αυτές επηρεάζουν μικρό σχετικά αριθμό πλοίων καθώς, όπως εκτιμά το «Lloyd’s List», μόλις 16 ήταν χθες τα πλοία με ρωσική σημαία στα ύδατα του Ηνωμένου Βασιλείου. «H επίθεση της Ρωσίας στην Ουκρανία είναι απρόκλητη και προμελετημένη επίθεση εναντίον κυρίαρχων δημοκρατικών κρατών. Η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου ήταν ξεκάθαρη ότι θα υπήρχαν τεράστιες συνέπειες και σοβαρό κόστος για κάθε ρώσο στρατιωτικό εισερχόμενο στην Ουκρανία και, σε συντονισμό με τους διεθνείς συμμάχους και εταίρους μας, αναπτύσσουμε ένα πρωτοφανές πακέτο περαιτέρω κυρώσεων», έγραψε ο Rt Hon Grant Shapps.