Αφυλη κακοήθεια

«Σεξισμόςή έμφυλη διάκρισηείναι η προκατάληψη ή διάκριση σχετικά με το φύλο ενός ατόμου, βιολογικό ή κοινωνικό. Ως όρος χρησιμοποιείται συχνότερα για τις γυναίκες, συνδέεται άμεσα με τα στερεότυπα και τους ρόλους των φύλων και υπονοεί ότι το ένα φύλο είναι ανώτερο από το άλλο». Κακοήθεια, από την άλλη, είναι  -δεν θα το ψάξω. Αισθάνομαι ότι στην ηλικία μου πια, ξέρω να την αναγνωρίζω: δεν έχει πρόσωπο ή φύλο, δεν φοράει φουστάνια ή παντελόνια, μπορεί να χωθεί σε κάθε κρεβάτι, σε κάθε δημόσιο ή ιδιωτικό λόγο, φωναχτά ή ψιθυριστά, και να βάλλει κατ’ οιουδήποτε στόχου, ασχέτως φύλου. Και δεν είναι σεξισμός αλλά κακοήθεια όταν έχουμε να κάνουμε με επιθέσεις που φτύνουν το δηλητήριο ενός στενόμυαλου ακαλλιέργητου ανενημέρωτου μυαλού, μιας στριμωγμένης μολυσμένης φτηνής σκέψης, μιας φαρμακερής, φθονερής πρόθεσης. Δεν είναι έμφυλη διάκρισηή προκατάληψη ή διάκριση αλλά πρωτίστως έλλειψη ήθους – να ‘τη εκείνη η λέξη, η παλιά γνώριμη, τόσο παλιά που τη βρίσκουμε στις πιο αρχέγονες κιβωτούς του ανθρώπινου γένους και μπροστά στην οποία ο ίδιος ο νόμος κοντοστέκεται αμήχανα.

Και τι πειράζει, θα μου πείτε, όταν ο στόχος είναι μια γυναίκα, να βαφτίζουμε την κακοήθεια σεξισμό; Πειράζει ίσως γιατί είναι, μου φαίνεται, σαν να μαλώνουμε τον/την κακοήθη με ένα μικρό πατ-πατ στον ώμο, ένα κλείσιμο ματιού: έλα βρε, μη λες τέτοια, αυτά είναι σεξιστικά, υπάρχει και η κορεκτίλα εκεί έξω. Είναι σαν να περιορίζουμε την εμβέλειά της (επιτέθηκε σε μια γυναίκα), επικεντρώνοντάς την σε μιαν ιδιότητα (επιτέθηκε επειδή είναι γυναίκα). Αλλά όχι, στην κακοήθεια δεν υπάρχει διάκριση φύλου ούτε στην πηγή ούτε στον στόχο της.

Και τελικά ναι, ψάχνω τον ορισμό της κακοήθειας: «Εχθρα, λοιμογόνου δράσεως κακία, αγριότητα, καρκίνωμα». Καρκίνωμα. Οχι και τόσο casual, λοιπόν. Το να κάνω ένα κελαϊδιστό χιουμοράκι για την γκόμενα του ενός ή τον γκόμενο της άλλης ανήκει στην επικράτεια του κομμωτηρίου (να το σεξιστικό!) ή των αντρικών αποδυτηρίων (επίσης!). Το να το κάνω όμως δημόσια, ως πολιτική παρέμβαση, αφορά, προσβάλλει και δηλητηριάζει όλους. Και μολύνει τα κύτταρα της κοινωνίας ως σύνολο, ασχέτως φύλων, και νοσούμε όλοι, ως πολίτες.

Είμαι γυναίκα και οτιδήποτε με προσβάλλει, με προσβάλλει ως πολίτη και άνθρωπο. Τελεία. Οτιδήποτε χαρακτηρίζει κάτι που με προσβάλλει ως επίθεση κατά του «είδους» μου (γυναίκα) με μειώνει, ακριβώς γιατί απαιτώ να αντιμετωπίζομαι ως πολίτης, χωρίς καμία άλλη έμφυλη διάκριση. Είτε πρόκειται για ξεκάθαρη παραβίαση του νόμου είτε για εκείνην τη νεφελώδη περιοχή που εμπεριέχει τον σεβασμό, την ευγένεια, τα «χρηστά ήθη» του δημόσιου λόγου. Και μπορεί μεν κάποια μέρα ο κόσμος να προοδεύσει τόσο ώστε η νομοθεσία να αποκλείσει, στον βαθμό του δυνατού, τον σεξισμό – γιατί να μην είμαστε αισιόδοξοι; Αλλά την κακοήθεια, όχι. Οσο αισιόδοξοι κι αν είμαστε, δεν μπορώ να πιστέψω ότι η ανθρώπινη φύση θα προχωρήσει σε τόσο εξαγνισμένα από κακοήθεια μονοπάτια. Αλλά τουλάχιστον, ας τη λέμε με το όνομά της.

Η Καρολίνα Μέρμηγκα είναι συγγραφέας.