Εχουμε κυβέρνηση

Επειτα από μία δεκαετία πτώχευσης, λογικά δεν πρέπει να έχει μείνει κανείς που να αμφιβάλλει: την πραγματική εξουσία την έχει εκείνος που ελέγχει τα δημοσιονομικά. Τα υπόλοιπα είναι επιπέδου νομαρχίας. Από προχθές, λοιπόν, έχουμε κυβέρνηση: ο Σολτς είναι ο νέος καγκελάριος που θα κυβερνά τη Γερμανία και, εν πολλοίς, την Ευρώπη στα επόμενα τέσσερα χρόνια. Και, όπως θα διαπιστώσει σύντομα η εδώ κυβέρνηση, ο νέος σκληρότατος υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας θα ρωτήσει πού βρήκαμε τα λεφτά που μοιράζουμε τόσο καιρό. Θα του απαντήσουμε περί πανδημιών, επτά πληγών του Φαραώ κ.ο.κ. Και ότι πρέπει κάπως να χαλαρώσουν τα πράγματα. Εκείνος θα ανταπαντήσει ναι, βέβαια, αλλά στην άλλη ζωή. Αλλωστε, οι Βρυξέλλες στέλνουν ήδη μηνύματα τρόμου με σχετικές εκθέσεις.

Η ανάληψη των καθηκόντων της νέας γερμανικής κυβέρνησης σημαίνει και την αρχή του τέλους της χαλάρωσης που έχει ενσκήψει μαζί με την πανδημία. Για πολλές χώρες της ευρωζώνης αυτό θα είναι πρόβλημα, αλλά για την Ελλάδα θα είναι δράμα. Γιατί, παρά τις παλιές κυβερνητικές δοξασίες του ΣΥΡΙΖΑ ότι «βγήκαμε απ’ τα μνημόνια», που επαναλαμβάνει ενίοτε και η ΝΔ, η πραγματικότητα είναι εντελώς διαφορετική: είμαστε στο μνημόνιο όσο πιο βαθιά γίνεται. Και θα παραμείνουμε για πολύ καιρό. Η τρόικα, συγγνώμη οι… θεσμοί, δεν μένουν πια εδώ. Ομως, δεν έφυγαν ποτέ. Απλώς δεν είναι ανάγκη να βρίσκονται πλέον στην Αθήνα. Η ουσία είναι ότι η ελληνική κυβέρνηση δεν μπορεί να κάνει ρούπι χωρίς να πάρει την άδειά τους.

Η επιστροφή στην… κανονικότητα θα είναι επώδυνη. Και δεν αποφεύγεται. Ουδείς πρόκειται να συγκινηθεί από τα δράματα που έφερε η πανδημία. Πολύ μεγάλο μέρος από τα χρήματα που έχουν δοθεί όλο αυτό το διάστημα, ή από εκείνα που έχουν ανασταλεί να εισπράττονται λόγω των συνθηκών, θα πρέπει τώρα να αποκατασταθούν εκεί που θέλουν τα κουτάκια του ελληνικού δημοσιονομικού προγράμματος. Και τα χρήματα δεν είναι λίγα: όσο κι αν της γίνεται κριτική στην αντίθετη κατεύθυνση από πολλούς, η κυβέρνηση έχει αποδειχθεί πολύ «ανοιχτοχέρα» σε όλο αυτό το διάστημα. Ισως κατά βάθος να είχε την ελπίδα ότι πράγματι κάτι θα άλλαζε στους ευρωπαϊκούς κανόνες λόγω των συνθηκών, ιδίως δε στο ελληνικό ασφυκτικό πρόγραμμα. Αν σκέφτεται έτσι θα είναι έκπληξη, καθώς ο Μητσοτάκης λογικά γνωρίζει τι σημαίνει γερμανική πολιτική: δεν μπορεί να τρέφει τέτοιου είδους αυταπάτες.

Είτε έτσι, είτε αλλιώς πάντως, μία είναι η ουσία: ότι η νέα γερμανική κυβέρνηση είχε πολύ ξεκάθαρο στίγμα και μάλιστα καιρό πριν σχηματιστεί: όταν ο Σολτς δήλωνε ως υπουργός ότι έμαθε τόσα πολλά από τον Σόιμπλε, θα έπρεπε να ήταν σαφές το τι εννοούσε. Αλλά εκείνος που κρατάει την τανάλια, δεν αφήνει το παραμικρό περιθώριο παρερμηνειών: ο υπουργός Οικονομικών Κριστιάν Λίντνερ είναι από καιρό θιασώτης των πιο σκληρών δυνατών γραμμών. Τίποτα δεν πρόκειται να αλλάξει ως προς όλα αυτά. Οι απαιτήσεις θα εγερθούν στο σύνολό τους. Και αυτό θα γίνει σύντομα. Και άσχετα με την εξέλιξη της πανδημίας.

Πιο απογοητευμένοι πάντως δεν θα είναι εκείνοι που τρέφουν ακόμα εξωπραγματικές αυταπάτες για την οικονομική πολιτική, αλλά όσοι τις διατηρούν για ζητήματα όπως οι πολεμικές αποζημιώσεις, επειδή η νέα πράσινη συγκυβερνήτης Αναλένα Μπέρμποκ είχε εκφραστεί θετικά για το θέμα, όπως άλλωστε και για αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους. Ολα αυτά, αν τα φαντάζονταν ακόμα, είναι ώρα να τα ξεχάσουν. Πλέον, είναι υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας. Αυτό τα λέει και τα ορίζει όλα. Και μάλιστα μιας κυβέρνησης, λόγω των φιλελεύθερων, με πλήρη άνεση να είναι σαφώς πλέον σκληρότερη και από την προηγούμενη. Οσο περί αποζημιώσεων, η κυβερνητική συμφωνία κάνει λόγο για… «κουλτούρα μνήμης». Και όποιος κατάλαβε, κατάλαβε…