Ανάγκη ευρηματικών αντιδράσεων

Η πρόσφατη απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας για τις αυθαίρετες ενέργειες της Τουρκίας στην Αμμόχωστο καθιστά σκόπιμες ορισμένες επισημάνσεις:

n Το περιεχόμενο της απόφασης είναι σαφώς θετικό για την ελληνική πλευρά. Αναφέρει ονομαστικά την Τουρκία ως υπαίτια παραβατικής συμπεριφοράς και την καλεί να προβεί σε ανάκληση των πρωτοβουλιών της.

n Αξίζει να υπογραμμιστούν εν προκειμένω τα εξής σημεία: πρώτον, ότι οι ΗΠΑ είχαν σημαντικό βοηθητικό ρόλο στην υιοθέτηση της απόφασης και ετάχθησαν αναφανδόν κατά της Τουρκίας, κάτι που ήταν τελείως ασύνηθες κατά το παρελθόν. Και το οποίο αφήνει να φανεί ότι κατά την περίοδο αυτή οι ΗΠΑ είναι διατεθειμένες να παράσχουν τη στήριξή τους στις ελληνικές θέσεις στο Κυπριακό, όπερ ίσως αποτελεί καλό οιωνό έως έναν βαθμό και για τα θέματα του Αιγαίου. Σημειωτέον, δεύτερον, ότι η πολυπράγμων Βρετανία ανέπτυξε έντονη αλλά, ευτυχώς, άκαρπη προσπάθεια για την προώθηση ενός άχρωμου κειμένου, που ούτε καν ανέφερε την Τουρκία.

n  Παράλληλα, η ΕΕ, η οποία περιορίστηκε στην έκδοση αποδοκιμαστικής για την Τουρκία ανακοίνωσης, κατέδειξε με τη στάση της ότι στην παρούσα φάση επιλέγει να παρακολουθεί αποστασιοποιημένη τα διαδραματιζόμενα χωρίς την πρόθεση λήψης πρακτικών, κατά της Τουρκίας, μέτρων.

n Η Τουρκία στην περίπτωση της Αμμοχώστου απέδειξε, για πολλοστή φορά, ότι στο Κυπριακό κινείται σταθερά βάσει οργανωμένου σχεδίου, το οποίο προωθεί βαθμηδόν παρά τις ελληνικές και κυπριακές αντιδράσεις και την εκδηλούμενη από ποικίλες πλευρές εις βάρος της κριτική.

n Πρέπει να παρατηρηθεί ότι την ίδια ακριβώς πολιτική ακολουθεί και στα θέματα ιδιαίτερου ελλαδικού ενδιαφέροντος. Πρόκειται για πολιτική που εξυπηρετεί με συστηματικό τρόπο μια στρατηγική αναθεωρητικού χαρακτήρα που περιλαμβάνει εδαφικές διεκδικήσεις και αποβλέπει στο όραμα ανάδειξης της Τουρκίας ως ισχυρής, νεοοθωμανικού τύπου περιφερειακής δύναμης.

n Την εν λόγω πολιτική η Τουρκία εφαρμόζει με νοοτροπία κυνικού ταραξία και με μέσα επιθετικού εμπρηστή. Δηλαδή, με πλήρη περιφρόνηση του διεθνούς δικαίου και των συμμαχικών της υποχρεώσεων και με επίκληση απειλών για τη χρήση στρατιωτικής βίας. Εκμεταλλεύεται έτσι στο έπακρο τη στρατηγική της θέση και το δημογραφικό της μέγεθος.

n  Στόχος της τακτικής αυτής είναι στη μεν Κύπρο ο σταδιακός, πλήρης, έλεγχος του νησιού με απώτερη μελλοντική επιδίωξη τον εκτουρκισμό του. Εκεί αποβλέπουν ο εποικισμός, η διατήρηση στρατιωτικών δυνάμεων στο κυπριακό έδαφος και η επιδίωξη λύσης χωριστών κρατών σε δήθεν ομοσπονδιακό σχήμα. Επίσης ανάλογοι είναι και οι στόχοι στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο με το εξωφρενικό αφήγημα της «Γαλάζιας Πατρίδας», των «γκρίζων ζωνών» και των λοιπών συναφών απαιτήσεων.

n Η πολιτική αυτή, απολύτως επικίνδυνη για τα ελληνικά συμφέροντα, πρέπει να αποτελέσει αφετηρία σοβαρότατου προβληματισμού για την αποτελεσματική αντίκρουσή της. Για μεν τα ελλαδικά θέματα θα πρέπει να συνεχίσουμε τη δράση μας στο τρίπτυχο διπλωματία – στρατιωτική ισχύς – αξιοποίηση συμμαχιών, στο δε Κυπριακό οφείλουμε να διερωτηθούμε με τόλμη εάν η επί σειρά ετών στρατηγική μας είναι εν τέλει η πλέον πρόσφορη για τα συμφέροντα του Ελληνισμού.

n  Καλές και χρήσιμες είναι βεβαίως οι υπέρ ημών αποφάσεις και δηλώσεις, όπως καλή είναι, ασφαλώς, και η συμμετοχή μας στην ΕΕ και η προσήλωσή μας στη βίβλο του διεθνούς δικαίου. Αλλά μόνο αυτά δεν αρκούν. Χρειάζεται επιπλέον και κυρίως η συνέχιση της προσπάθειας για την οικοδόμηση αποτελεσματικής αποτροπής καθώς και η προώθηση επινοητικών εκ μέρους μας πρωτοβουλιών.

Ο Δημήτρης Καραϊτίδης είναι πρέσβης ε.τ.