Το σύμφωνο σταθερότητας, ο Ρέγκλινγκ και τα πρωτογενή πλεονάσματα

Ξαναδιαβάζοντας μια συνέντευξη που έδωσε ο επικεφαλής του ESM Κλάους Ρέγκλινγκ στο «Βήμα της Κυριακής» τον περασμένο Μάιο καταλαβαίνει κανείς γιατί εμείς εδώ στην Ελλάδα, ενόψει της μεγάλης συζήτησης που ξεκινά στην Ευρώπη για την αναθεώρηση των δημοσιονομικών κανόνων, πρέπει να έχουμε τις απόψεις του ως «ευαγγέλιο».

Ο λόγος εξαιρετικά απλός. Μετά την αποχώρηση Μέρκελ στις προσεχείς εκλογές στη Γερμανία, ο κ. Ρέγκλινγκ θα αποτελεί την πιο ισχυρή γερμανική φωνή στα θεσμικά ευρωπαϊκά όργανα. Ο λόγος του όχι απλά θα μετράει αλλά θα δίνει και τον τόνο. Σε ό,τι μας αφορά, η γνώμη του έχει διπλή και τριπλή σημασία, καθώς το μεγαλύτερο μέρος του ελληνικού χρέους, άνω των 200 δισ. ευρώ, βρίσκεται υπό τον έλεγχό του.

Ο γερμανός τεχνοκράτης, τον περασμένο Μάιο είχε πει ότι το μέσο επίπεδο δημόσιου χρέους στη ζώνη του ευρώ σήμερα βρίσκεται στο 100% του ΑΕΠ. Αρα η διατήρηση των παλιών κανόνων που υποχρεώνουν τα κράτη να μειώνουν το δημόσιο χρέος τους κάθε έτος κατά το ένα εικοστό του ποσού που υπερβαίνει την οροφή του 60%, δεν έχει οικονομική λογική, είχε προσθέσει τότε. Το πού θα μπει το όριο δεν είναι ακόμα της παρούσης. Αλλά κρατάμε με βεβαιότητα ότι θα ανέβει το όριο χρέους. Πράγμα ξεκάθαρο θετικό για εμάς πριν από τη διαπραγμάτευση που λόγω των γερμανικών και των προεδρικών γαλλικών εκλογών (τέλος άνοιξης), πάει για το β’ εξάμηνο του 2022.

Είχε πει όμως και κάτι άλλο, ότι τα επιτόκια είναι σήμερα πολύ χαμηλότερα από τα επίπεδα που βρίσκονταν τη δεκαετία του 1990 και δεν αναμένεται να επιστρέψουν στα επίπεδα αυτά σύντομα. «Κατά συνέπεια, η ικανότητα των κυβερνήσεων να επωμίζονται χρέος είναι μεγαλύτερη σήμερα από ό,τι υπέθετε η Συνθήκη του Μάαστριχτ», είχε πει ο Ρέγκλινγκ.

Θα πει κάποιος και εύστοχα ότι το ελληνικό χρέος όσο και να ανέβει το όριο πάλι θα το ξεπερνά. Είναι στο 200% του ΑΕΠ. Εκεί βρίσκεται και το στοίχημα για την ελληνική κυβέρνηση, η οποία γνωρίζει ότι το περιβάλλον δείχνει μεν πιο ευνοϊκό, αλλά φαίνεται και γεμάτο με άγνωστες μεταβλητές. Για πρώτη φορά, δεν είναι ξεκάθαρο ούτε καν ποιοι θα είναι στο τραπέζι των συζητήσεων. Μέρκελ, Σόιμπλε και λοιποί γνωστοί της προηγούμενης δεκαετίας δεν θα υπάρχουν. Η Κριστίν Λαγκάρντ δείχνει πιο θερμή στην αντιμετώπιση του νότου, αλλά στο πίσω μέρος του μυαλού της, έχει μόνο το πρόβλημα Ιταλία. Ενας δίκαιος, αλλά σκληρός παίκτης, σε όλη την περίοδο του ελληνικού δράματος, ο Μάριο Ντράγκι θα προσπαθεί να σώσει ό,τι σώζεται για τη δική του χώρα. Αυτός και η Ιταλία θα τραβήξει κατά πάσα πιθανότητα όλα τα φώτα της δημοσιότητας στις διαπραγματεύσεις. Εμείς από κοντά, αλλά πιο διακριτικά.

Ο Κλάους Ρέγκλινγκ εξηγούσε εμμέσως στην ίδια συνέντευξη στο «Βήμα» γιατί η Ελλάδα είναι σε καλύτερη θέση. Είχε θυμίσει ότι το ελληνικό χρέος, δεν είναι σαν τα άλλα. Υψηλό μεν, αλλά το 55% είναι οφειλές προς τον EFSF και τον ΕΣΜ, οπότε έχει αξιολόγηση ΑΑΑ της Ευρωπαϊκής Ενωσης, που το εγγυάται. Το δεύτερο είναι η βελτίωση του παρονομαστή του χρέους, δηλαδή του ΑΕΠ, μέσω των πολλών κονδυλίων του Ταμείου Ανάκαμψης και του ΕΣΠΑ. Και το τρίτο είναι αυτό που εμείς θα πρέπει να συνεισφέρουμε. Επιστροφή των δημοσιονομικών μας στην προ Covid κανονικότητα. Για το τελευταίο το έχουν πάρει απόφαση στην κυβέρνηση ότι θα πρέπει η οικονομία να επιστρέψει στα πρωτογενή πλεονάσματα το 2023, απλά ακόμα δεν έχουν αποφασίσει τον επιθυμητό στόχο ή μάλλον τον ρεαλιστικό στόχο…