Επαναρρύθμιση {LF}ή απορρύθμιση;

Υπάρχουν ορισμένα πολύ συγκεκριμένα δεδομένα που συνθέτουν τη σημερινή πραγματικότητα στον χώρο της αγοράς εργασίας.

Πρώτον, η μεγάλη απορρύθμιση που έχει επέλθει στις εργασιακές σχέσεις όχι μόνο από τις αλλαγές στο νομοθετικό πλαίσιο, πολλές από τις οποίες επέβαλαν οι εκπρόσωποι των δανειστών κατά την εφαρμογή των Μνημονίων, αλλά και από τις νέες συνθήκες που διαμορφώθηκαν. Η μεγάλη αύξηση της ανεργίας είναι ένας από τους παράγοντες που επηρέασαν και επηρεάζουν αρνητικά στην εφαρμογή των όποιων κανόνων.

Δεύτερον, η υγειονομική και η οικονομική κρίση που παρατείνουν αυτή την κακή κατάσταση, ενώ ταυτόχρονα δημιουργούνται και νέες πρωτόγνωρες συνθήκες και αναπτύσσονται νέες μορφές εργασίας, οι οποίες πρέπει να ενταχθούν σε ένα ρυθμιστικό πλαίσιο.

Σε κάθε περίπτωση αυτό που βιώνουν οι εργαζόμενοι του ιδιωτικού τομέα σε έναν πολύ μεγάλο βαθμό είναι η παραβίαση από μεγάλο αριθμό επιχειρήσεων του ωραρίου εργασίας, η μη πληρωμή υπερωριών ή ακόμη και των τακτικών αποδοχών, η μείωση των αποδοχών με ατομικές συμβάσεις, η πίεση για ανασφάλιστη εργασία κ.λπ. Η εργασία κυρίως των νέων είναι σε πολλές περιπτώσεις σε συνθήκες απάνθρωπες, με ατελείωτα ωράρια και χαμηλές αποδοχές.

Είναι λοιπόν προφανές ότι απαιτείται μια επικαιροποίηση ή επαναρρύθμιση του νομοθετικού πλαισίου που αφορά τις εργασιακές σχέσεις με τρόπο ώστε να ανταποκρίνεται στις νέες συνθήκες και να λύνει προβλήματα.

Ηταν αναγκαίο και αναμενόμενο, μετά τη λήξη των Μνημονίων και αντιμετώπισης της κρίσης που έφερε η πανδημία, να δρομολογηθούν αλλαγές για επιστροφή σε μια κανονικότητα και στον χώρο της αγοράς εργασίας. Οχι βέβαια σε μια κανονικότητα όπως τη βιώναμε πριν από δεκαετίες και ονειρεύονται ορισμένοι, αφού έχουν αλλάξει σε παγκόσμιο επίπεδο οι συνθήκες.

Θα περιμέναμε ωστόσο οι πρωτοβουλίες της κυβέρνησης να έχουν ως βασικό στόχο
τη θέσπιση και εφαρμογή νέων κανόνων για την προστασία των εργαζομένων, οι οποίοι είναι αντικειμενικά οι πιο αδύναμοι σε αυτή τη νέα
κατάσταση που έχει δημιουργηθεί.

Περιμέναμε μια επαναφορά και ενίσχυση του θεσμού των συλλογικών διαπραγματεύσεων για την υπογραφή νέων συμβάσεων εργασίας, μια ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών για την τήρηση των κανόνων, μια ενίσχυση των εξωδικαστικών διαδικασιών και διευθετήσεων εργατικών διαφορών, μέσα και από το Σώμα Επιθεώρησης Εργασίας (ΣΕΠΕ), έτσι ώστε να μην ταλαιπωρούνται και ξοδεύονται οι εργαζόμενοι για να βρουν το δίκιο τους, μια αναβάθμιση του ρόλου του ΟΑΕΔ έτσι ώστε να έχει ενεργό ρόλο στην πρόσβαση του ανέργου στην εργασία κ.λπ.

Η μεγάλη εικόνα που δημιουργείται από τις νομοθετικές πρωτοβουλίες της κυβέρνησης είναι ότι οδηγούμαστε σε μια περαιτέρω ελαστικοποίηση των εργασιακών σχέσεων και όχι σε μια πορεία επιστροφής στην κανονικότατα. Σε μια κανονικότητα που αντιμετωπίζει και την ανθρωπιστική κρίση που βιώνουμε.

Η περαιτέρω διευθέτηση του χρόνου εργασίας, ο περιορισμός στην ουσία της πληρωμής υπερωριακής απασχόλησης, η διεύρυνση και ενίσχυση των ατομικών συμβάσεων εργασίας αντί των συλλογικών συμβάσεων αποτελούν τα βασικά χαρακτηριστικά των νέων ρυθμίσεων που προωθούνται.

Ας ελπίσουμε ότι μέχρι την ψήφιση του νομοσχεδίου θα υπάρξουν οι αναγκαίες αλλαγές.

Τα προβλήματα είναι πολύ σοβαρά και δεν αντέχουν σε ιδεοληπτικές προσεγγίσεις από τη μία ή την άλλη πλευρά.

Ο Γιώργος Κουτρουμάνης είναι πρώην υπουργός