Τα ESG «διαβατήριο» {LF}για άντληση κεφαλαίων

Ολο και πιο ευαίσθητες σε θέματα περιβάλλοντος, κοινωνίας και εταιρικής διακυβέρνησης (ESG) γίνονται οι ναυτιλιακές εταιρείες. Σύμφωνα με νέα μελέτη της Deloitte Ελλάδος σε δείγμα 38 εισηγμένων ναυτιλιακών – οι 14 εκ των οποίων είναι ελληνικών συμφερόντων -, ένας σημαντικός αριθμός εταιρειών είναι «ESG – ready». Διαθέτουν δηλαδή τους απαιτούμενους πόρους προκειμένου να προετοιμάζουν και να συντάσσουν ετήσιες αναφορές βιωσιμότητας – ESG. Συγκεκριμένα, το 63% των ναυτιλιακών έχουν δημοσιεύει τουλάχιστον μία αναφορά ESG ενώ σε ό,τι αφορά την ελληνική ναυτιλία, έξι από αυτές – δηλαδή το 43% – έχουν προχωρήσει στη δημοσίευση τουλάχιστον μιας αναφοράς βιωσιμότητας – ESG.

H έμφαση που δίνουν οι εταιρείες στους δείκτες ESG οφείλεται και στο γεγονός πως επηρεάζουν καθοριστικά τη χρηματοδότησή τους, παρ’ όλο που οι δείκτες αυτοί θεωρούνται «μη χρηματοοικονομικοί».

Σύμφωνα με τη μελέτη, από τον Μάιο του 2018 μέχρι σήμερα έχουν διοχετευτεί επενδυτικά κεφάλαια ύψους $14,5 δισ. σε ναυτιλιακές επιχειρήσεις με βάση κριτήρια ESG. To 88% των παραπάνω κεφαλαίων αφορά δάνεια και το υπόλοιπο 12% ομόλογα.

Ο ναυλομεσιτικός οίκος Clarkson’s αναφέρει ότι η χρηματοδότηση ESG αντιπροσωπεύει ήδη σημαντικό μέρος του συνολικού χαρτοφυλακίου χρηματοδότησης, ύψους 281 δισ. δολ., των κορυφαίων χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων που προσφέρουν ναυτιλιακή χρηματοδότηση, καθώς από τα 27 τραπεζικά ιδρύματα που συνυπέγραψαν τις Αρχές του Ποσειδώνα (Poseidon Principles) τα 15 από αυτά διαχειρίζονται το 56% του συνολικού χαρτοφυλακίου ναυτιλίας, ενώ είναι και οι ηγέτες στη ναυτιλιακή χρηματοδότηση.

Τα Poseidon Principles είναι μια συμφωνία αρχών που ξεκίνησε από τραπεζικά ιδρύματα και αφορά το κατά πόσο οι ναυτιλιακές εταιρείες συμμορφώνονται με τους περιβαλλοντικούς στόχους του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού για περιορισμό κατά 50% των εκπομπών αερίου έως το 2050.

Πράσινα ομόλογα. Η μελέτη καταδεικνύει ότι η ναυτιλία ακολουθεί την ευρύτερη τάση που καταγράφεται σε όλους τους επιχειρηματικούς κλάδους, και τη στροφή στα πράσινα ομόλογα. Είναι ενδεικτικό ότι η συνολική αξία των πράσινων ομολόγων οκταπλασιάστηκε το 2020, ενώ μόνο για το πρώτο τρίμηνο του 2021 έφτασε τα 287 δισ. δολ., ποσό διπλάσιο από το αντίστοιχο περσινό διάστημα. Μέχρι το τέλος του 2020 το σύνολο των κεφαλαίων των ESG funds παγκοσμίως έφτασε στο ποσό-ρεκόρ των 1,7 τρισ. δολ., σημειώνοντας εντυπωσιακή αύξηση κατά 50% σε σχέση με το 2019, που ήταν επίσης χρονιά-ρεκόρ. Σύμφωνα με τη μελέτη της Deloitte, «η διαρκώς αυξανόμενη τάση των ναυτιλιακών εταιρειών για την ενσωμάτωση του ESG αλλάζει τα δεδομένα του κλάδου, εισάγοντας νέες έννοιες και θέτοντας νέους στόχους και προκλήσεις. Το μέλλον της ποντοπόρου ναυτιλίας παγκοσμίως θα καθοριστεί τα επόμενα χρόνια από το πόσο γενναίες θα είναι οι αποφάσεις του IMO και των θεσμών της ναυτιλίας αναφορικά με τη μείωση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, από τον βαθμό στον οποίο οι πολιτικές που θα διαμορφωθούν θα επηρεάσουν τον παγκόσμιο στόλο, αλλά και από τον βαθμό προσήλωσης των funds και των τραπεζών στην εφαρμογή του ESG ως κριτήριο χρηματοδότησης των εταιρειών».

Οι συντάκτες της μελέτης επισημαίνουν ακόμη ότι σημαντικό ρόλο για τη μελλοντική πορεία της ποντοπόρου ναυτιλίας θα παίξει και ο αριθμός των τραπεζικών κολοσσών που θα προσυπογράψουν τα Poseidon Principles, ο συνεχώς διευρυνόμενος ρόλος της Ασίας ως βασικού χρηματοδότη της ναυτιλίας και ο βαθμός στον οποίο οι ασιάτες χρηματοδότες θα εστιάσουν στο ESG και γενικότερα, η ικανότητα του επενδυτικού κοινού να αφομοιώσει τις πολιτικές ESG και να τις συνδέσει με τη βελτίωση της αποδοτικότητας των επενδυτικών χαρτοφυλακίων.

Σημειώνεται ότι ο κλάδος θαλασσίων μεταφορών (shipping) αποτελεί μέρος του ευρύτερου κλάδου των Μεταφορών, ο οποίος έχει μερίδιο 16% στην παγκόσμια εκπομπή ρύπων. Από αυτό το 16%, όπως καταδεικνύει η μελέτη, η ναυτιλιακή βιομηχανία έχει αντίκτυπο της τάξεως μόλις του 1,7%, ενώ εξυπηρετεί το 90% του παγκόσμιου εμπορίου. Συνεπώς επιβεβαιώνεται ότι η ναυτιλία είναι ο πιο φιλικός προς το περιβάλλον τρόπος μεταφοράς.