«Η ελληνική κρίση επηρέασε την ψήφο για το Brexit»

Ο βρετανός συγγραφέας καταφθάνει σε λίγες ώρες στην Κέρκυρα για να παρουσιάσει το νέο του μυθιστόρημα «Mr Wilder & Me», με κεντρική ηρωίδα την ελληνικής καταγωγής Καλλιστώ. Ενα μέρος όσων περιγράφονται στο βιβλίο λαμβάνει χώρα στην Κέρκυρα το καλοκαίρι του 1977. Υστερα από την παγκόσμια επιτυχία του βιβλίου «Μέση Αγγλία», ο Τζόναθαν Κόου υπογράφει ένα πιο προσωπικό μυθιστόρημα, γύρω από τον σκηνοθέτη του «Μερικοί το προτιμούν καυτό», για να κάνει μια παύση από τα καθημερνά προβλήματα του Brexit, που συνεχίζουν και τον απασχολούν.

Λέτε ότι σας ξάφνιασε η επιτυχία του «Μέση Αγγλία» παγκοσμίως. Γιατί;

Διότι δεν το περίμενα. Είναι πολύ βρετανικό βιβλίο, που μιλάει για ένα πολύ βρετανικό πρόβλημα. Αυτό πίστευα τουλάχιστον. Αλλά κατάλαβα ότι κάτι συμβαίνει όταν μια φίλη μου στην Ιταλία το διάβασε και με πήρε να μου πει ότι «αυτά που γράφεις για την Αγγλία συμβαίνουν και στην Ιταλία». Αλλά εγώ έγραφα για το Brexit και τη δυσαρέσκειά μου για την κατάσταση, και κατάλαβα ότι πολλές ευρωπαϊκές χώρες έχουν τα ίδια προβλήματα. Πολλοί με ευχαρίστησαν για το βιβλίο και μου έλεγαν ότι τώρα καταλαβαίνουν το Brexit. Με ξάφνιασε αυτό, διότι εγώ δεν το καταλαβαίνω ακόμη το Brexit, ούτε και σήμερα. Ακόμα και όταν πιστεύεις ότι καταλαβαίνεις, κάτι αλλάζει στο κάδρο και σε μπερδεύει. Δεν θα έλεγα ποτέ «διαβάστε τη “Μέση Αγγλία” για να καταλάβετε τι γίνεται στην Αγγλία», διότι η διαδικασία δεν τελείωσε ακόμη.

Δηλαδή σας απασχολεί ακόμη;

Σημειώνω πόσο καλοί είναι οι άνθρωποι στην κανονικότητά τους. Αυτό από μόνο του χτυπά συναγερμό. Πριν από λίγους μήνες υπήρχε θυμός στις διαδηλώσεις και δεν ξέρω πού πήγε ο θυμός αυτός. Αντικαταστάθηκε με την αγγλική παραίτηση που λέει ότι «κάναμε κάτι χαζό και πρέπει να ζήσουμε με αυτό και να ζήσουμε με το καλύτερό του». Αλλά σήμερα κανείς δεν μιλάει για αυτό.

Είναι ταμπού;

Ολοι θέλουν να μιλήσουν για αυτό, αλλά δεν μιλάει κανείς, διότι πια είναι αργά, οπότε ναι, είναι ταμπού. Ξέρετε, αυτή τη στιγμή έχουμε πρόβλημα με τα τρόφιμα που έχουν σχέση με το κοτόπουλο, που δεν μπορούμε να προμηθευτούμε. Η έλλειψή τους δεν είναι εξ ολοκλήρου λόγω Brexit, αλλά ευθύνεται και αυτό κατά ένα μεγάλο μέρος. Ωστόσο, η κυβέρνηση το αρνείται. Αρνούνται να παραδεχθούν τις αρνητικές επιπτώσεις. Λένε ότι το φαινόμενο είναι παντού και οφείλεται στην πανδημία. Πίστευαν ότι θα ήταν εύκολο το Brexit, αλλά οι οικονομικές επιπτώσεις θα είναι τεράστιες. Ωστόσο ποιος το παραδέχεται;

Η Ευρώπη τούς απασχολεί;

Βασικά οι Βρετανοί παρακολουθούν πολύ τι γίνεται στην Ελλάδα, αξιοπερίεργα, ακόμα και σήμερα. Το πώς η ΕΕ συμπεριφέρθηκε στην Ελλάδα απασχόλησε πολύ τους συμπατριώτες μου και ακόμη παρακολουθούν το θέμα. Στις μεγάλες συζητήσεις τότε, οι αριστεροί στην Αγγλία που ήταν υπέρ του Brexit έπαιρναν το ελληνικό παράδειγμα. Ενιωθαν μια προδοσία από την ΕΕ και το τι έγινε στην Ελλάδα. Οπότε έπαιξε ρόλο στην ψήφο των Αγγλων.

Το βιβλίο σας μιλάει για τον κ. Wilder, όχι ως βιογραφία, αλλά περισσότερο μέσα από τα μάτια ενός 14χρονου. Τι ακριβώς θέλατε να κάνετε;

Ναι, πράγματι, ήθελα να γράψω βιογραφία, αλλά δεν τα κατάφερα και διάλεξα το μυθιστόρημα, διότι η κάθε ιστορία είναι διάλογος με τον εαυτό μας, για να καταλάβουμε καλύτερα τον εαυτό μας. Αυτό το βιβλίο το είχα ανάγκη μετά τη «Μέση Αγγλία» που ήταν πολιτικό βιβλίο. Βέβαια και τα δύο βιβλία έχουν ένα μέρος του εαυτού μου μέσα τους. Είναι και προσωπικό και παγκόσμιο, διότι αγγίζει τους πολλούς. Ο στόχος είναι να κρατήσεις την προσοχή του αναγνώστη για πολλές σελίδες. Εγώ, σαν αναγνώστης, δεν τελειώνω ποτέ βιβλίο. Δεν βρίσκω τη θέληση να με κρατήσουν, να τραβήξουν το ενδιαφέρον μου. Επομένως με το μυθιστόρημα αυτό βρήκα τον τρόπο.

Το «Μέση Αγγλία» μεταφράστηκε αμέσως σε πολλές γλώσσες και το ίδιο συμβαίνει με το «Mr Wilder & Me». Τελικά η μετάφραση των βιβλίων σας είναι η μεγάλη δύναμή τους;

Ναι, βέβαια, διότι είναι σαν να ξαναγράφεται το βιβλίο, και μου αρέσει. Αν θέλετε να σας πω την αλήθεια, προτιμώ, για παράδειγμα, τη γαλλική μετάφραση, είναι πολύ καλύτερη και από το γράψιμό μου. Διαβάζω γαλλικά και το διάβασα ευχάριστα. Στις άλλες γλώσσες δεν το καταλαβαίνω, αλλά κτίζεται σχέση εμπιστοσύνης, και εγώ είναι εύκολο να μεταφραστώ, διότι το νόημα του βιβλίου δεν είναι στη γλώσσα. Κρατάω τη σημασία στους χαρακτήρες, το συναισθηματικό ταξίδι στο οποίο ταξιδεύει ο αναγνώστης. Στα βιβλία μου έβαζα πολλά αστεία, αγγλικό χιούμορ, αλλά ο εκδότης μου μού είπε να το σταματήσω, διότι δεν πιάνει το αστείο στα γερμανικά ή στα ισπανικά, οπότε σταμάτησα, διότι τώρα οι ξένοι αναγνώστες είναι περισσότεροι πλέον από τους Αγγλους, οπότε τους σκέφτομαι όταν γράφω.

info

Την Κυριακή 19 Σεπτεμβρίου, από τις 11.30 ώς τις 13.00, ο Τζόναθαν Κόου θα βρίσκεται στο βιβλιοπωλείο «Πλους» (Νικηφόρου Θεοτόκη 91, Κέρκυρα),  με αφορμή τη συμμετοχή του στο Corfu Literary Festival και την παρουσίαση του βιβλίου του «Ο κύριος Γουάιλντερ κι εγώ» στις 17.00 στο Cavalieri Hotel