Το τελεσίγραφο λήγει, ο εμφύλιος μαίνεται

Στην πιο επικίνδυνη φάση μιας ήδη ιδιαίτερα επικίνδυνης αποστολής βρίσκεται η αποχώρηση των Αμερικανών από την Καμπούλ η προθεσμία για την οποία λήγει αύριο. Οι πληροφορίες και οι προειδοποιήσεις για επικείμενες τρομοκρατικές επιθέσεις είναι συνεχείς με τους Αμερικανούς να προσπαθούν να αποσοβήσουν τον κίνδυνο με στοχευμένες επιθέσεις.

Χθες πραγματοποίησαν επίθεση σε όχημα στο οποίο, σύμφωνα με ανακοίνωση, υπήρχαν «αρκετοί βομβιστές αυτοκτονίας που θα έπαιρναν μέρος σε άμεση επίθεση του Ισλαμικού Κράτους του Κορασάν». Αξιωματούχος πρόσθεσε ότι μετά την επίθεση προκλήθηκαν «σημαντικές δευτερεύουσες εκρήξεις» γεγονός που δείχνει την παρουσία μεγάλης ποσότητας εκρηκτικών μέσα στο όχημα. Σε ένα άλλο περιστατικό, ρουκέτα, άγνωστης ακόμα προέλευσης, έπληξε γειτονιά στα βορειοδυτικά του αεροδρομίου της Καμπούλ, με αποτέλεσμα να χάσει τη ζωή του ένα παιδί. Σημερα σε συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ Γαλλία και Βρετανία προτίθενται να ζητήσουν τη δημιουργία μιας ασφαλούς ζώνης στην Καμπούλ, για τους ανθρώπους που προσπαθούν να φύγουν από τη χώρα.

Οι Ταλιμπάν και οι υπό αποχώρηση αμερικανικές δυνάμεις σκοπεύουν σε μια σύντομη διαδικασία παράδοσης του αεροδρομίου της Καμπούλ, δήλωσε αξιωματούχος των Ταλιμπάν στο πρακτορείο Ρόιτερς. «Περιμένουμε το τελευταίο νεύμα από τους Αμερικανούς για να αναλάβουμε τον πλήρη έλεγχο του αεροδρομίου», πρόσθεσε.  Αυτή τη στιγμή, κοινός αντίπαλος θεωρείται το Ισλαμικό Κράτος του Κορασάν, που πραγματοποίησε την αιματηρή επίθεση της Πέμπτης με την εκατόμβη νεκρών. Οι αναλυτές κάνουν λόγο για μια παλιά έχθρα μεταξύ των τζιχαντιστικών ομάδων που αναζωπυρώθηκε.

Στα μέσα του Αυγούστου όταν οι Ταλιμπάν κατέλαβαν την Καμπούλ έφθασαν στις φυλακές. Ανοιξαν τις πόρτες για όλους τους κρατούμενους – εκτός από εκείνους που υπήρξαν στελέχη του Ισλαμικού Κράτους του Κορασάν. Ο Αμπού Ομάρ Κορασάνι, άλλοτε ηγέτης του Ισλαμικού Κράτους στο Αφγανιστάν εκτελέστηκε επί τόπου.

Οι Ταλιμπάν μπορεί να πολεμούσαν από τη μια τη διεθνή στρατιωτική δύναμη με επικεφαλής τους Αμερικανούς, όμως διεξήγαγαν και έναν παράλληλο πόλεμο εναντίον της αντίπαλης ισλαμιστικής οργάνωσης. Οι Ταλιμπάν συνεργάστηκαν με τα υπολείμματα της Αλ Κάιντα, όμως το Ισλαμικό Κράτος του Κορασάν (IS-K) επιμένει να εντάξει κομμάτια του Αφγανιστάν σε ένα ευρύτερο χαλιφάτο της Μέσης Ανατολής.

Βοηθούμενοι κάποιες φορές από άλλες χώρες αλλά και από τις ΗΠΑ οι Ταλιμπάν κέρδισαν αυτή τη δεύτερη μάχη με τους μαχητές του IS-K να διασκορπίζονται σε διάφορα σημεία της χώρας. Ομως οι βομβιστικές επιθέσεις της περασμένης Πέμπτης υπενθυμίζουν πως ο εμφύλιος παραμένει αιματηρός. Η συνεχιζόμενη παρουσία του Ισλαμικού Κράτους στο Αφγανιστάν ίσως αποτελεί τον μοναδικό λόγο για τον οποίο οι Ταλιμπάν μπορεί να λάβουν διεθνή στήριξη από χώρες, όπως οι ΗΠΑ, που αντιμετωπίζουν το Ισλαμικό Κράτος ως μεγάλη απειλή.

Η Ρωσία, η Κίνα και το Ιράν θεωρούν τους Ταλιμπάν ως εγγυητές σταθερότητας στο Αφγανιστάν – λόγος για τον οποίο, μάλιστα, σκοπεύουν να διατηρήσουν ανοιχτές τις πρεσβείες τους στην Καμπούλ μετά την αμερικανική αποχώρηση. Αλλά και οι ΗΠΑ δια στόματος του επικεφαλής των αμερικανικών στρατευμάτων στη χώρα στρατηγού Φρανκ Μακένζι, δηλώνουν ότι στηρίζονται στους Ταλιμπάν προκειμένου να ελέγχουν τους Αφγανούς καθώς προσεγγίζουν το αεροδρόμιο. «Χρησιμοποιούμε τους Ταλιμπάν ως εργαλείο για να μας προστατεύουν όσο γίνεται», είπε.

Οταν οι ΗΠΑ επενέβησαν στο Αφγανιστάν, μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου, οι Ταλιμπάν δεν είχαν πολλούς συμμάχους. Η Δύση τους κατηγορούσε ότι φιλοξενούσε τρομοκράτες της Αλ Κάιντα και η Ρωσία με το Ιράν είχαν εχθρική στάση απέναντί τους. Πίσω από την επίδειξη αλληλεγγύης μεταξύ Ταλιμπάν και Αλ Κάιντα  υπήρχε μια δύσκολη σχέση, με πολλούς Ταλιμπάν να απεχθάνονται τον Οσάμα Μπιν Λάντεν επειδή χρησιμοποιούσε τη χώρα τους ως βάση από τα τέλη της δεκαετίας του 1990. Οι τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου δημιούργησε νέες εντάσεις καθώς ο ιδρυτής των Ταλιμπάν Μουλά Ομάρ φάνηκε ότι δεν γνώριζε εκ των προτέρων και υπήρχε ένταση με τον Οσάμα μπιν Λάντεν ενώ και οι δύο κρύβονταν στο Πακιστάν.

Χρειάστηκε να φθάσει το 2009 για να αρχίσουν να συνεργάζονται οι δύο οργανώσεις και πάλι στα πεδία των μαχών. Αυτή η δυναμική διατηρήθηκε έως το 2015 όταν άρχισε να ενισχύεται το Ισλαμικό Κράτος που κατέλαβε εδάφη στη Συρία και το Ιράκ και κάλεσε τζιχαντιστές να ενταχθούν στις γραμμές του για δημιουργία της επαρχίας της «Κορασάν», μια ιστορική περιοχή μοιρασμένη στο Αφγανιστάν, το Ιράν και στις πρώην σοβιετικές δημοκρατίες της κεντρικής Ασίας. Απογοητευμένοι Ταλιμπάν και τζιχαντιστές από την κεντρική και νότια Ασία, προσχώρησαν. Το Ισλαμικό Κράτος είχε πιο διεθνείς βλέψεις. Οι διαφορές μεταξύ των δύο ισλαμιστικών ομάδων άρχισαν να γίνονται έντονες και ξεκίνησαν μεταξύ τους μάχες. Σε αυτές οι Ταλιμπάν είχαν αρκετές φορές τη στήριξη των ΗΠΑ.