«Αποσταθεροποιητική η συμπεριφορά της Ρωσίας»

Την ανάγκη η ΕΕ να επιδείξει ενότητα και ανθεκτικότητα στην ουκρανική κρίση, απέναντι στη Ρωσία, την οποία καταγγέλλει για «αποσταθεροποιητική συμπεριφορά», τονίζει στα «ΝΕΑ» ο πρωθυπουργός της Ρουμανίας, Νικολάε Τσιούκα. Υπογραμμίζει τις ανησυχίες της Ρουμανίας για τις εξελίξεις στην περιοχή των Βαλκανίων, σημειώνοντας ότι «δεν πρέπει να αφεθούν στην κακή επιρροή τρίτων χωρών», ενώ ξεκαθαρίζει ότι «η σταθερότητα και ο σεβασμός των υφιστάμενων συνόρων στην περιοχή, όπως και σε όλη την Ευρώπη είναι τα βασικά προαπαιτούμενα». Ο Τσιούκα βλέπει ενόψει και της επίσκεψης του Κυριάκου Μητσοτάκη στο Βουκουρέστι περιθώρια ενίσχυσης τον ελληνορουμανικών σχέσεων, με το Μεταναστευτικό, την κλιματική αλλαγή, αλλά και την ασφάλεια να είναι ψηλά στην ατζέντα των συνομιλιών.

Ποια η ατζέντα της επίσκεψης του Κυριάκου Μητσοτάκη και σε ποιο επίπεδο είναι οι σχέσεις Ελλάδας – Ρουμανίας;  

Η επίσκεψη του έλληνα Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη πραγματοποιείται 142 χρόνια από την έναρξη των διπλωματικών μας σχέσεων, που ενισχύθηκαν κατά τη διάρκεια της ιστορίας. Η ατζέντα πλούσια και ουσιαστική θα αντικατοπτρίζει τις τρέχουσες προτεραιότητες του διμερούς μας διαλόγου και της επιμέρους συνεργασίας μας, σε τομείς όπως μεταξύ άλλων οι μεταφορές, η ενέργεια, το εμπόριο και οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, ο τουρισμός, η γεωργία. Θα συζητήσουμε επίσης ευρωπαϊκά θέματα κοινού ενδιαφέροντος, όπως η εφαρμογή των σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και στις δύο χώρες, οι τρόποι καταπολέμησης της κλιματικής αλλαγής, η διαχείριση του Μεταναστευτικού. Θα ασχοληθούμε με σημαντικά και ευαίσθητα ζητήματα που σχετίζονται με την κατάσταση ασφάλειας στην περιοχή μας. Παρά το πολύ καλό επίπεδο της διμερούς μας συνεργασίας, υπάρχουν ακόμη πολλές αναξιοποίητες δυνατότητες σε ένα ευρύ φάσμα τομέων. Συνεπώς, μοιραζόμαστε έντονο ενδιαφέρον για την ενίσχυση του διαλόγου και του συντονισμού μας σε όλα τα επίπεδα. Η επίσκεψη του Πρωθυπουργού πραγματοποιείται με ευοίωνο συμβολισμό και ανυπομονώ να τον καλωσορίσω στη Ρουμανία.

Ουκρανική κρίση. Ποιος ο ρόλος της Ευρώπης και ποια η θέση σας για την αντιμετώπιση της Ρωσίας;

Η Ρουμανία υποστηρίζει ακλόνητα την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα της Δημοκρατίας της Μολδαβίας, της Γεωργίας και της Ουκρανίας εντός των διεθνώς αναγνωρισμένων συνόρων τους. Ανησυχούμε βαθιά για τη μαζική, απρόκλητη και αδικαιολόγητη συσσώρευση ρωσικών στρατιωτικών δυνάμεων μέσα και γύρω από την Ουκρανία. Η αποσταθεροποιητική συμπεριφορά της Ρωσίας έχει υπονομεύσει σοβαρά τις αρχές της ευρωπαϊκής και διεθνούς ασφάλειας, τροφοδοτώντας απρόβλεπτη και μακροπρόθεσμη αστάθεια. Κατά τη διάρκεια των δύο τελευταίων ετών, η Ρωσία κατάφερε να ενισχύσει τη στρατιωτική της επιρροή στην ανατολική γειτονιά της ΕΕ και την Κεντρική Ασία. Αυτή η συσσώρευση στρατευμάτων αποτελεί μέρος της διαρκούς συμπεριφοράς εκφοβισμού της Ρωσίας στους γείτονές της.

Μας ενδιαφέρει να αντιμετωπίσουμε τη ρωσική επιθετικότητα και να αποκαταστήσουμε τον σεβασμό του διεθνούς δικαίου. Η Ρουμανία απέρριψε κατηγορηματικά και δημοσίως την ψευδή ρωσική ρητορική περί προσπαθειών της Ουκρανίας να αποσταθεροποιήσει την ευρωπαϊκή ασφάλεια. Η Ρουμανία επαινεί την Ουκρανία για την αυτοσυγκράτησή της. Είναι σημαντικό να αποφευχθούν περαιτέρω προκλήσεις και καταστάσεις που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν από τη Ρωσία. Η Ρουμανία απορρίπτει την ιδέα νέων σφαιρών επιρροής. Η Ουκρανία είναι κυρίαρχη να αποφασίσει για το μέλλον, την εξωτερική πολιτική της και την πολιτική ασφάλειάς της.

Υποστηρίζουμε την εξέλιξη του διαλόγου με τη Ρωσία για την επίλυση της τρέχουσας κρίσης, ενισχύοντας παράλληλα την αποτροπή και την άμυνα. Την ίδια στιγμή, μια άλλη επιθετική ενέργεια κατά της Ουκρανίας θα πρέπει να έχει συνέπειες και σοβαρό κόστος για τη Ρωσία. Η Ρουμανία προετοιμάζεται για πιθανές επιπτώσεις νέων επιθετικών ενεργειών. Σε περίπτωση εισροής προσφύγων, έχουμε συγκεκριμένη ικανότητα και εργαζόμαστε για τη βελτίωσή της.

Υποστηρίζουμε πολιτική διευθέτηση της σύγκρουσης στην Ανατολική Ουκρανία με βάση τις Συμφωνίες του Μινσκ. Απορρίπτουμε επίσης την προσπάθεια της Ρωσίας να αυτοχαρακτηριστεί μεσολαβητής. Η Ρωσία είναι de facto μέρος της σύγκρουσης. Συμμετέχουμε στην Ειδική Αποστολή Παρακολούθησης του ΟΑΣΕ στην Ουκρανία και ζητάμε την απεριόριστη δραστηριότητά της σύμφωνα με την εντολή. Θα συνεχίσουμε να υποστηρίζουμε το καθεστώς κυρώσεων της ΕΕ για την παραβίαση της εδαφικής ακεραιότητας της Ουκρανίας. Η ΕΕ πρέπει να αποδείξει τη δική της ενότητα και ανθεκτικότητα, τη διασυνδεδεμένη συνεργασία με τις ΗΠΑ και ομοϊδεάτες εταίρους σε όλο τον κόσμο και να υποστηρίξει την Ουκρανία και με κυρώσεις μόλις ανακοινωθεί ο πόλεμος.

Πώς αξιολογείτε την κατάσταση στα Βαλκάνια; Πόσο σημαντικές είναι οι πρωτοβουλίες για να διατηρηθεί ζωντανή η ευρωπαϊκή προοπτική τους;

Εχουμε κοινή αξιολόγηση για τα Δυτικά Βαλκάνια και προσπαθούμε να ενεργοποιήσουμε εκ νέου την επανέναρξη της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης στην περιοχή. Η σταθερότητα και ο σεβασμός των υφιστάμενων συνόρων στην περιοχή, όπως και σε όλη την Ευρώπη είναι τα βασικά προαπαιτούμενα. Νομίζω ότι πρέπει να άρουμε όλα τα εμπόδια και να προσπαθήσουμε να λύσουμε διπλωματικά τα πιο σημαντικά ζητήματα που εξακολουθούν να υπάρχουν μεταξύ των χωρών της ΕΕ – Δυτικών Βαλκανίων κατά τη διαδικασία των ενταξιακών διαπραγματεύσεων. Σήμερα, είναι ακόμη πιο σημαντικό να δοθεί μια νέα ώθηση στη διεύρυνση της ΕΕ κάθε είδους – έναρξη διαπραγματεύσεων με την Αλβανία και τη Βόρεια Μακεδονία, άρση των εμποδίων πρόσβασης στον χώρο Σένγκεν για τη Ρουμανία, τη Βουλγαρία και την Κροατία, και ούτω καθεξής – να δοθεί ένα θετικό μήνυμα ότι η ΕΕ είναι ισχυρή και είναι εδώ για να μείνει.

Υπάρχουν εύλογες ανησυχίες για τις εξελίξεις στην περιοχή, όπου ανταγωνιστές έχουν επενδύσει και έχουν πάρει μεγάλο μερίδιο της επιρροής. Δεν μπορούμε να αφήσουμε αυτήν την περιοχή στο σύνολό της να είναι ανοιχτή σε καταιγίδες και αναταράξεις κάθε είδους, πρωτίστως στην αποσταθεροποίηση και στην αύξηση της ευαλωτότητας στην προπαγάνδα, τις ψευδείς ειδήσεις και την κακή επιρροή τρίτων χωρών. Ως εκ τούτου, έχει σημασία η διμερής συνεργασία όλων των χωρών της ΕΕ, ιδιαίτερα των χωρών της περιοχής, με εκείνες που φιλοδοξούν την ένταξη στην ΕΕ και στο ΝΑΤΟ από τα Δυτικά Βαλκάνια.

Οι ρουμάνοι πυροσβέστες έγιναν ήρωες στην Ελλάδα στις πυρκαγιές του καλοκαιριού. Με την κλιματική αλλαγή παρούσα ποιες πρωτοβουλίες πρέπει να ληφθούν;  

Σας ευχαριστούμε πολύ για την εκτίμησή σας στο έργο των πυροσβεστών μας στην Ελλάδα. Ναι, η υπερθέρμανση του πλανήτη και η απανθρακοποίηση των βιομηχανιών και της ζωής μας θα πρέπει να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο, ως εκπλήρωση των δεσμεύσεων του Παρισιού από κάθε χώρα στον κόσμο. Είναι κοινή ευθύνη.

Mε την ευκαιρία αυτής της επίσκεψης, θα υπογράψουμε σε επίπεδο αρμόδιων υπουργών τη συμφωνία συνεργασίας στον τομέα των εκτάκτων αναγκών, συμπεριλαμβανομένης βοήθειας, πρόληψης και ετοιμότητας. Ελπίζουμε να μπορέσουμε να μάθουμε ο ένας από τον άλλο και να αξιοποιήσουμε με τον καλύτερο τρόπο τα διδάγματα. Και είναι ένα πεδίο όπου η Ρουμανία προσπαθεί να διατηρήσει ένα επίπεδο αριστείας, είτε πρόκειται για πυρκαγιές, πλημμύρες, καταιγίδες ή άλλες πιθανές καταστροφές που θα μπορούσαν να βλάψουν τον λαό μας. Χαίρομαι που όσα έχουμε πετύχει μέχρι τώρα βοήθησαν κάπως για την ανακούφιση της κατάστασης στην Ελλάδα πέρυσι. Ο ελληνικός λαός μπορεί πάντα να υπολογίζει στη φιλία και την αλληλεγγύη μας.